Yine de en iyisi Ak Parti ama. Bu işte bir yanlışlık var..
Yine de en iyisi Ak Parti ama. Bu işte bir yanlışlık var..
ALİ KARAHASAOĞLU
2025 yılı için belirlenen asgari ücret, 2024 yılındaki 17.002 TL’lik asgari ücrete, yüzde 30 zam ile, 22,104 TL olmuştu..
Tamamlanan yıl olarak düşünürsek, 2024 yılında açıklanan enflasyon oranı %44.4 idi..
Biz asgari ücrete %44.4 oranında artış beklerken, yeni bir metod geliştirildi..
Denildi ki, “Geçtiğimiz yıl, geçmişte kaldı. Biz, asgari ücrete, önümüzdeki süreç için zam yapıyoruz. 2025 yılı için de bizim tahminimiz, %30. Bu oranda asgari ücrete zam yaptık.”
Peki diyelim..
Geldik 2025 yılı sonuna..
2025 yılında enflasyon, kasım ayı itibari ile yıllık %31 olarak açıklandı..
%1’lik bir düşük zam olduğu kesinleşti mi?
Kesinleşti..
Siyasi iktidarın, bu farkı asgari ücrete eklemesi gerekir mi? Gerekir..
Belki de yanlış tahmin ettiği için, yıl başından itibaren (İlla nakit ödenmesi gerekmez. İşverenlerle ortaklaşa bir organizasyon ile, örneğin çeşitli alanlarda sağlanacak desteklerle de bu olabilir.) vermesi gerekir mi?
Bence gerekir..
Bir de buna ilaveten refah payı eklenmesi gerekir..
Artık devletin eli tutulmaz, refah payını ne kadar yüksek verirse, o kadar iyi..
Dün asgari ücret açıklandı..
Yine, önümüzdeki süreç için enflasyon tahmini yapılıp, onun üzerinden asgari ücret belirleneceği belirtilmişti.
Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, bir gün önce 2026 enflasyon tahminini %20’nin altı olarak açıklamıştı..
Eğer 2025 için belirlenen asgari ücret hesaplamasında bir yanlışlık yok idiyse, hesap doğru tanımlanmış idiyse, 2026 için %20 (2026 enflasyonu)+ %1 (2025’in tahmin edilenle, gerçekleşen enflasyon farkı) ve artı olarak refah payı verilmeli idi.
Siyasi iktidar da, 2025 asgari ücretinin belirlenmesindeki yanlışlığın farkında olmalı ki, 2026 için asgari ücreti işçi kesiminin talebi çok daha yüksek rakamlar olmasına rağmen, % 21+refah payı olarak değil, %27 olarak açıkladı..
Refah payı olarak, şimdiye kadar %6 gibi yüksek bir ilave verilmediğine göre..
Siyasi iktidar da, bazı hataların yapıldığını, asgari ücretli lehine, bazı iyileştirmeler yapılması gerektiğine inanıyor..
Sonuçta da..
2025 yılı için belirlenen ve altı aylık ara dönem zammı yapılmayan zaman dilimi için, neresinden bakarsanız bakınız, hesapta bir yanlışlık olduğu aşikar.
2025 enflasyonundan %14’lük bir oran, dar gelirlinin zararı olarak not hanesine yazılmıştı..
Bunun %7’lik kısmı 2026 için belirlenen asgari ücret ile telafi edildiği iddia edilecek olsa bile..
Hem %7’lik bir eksiklik var.
Hem üzerinden geçen bir yıllık bir süreç var.
Hem de refah payı hiç verilmemiş gibi kabul edilmesi gerekecek..
Bu sebeplerle diyorum ki, sayın Cumhurbaşkanımız, istişareye de önem veren bir isim olarak, ekonomi kurmaylarından farklı isimlere, 2026 asgari ücretinin ne olması gerektiği hususunda hesaplamalar yaptırmalı, dar gelirli ücretlilerimizin durumunu, biraz daha iyileştirmelidir..
Bu çerçevede, ailede çalışan sayısı dikkate alınarak bir hesaplama yapılabilinir..
Tek asgari ücret giren ev ile, iki veya daha fazla asgari ücret giren evde çalışanlara, farklı miktarlar belirlenebilir..
Kimse bu belirleme için, “Eşitlik” mavalına da başvurmamalıdır.
