İşçinin sigortasını yapmamak emek hırsızlığıdır

Başkasının malını, onun isteği ve rızası olmaksızın kendi çıkarı ve yararı için alma fiili hırsızlık olarak nitelendirilir. Günümüzdeki hırsızlık türlerinden biri de işçinin sigortasız çalıştırılmasıdır. Çalıştırılan işçinin sigortasının yapılmaması eylemi ile işçi çalıştıran kişi,  devlete vergi, SGK’ya prim ödemekten kaçınmak suretiyle maddi bir menfaat elde eder. Ancak sigortasız çalıştırma eylemi ile kendisi bir menfaat elde ederken aynı zamanda işçinin emeklilik hakkını, emekli maaşını, işçinin ölmesi halinde aile bireyi olan eş ve çocuklarının da emeklilikle ilgili haklarını çalar.

Kurulduğundan bu yana İslam Dinine karşıtlığı ön plana çıkarmış olan bir gazete var, ismi Cumhuriyet. Bu gazetenin bir de genel yayın yönetmeni var, Can Dündar. Sözüm ona solcu, emekçi, hak ve hukuktan yana. Özelliklerinin en belirgin olanı, İslam karşıtlığı, dolayısıyla Müslümana da düşman. 17 Aralık Darbe Girişimi sonrası Okyanus ötesi mihraklardan aldığı yakıtla meşru hükümete salt inanç temelli düşmanlığı nedeniyle hırsızlık ve yolsuzluk iftirası atmasının nedeni de bu. 2005 yılından bu yana yanında çalıştırdığı editörünün sigortasını yapmaması diğer bir ifade ile emek hırsızı olması da geçen hafta öğrendiğimiz bir diğer özelliği. Can Dündar’ın nasıl bir emek hırsızı olduğunu, üç kuruş çıkar uğruna işçisine sigorta yaptırmadığını hatta izin dahi kullandırmadığını işçisi Saim Tokacoğlu’nun açıklamalarından öğreniyoruz.

SİGORTALI OLMAK YASAL BİR HAK

Kayıt dışı işçi çalıştırma olarak da ifade edilen sigortasız çalıştırma sonucu işçi sosyal sigortanın kendisine sunacağı birçok yardımdan mahrum kalmaktadır. Sağlık yardımlarına erişememe, emeklilik hakkını kazanamama, ölmesi durumunda aile bireylerinin ölüm aylığı alamaması sigortasız çalıştırmanın en ağır sonuçları diyebiliriz. Oysa 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 4 üncü maddesine göre, “hizmet akdi ile bir veya birden fazla işveren tarafından çalıştırılanlar” sigortalı sayılıyor. Aynı kanunun 92 inci maddesine göre, işçinin sigortalı yapılması zorunlu olduğu gibi sigorta hak ve yükümlülüklerini ortadan kaldırmak, azaltmak, vazgeçmek veya başkasına devretmek için sözleşmelere konulan hükümler de geçersiz.

İŞÇİNİN HAKKINI ARAMASI ŞART

İşçi olarak çalışmasına rağmen sigortası yaptırılmayan işçilerin sigortalılık hakkından yararlanması üç yöntemle mümkün olabiliyor. Bu yöntemlerin ilgi işçinin sigortalılığının işyerinde çalışmakta iken SGK denetim görevlileri tarafından sağlanması. Bunun için işçinin, işyerinde çalışmakta iken SGK’ya yazılı şikayette bulunması veya ALO-170 aracılığıyla sigortasız çalıştırıldığını ihbar etmesi şart. Bu biçimde sigortalılığın sağlanmasına sigortalılığın fiilen tespiti denilmekte. Ancak fiili tespitlerde, geriye doğru bir seneden daha fazla sigortalı çalışmaların tespiti mümkün değil. 

Sigortasız çalışmaların kayıt altına alınması diğer bir ifade ile sigortalılığın geriye doğru kazanılmasının bir başka yolu ise sigortalılığın kayıtlardan tespiti. Bunun tespiti zor, zira işçiyi sigortasız çalıştıran yasal kayıtlarda da bu hususu gizlemekte. Ancak ödemenin bankadan yapılması durumunda geriye doğru sigortalılık hizmetleri kazanılabiliyor.

Sigortasız çalıştırılanlar için geriye doğru sigortalılığın kazanılabilmesinin diğer yöntemi ise mahkemeye hizmet tespit davası açmak. Mahkeme hakimlerinin, şahit dinleme suretiyle sigortalı hizmeti vermesinde bir süre sınırının bulunmaması nedeniyle en etkili yöntem de bu. Ancak işçinin İş Mahkemesine tespit davası açmasında da bir süre sınırı var. İşçinin mahkeme yoluyla sigortalılık hizmeti kazanabilmesi için hizmetlerinin geçtiği yılın sonundan başlayarak beş yıl içerisinde iş mahkemesine başvurması gerkiyor..

EMEK HIRSIZINDAN GAZETECİ OLMAZ

Can Dündar’ın yanında uzun yıllar çalışmasına rağmen sigorta primleri ödenmeyen Saim Tokacoğlu’nun bu dönemler için sigortalı sayılabilmesi ve fazla mesai, yıllık izin ücreti gibi emeğinin karşılığını alabilmesi için İş Mahkemesine hem tespit hem alacak davası açması gerekiyor. Anlaşılan Can Dündar, sadece terör ve casusluktan yargılanmayacak. Ayrıca emek hırsızlığından da yargılanacak.