• İSTANBUL
  • İMSAK
    00:00
    GÜNEŞ
    00:00
    ÖĞLE
    00:00
    İKİNDİ
    00:00
    AKŞAM
    00:00
    YATSI
    00:00
  • 0.0
  • 0.0
  • 0.0
Mehmet Koçak
Mehmet Koçak
TÜM YAZILARI

Barış imzalanmalı, Zengezur Koridoru açılmalı

07 Ekim 2023
A


Mehmet Koçak İletişim: [email protected]

 

Azerbaycan ile Ermenistan arasında tarihin derinliklerinden gelen ciddi anlaşmazlık konuları var. Ancak tarihi ve hayati öneme haiz iki sorunun aşılması şarttı.

Bunlardan birincisi ve en önemlisi olan işgal toprakların kurtarılması idi. 27 Eylül 2020’de başlayan ve 10 Kasım 2020’de son bulan (1 ay, 2 hafta, yani 44 gün) savaş Azerbaycan’ın askerî ve diplomatik zaferi ile sonuçlanmasıyla 27 yıllık işgal çok şükür son buldu.

İkincisi mühim konu ise Dağlık Karabağlı Ermeni Çetelerin silahtan arındırılması ve sözde devletin bertaraf edilmesiydi. Azerbaycan güçlerinin başlattığı ‘Terörle mücadele operasyonu’ sonucu yasa dışı Ermeni silahlı güçler, yaklaşık 24 saat süren operasyon sonrasında silah bırakmak ve sözde Ermeni Devletini feshettiklerini ilan ederek teslim olmayı kabul etmeye mecbur kalmasıyla “Dağlık Karabağ yeniden asil sahibi olan Azerbaycan’ın oldu.

Şimdi ise sıra iki diğer sorunun çözümüne geldi.

Birincisi, Azerbaycan ile Ermenistan arasında var olan ateşkesin kalıcı barış anlaşmasına dönüştürülmesiyle yeni bir döneme geçilmeli.

İkincisi ise bu barış anlaşmasının şartlarından biri de hiç şüphesiz ateşkes anlaşmasının 9. Maddesi olan ‘Zengezur Koridoru’nun açılmasıdır.

Çünkü Azerbaycan’ın stratejik öneme sahip özerk bölgesi Nahçıvan, 1923 yılından bu yana bağlı olduğu halde Azerbaycan’la coğrafi olarak hiçbir bağlantısı yoktur.

Bu gerçekten hareketle hem barış antlaşması hem de Zengezur Koridorunun açılması elzemdir.

*

Başkan Sy. Erdoğan’ın Nahçıvan ziyareti sonrasında “Zengezur Koridoru’nun bir an önce açılması için elimizden gelen gayreti göstereceğiz” açıklaması, Zengezur Koridorunun bizim için yani Türkiye ve Azerbaycan için ne derece anlamlı ve önemli olduğunun bir işaretidir. 

Bir tarihi hakikati hatırlatmanın zamanıdır. 

Şöyle ki;

28 Mayıs 1918 tarihinde Batum’da yapılan konferans ve sonucunda14 maddeden oluşan anlaşmanın imzalanmasıyla Ermenistan, Gürcistan ve Azerbaycan devletleri bağımsızlıklarını ilan etmişti. Bu devletleri ilk tanıyan ise Osmanlı oldu. ABD ve Fransa iki yıl sonra bu ülkelerin bağımsızlığını tanımıştı. 

Rusya’da Bolşevikler, devrim sonrası bu 3 devleti işgal etti ve Cumhuriyet statüsünde SSCB’ne ilhak edildi. 

Burada dikkate değer asıl mesele tarihte ilk ilan edilen ve 2 yıl yaşayan Ermenistan Demokratik Cumhuriyeti’nin kabul edilen sınırlar haritasında Zengezur yoktur.

O haritalarda Zengezur bölgesi, Azerbaycan toprağı olduğu için Azerbaycan sınırları içinde yer almaktadır.

Fakat bir anda Moskova’nın baskısıyla Azerbaycan’ın komünist yönetimi, 28 Kasım 1920’de Zengezur bölgesini Ermenistan’a hediye etti.

Sovyetlerin dağılması sonrası bağımsızlığına kavuşan Azerbaycan ve Ermenistan ise mevcut sınırlar ile tanındığı için Zengezur bölgesi hâlâ Ermenistan’ın sayılıyor.

Ancak Zengezur bölgesi, İran’ın elinde tuttuğu Güney Azerbaycan gibi Azerbaycan toprağıdır. 

Azerbaycan komşularının işgalinde kalan topraklarını, ya anlaşmalar yoluyla veya zamanı geldiğinde Dağlık Karabağ gibi bedeli ne olursa olsun, kurtaracaktır.

Çünkü o topraklar Azerbaycan vücudundan koparılan parçalardır. 

*

Zengezur Koridoru, Türkiye ile Nahçıvan özerk bölgesinin Azerbaycan ile bağlantısının kurulmasının yanında bölgede kapalı kapıların karşılıklı açılması suretiyle iyi komşuluk ilişkilerinin kurulması ve bölge ülkeleri arasında ticaretin yenin başlatılması anlamına gelmektedir. 

Kıyı şeridi, doğal kaynaklara ve sanayiye sahip olmayan bir ülke olan Ermenistan şu an ekonomik bir çöküş yaşıyor. 

Ermenistan’ın Azerbaycan ile barış anlaşmasının imzalanması ve Zengezur Koridorunun açılmasını kabul etmesi, Ermenistan’ın yabancı yatırımcılarla buluşacağı gibi bölge ülkeleriyle yeni ekonomik bağlarını kurma şansını elde edecektir.

Aksi halde Ermenistan dış güçlerin güdümünde sorunlarla boğuşan bir ülke olmanın ötesine geçemeyecektir.

Ermenistan oyuna gelmemeli ve bu şansı kaçırmamalıdır. 

 

Haberle ilgili yorum yapmak için tıklayın.

Yorumlar

Telli

Koçak bəy, İranla körpü bizə lazımdır. ya qismət. bəlkə bu körpü birləşəyəcəyimizin , bütöv Azərbaycan olacağımızın ilk kumrusu. Həm də bu mal kafa Ermənistan başa düşər ki, İran onun Zəngəzurdan dünyaya açılmasına razı deyil. amma özünə razıdır

Abdullah Harzem

Zengezur kurtarılmayı bekleyen müslüman Türk vatanıdır. İran ne yapıyor o anlaşılmıyor, akıllı olsalar bir demiryolu, bir on şeritli otoban kadar geri cekilseler, güvenlik için guneye yüksek bir duvar dahil Türk Cumhurlyetleri ortak bir geçit yapsa, kullanım , denetim ve güvenliğine İRAN, Türkiye Nahcivan ve Türk Cumhurlyetleri ortak olsa da geçici çözüm alternatifi olsa İRAN da kazanır, müslümanlar kazanır.
x

WhatsApp İhbar Hattı

+90 (553) 313 94 23