Amaç, dar gelirliler içinde, en düşük para ile bir evi geçindirmek zorunda olanların durumlarını iyileştirmektir..
Bir evde tek asgari ücret var ise, 28.075 TL.
Bu maaş ile, kirayı ödeyeceksiniz, elektrik, doğalgaz, su ve diğer harcamalarınızı yapacaksınız..
Ama aynı evde iki kişi çalışıyorsa..
Evin geliri otomatik 56.150 TL’ye çıkacak.. Ve ödenecek olan kira aynı, doğal gaz, su ve elektrik masrafı hemen hemen aynı..
İşte tam bu noktada, hızlı bir planlama ile, bir eve giren maaş sayısı dikkate alınarak, tek maaşlı hanelere farklı ayrıcalıklar sağlanması zorunludur.
Şunu inkar etmiyorum..
Devlet, haneye kaç maaş giriyor olursa olsun..
2024 için de 2025 için de tüketimlerini esas alarak, dar gelirlilerin tamamını içine alacak şekilde, birçok alanda, büyük desteklerde bulundu.
Bunu 2026 yılı için de yapmaya deva edeceğini açıkladı.
Elektrik başta olmak üzere, doğal gaz harcamaları başta olmak üzere, devletin asgari ücretli diyebileceğimiz toplumun geniş bir kesimine, verdiği destekler, kim ne derse desin, ben samimi kanaatimi açıklayacağım.. Evet devletin o destekleri, asgari ücrete yapılan zammın %27 değil, adeta %32’ler seviyesinde olduğu anlamına gelir.
Neresinden baksanız, her ay her aileye 500 TL civarında elektrik desteği veriliyor. Doğal gazda kış ayları ile yaz aylarının ortalamasını alacak olursak, 600 TL civarında aylık destek veriliyor..
Bunları da asgari ücrete eklersek, 29 bini aşan bir rakama ulaşıyoruz.
Ama yine de..
Şu hesaplamayı da yapmalıyız..
Asgari ücret, dünün kuru ile 655 dolar oldu..
Avro olarak ise, 554 avro..
2025 yılı başındaki asgari ücreti, dolar ve avro olarak verecek olursak..
Asgari ücret 2025 başında 630 dolar olmuştu... Dolar olarak da 2026 için belirlenen asgari ücrette bir değer artışı sözkonusu.
Avroda ise bir gerileme var..
Avronun tüm para birimlerine göre daha fazla değer kazanması sebebi ile, 2025’deki 600 avroluk rakam asgari ücret, şimdi 560 avroya gerilemiş durumda..
Haksızlık yapmamak için, şunu hatırlatalım..
AK parti iktidarı öncesinde asgari ücret ne kadardı?
180 TL.
Dolar olarak 120 dolar..
Avro olarak da, 135 avro..
Ve “Dün dünde kaldı. 2002’den bize rakam gösterme” diyecekler için hatırlatalım..
AK Parti’ye alternatif olarak gösterilen CHP’nin mahalli idarelerdeki beceriksizliğinin de ötesinde, yolsuzluk çarkına attıkları imza, AK parti dışında bir tercihin, bu sorunları çözme kapasitelerinin olmadığını da göstermektedir..
Asgari ücret, sonuçta adı üstünde asgarinin belirlenmesi..
Kimse, kimsenin elini tutmuyor..
CHP’li belediyeler, merkezi yönetimden istedikleri asgari ücrete zam oranını, kendi çalışanlarına yapsınlar..
Yapamadıklarını, belediyelerin kontrolündeki su faturaları ile desteklerini göstersinler. Toplu ulaşıma yapacakları daha düşük zamlarla desteklerini açıklasınlar..
Merkezi yönetimin elektrik ve doğalgazda gösterdiği desteği, onlar kendi alanlarında göstersinler..
Ama nerede?
Büyük şehirlerin hemen tamamında işbaşında olan CHP’li belediyelerin kontrolünde olan suya gelen zam, elektriğe gelen zammı katlamış durumda..
Ve asgari ücretin belirlenmesinden sonra..
Şimdi sıra hemen her gün yazımızın altına yorum yapan ve AK Parti’ye küsen emeklilerde..
İnşallah sosyal devlet olmanın gereği, emekliler için de, asgari ücretlilerimiz için de daha iyileri yapılır..
