--°--:--
  • İMSAK--:--
  • GÜNEŞ--:--
  • ÖĞLE--:--
  • İKİNDİ--:--
  • AKŞAM--:--
  • YATSI--:--
  • --,--
  • --,--
  • --,--
Son Dakika
Köşe Yazısı

Bu çakar operasyonu nedir?

Av. Yaşar Baş
Av. Yaşar Baş

İşi gücü bıraktık. Nerdeyse Afrin operasyonu bile unutuldu. Milli eğitim müdürüne çakarlı araba operasyonundan bir devlet krizi çıkaracağız.

Milli eğitim müdürü çakarlı araç kullanarak sonuç itibariyle bir trafik suçu işlemiş. Kendisine bu trafik suçu nedeniyle bir ceza yazılmış mı? Yazılmış. Trafik suçu örtülmüş mü? Hayır.

Bu olayı memleketin bütün sorunlarından, Türkiye’nin tarihindeki ilk özel uçak kazasından, Türkiye’nin tarihindeki en kapsamlı yurt dışı terör operasyonundan, ABD Dışişleri Bakanının görevden alınmasından daha öne çıkaracak ne var? Trafik suçu işledi diye milli eğitim müdürünün idam edilmesi mi gerekiyor?

Cezayı kesen polis memuru açığa alınmış. Mili eğitim müdürüne ceza kesti diye polis memurunun ceza sorumluluğu kaldırılacak mı? Önemli olan niye açığa alındığı değil mi? Niye açığa alındığına bakan var mı?

Araç kullanıp da trafik cezası uygulanmayan var mı? Bir trafik suçu işlediğinizde size ne yapılıyor? Trafik cezası yazılıp gönderiliyorsunuz değil mi? Adam milli eğitim müdürü olunca rehin alınması mı gerekiyor? Veya trafik suçu işlediniz diye biri sizi rehin alsa bunu nasıl karşılarsınız?

Bu olayı haber yapan gazeteci, trafik suçu işledi diye bir saat rehin tutulsa olayın gündeme gelme biçimi bu şekilde mi olurdu?

Sağdan soldan aranmış da, o telefonlara cevap vermek için zaman kaybetmiş de bilmem neler. Madem o kadar görevine bağlısın, trafik suçu işleyen milli eğitim müdürü de olsa, amirlerin seni arasa da yasal olarak yapman gereken görevini yapman gerektiğini düşünüyorsun. O zaman önce işlemini yaparsın, sonra amirlerinle konuşursun.

Eğer polis memuru görevinin gereklerini yerine getirmeyi her türlü durumun üzerinde tutuyorsa, amirlerini ikna için harcayacağı bir saatlik zaman dilimi içinde sadece trafik suçu işlemiş birini bir saat rehin tutma hakkına sahip değildir.

Madem doğru bir iş yaptığına inanıyorsun. Amirlerinin verdiği talimatın senin için bir önemi yok. O zaman kendini amirlerine anlatmak için insanları bir saat rehin tutacağına, önce işlemini yapar vatandaşı gönderirsin.

İşin bir önemli tarafı da şu. Polis memuru denetim yetkisini amirlerinin talimatından alır. Amirleri tarafından yetkilendirilmemiş bir polis memurunun, polis sıfatına dayanarak kafasına göre denetim yapma yetkisi de yoktur.

Amiri tarafından verilen genel yetkiye istinaden denetim yapıyorsa da, bu yetkisi amirinin vereceği ikinci talimatla son bulur.

Bu olayı mecrasından taşırarak, polis memurlarının amirlerinin talimatlarına aykırı denetim yetkisine sahip olduğunu savunanlar bu işin sonunun nereye varacağını hesaplamıyor? Komşunuz olan polis memuru, sizin evinizde arama yapar veya trafik denetimi yapmakla yetkilendirilmediği halde, sizin aracınızı durdurur veya evinizde arama yapmaya kalkarsa ne demek istediğimi o zaman anlarsınız.

Emniyet görevlilerinin yetkilerini kullanmaları sıkı şekil koşullarına bağlıdır. Bu sıkı şekil koşulları vatandaşın yaşama alanına müdahaleyi kurallı hale getirir. Polise belirli kurallara ve hiyerarşiye dayanmayan denetim yetkisi verilir ise bunun sonu kaos olur.

Amirler denetim talimatı yetkisini kötüye kullanırlarsa, bunu polis memuru fiili durum yaratarak çözemez. Polis memuru amirlerinden almadığı bir denetim yetkisini icat ederek yetki kullanamaz. Aksi takdirde polis elbisesi giyenlerin müdahalesinden hayatınızı kurtaramazsınız.

Anlaşılıyor ki, bahsi geçen polis memurunun mevzuat hükümlerini uygulama konusunda özgüveni gayet yerinde. O zaman yapması gereken amirlerini ikna için kullandığı zamanda vatandaşı rehin tutmak değil, gereken işlemi yapıp, vatandaşa mevzuatı uygulayıp amirleri hakkında gerekli başvuruları yapmaktır.

Olayın kamuoyuna yansıyan şekli ile polis memurunun açığa alınması son derece doğru bir karar olmuş bana göre.

On yıl civarında memurluk yaptım. Hayatımın önemli bir bölümü kamu personel hukuku konuları içinde geçti. Basına yansıyan polis memuru profili bana çok tanıdık geldi. 

Devlet memuru her şeyden önce kendi hiyerarşisine bağlı kalır. Bunun tek istisnası suç işleme talimatıdır. Amiri kendisine örneğin darbe yap, adam öldür, uyuşturucu sat, rüşvet al derse buna uymaz.

Ama amirinden görevin yerine getirilmesine ilişkin bir talimat almışsa buna uymaması suçtur. Buna uymamak bir tarafa, amiriyle tartışmak için işine mola verir ve vatandaşı rehin alırsa bu çok da ağır bir suçtur.

Gerek milli eğitim müdürü gerekse de il emniyet müdürü bu olayın faili değil mağdurudur. 

Ama burası Türkiye işte. Birileri faili mağdur, mağduru fail yapıyor. 

 

Av. Yaşar Baş Diğer Yazıları

Hepsini Görüntüle