Libya meselesi

Libya meselesinin UMH-Hafter ikileminden ibaret olmadığını sanıyorum anlamayan kalmamıştır. Mesele UMH-Hafter meselesi olsa şimdiye kadar çoktan bitmiş olurdu.

Merkezi otoritenin yok olmasından sonra bir türlü devlet egemenliğinin tüm sınırlarına kadar genişletilemediği Libya’da, Suriye’ye benzer bir tablonun oluşmadığının da altını çizmemiz gerekiyor.

Suriye’de paralize olan sosyal yapı nedeniyle milyonlarca insan öldü veya tüm varlığını ve statüsünü kaybederek göçe zorlandı. Vicdansız bir rejimin savaşın bile hukukuna uymayan insanlık dışı yöntemlere başvurması nedeniyle, silahlı bütün güçler çekilse bile on yıllar sürecek ihtilaflar meydana geldi. Aynı şehir, aynı kasaba, aynı köyde bulunan insanlardan biri diğerinin yakınını öldürdü veya öldürenlerle iş birliği yaptı. Yarın silahlar bırakıldığında bu öfkeler bir günde ortadan kalkmaz. Suriye meselesi ancak adil ve güçlü bir yönetim inşa edildiğinde normale dönecektir.

Dışardan bir iç savaş tablosu gördüğümüz Libya’da durum Suriye gibi değil. En azından şehirlerde, aşiretler öncülüğünde kurulmuş yönetimler var. Günlük hayatın belli bir düzen içinde sürdürülmesi mümkün.

Siyasi ve askeri mücadelenin iki tarafı var ama bu ayrışma toplumun tamamına yayılmış değil. Toplum kendi şehir yönetimleri ekseninde bir birinin boğazına sarılmadı.

Bu yönüyle Libya, sahadaki kontrol sağlandığında çok daha hızlı bir şekilde normale dönecek ve Libya’nın devlet olarak bütünlüğü çok daha kolay tesis edilecektir.

Daha şimdiden, Libya’nın genetiğinde bulunan köklü devlet geçmişinin etkileri ortaya çıkmaya başlamış, çok kısa sürede devlet sistemi işlemeye, sosyal hayat tamamen normale dönmeye başlamıştır.

Libya, diğer Arap bölgelerinden çok farklı bir sosyal ve kültürel derinliğe sahiptir. Nüfusunun önemli bir kısmı etnik olarak da Türk’tür. Neresinden bakarsanız birbirimizden bir iz mutlaka görürüz.

Köklü bir ortak tarihimiz var. Bu tarihin oluşturduğu birlikte yaşama kodlarımız var. Libya bu yönüyle bizim için yabancı bir ülke değildir. 

Akdeniz’in iki yakasını birleştiren deniz sınır anlaşması ile Libya Türkiye ilişkileri kendi tarihsel kodlarına da oturmuştur.

Türkiye’nin vicdan ve adalet eksenli dış politikasının en önemli test alanlarından biri de Libya’dır ve Türkiye bu testi çok başarılı bir şekilde geçmenin kenarındadır.

Libya’nın kaynakları Libya halkının refahı ve insanlığın güvenliği dışında hiçbir küresel gücün talanına açık olmamalı.

Türkiye’nin iki katından daha büyük bir toprak üzerinde, Türkiye’nin nüfusunun onda birinden daha az bir topluluk onlarca yıldan bu yana küresel sömürü düzeninin kıskacında kaldı.

Libya tarihteki bütün medeniyetlerin bir parçası olmuş, köklü bir tarihe sahip. Sahranın onurlu insanları sömürgeciliğe karşı direnişin de sembolü. Köklü geçmişinin genlerine yüklediği alışkanlıklar nedeniyle, on yıldan bu yana devlet otoritesinden yoksun olmalarına rağmen, sosyal hayatları bugün ABD’nin yaşadığı kaos ve vandallıklara dönüşmedi.

Şimdi Libya tarihinin en büyük dönüm noktalarından birindeyiz

Sahranın onurlu insanları, yeni bir medeniyetin kapısını aralama aşamasındalar.

Türkiye ise vicdan ve adalet ölçüleri üzerinden, Akdeniz’in karşı kıyısında yükselen yeni bir medeniyetin rehberliğini yapıyor.