Türkiye'de doların hızlı yükselmesini fısat bilen bazı çevreler karalama kampanyalarına başladı. Ancak dolar tutkunları ABD'nin tarihinde neler yaşandığından bi haber oldukları için insafsızca eleşitirilerde bulunuyor. ABD ekonomiyi kurtarmak için altını bile geçmişte yasakladı.
Dünya tarihinde “Kara Perşembe” olarak anılan 24 Ekim 1929 Perşembe günü ABD'de başlayan kriz tüm dünyaya sıçradı. Borsa dibe vururken. Bu batışla birlikte 30 milyar dolar (Bugünün parasıyla tahmini 9 - 14 trilyon dolar) buhar oldu.
1929 yılında ABD’nin Gayrisafi Milli Hasılası yaklaşık 100 milyar dolar (2019 yılında 21,43 trilyon dolar) iken 1932 yılına gelindiğinde 50 milyar dolar civarına geriledi. ABD'nin zenginliğinin yarısı gitmişti. Büyük bir hızla ilerlerleyen ekonomi durmuş, refah ortamı ise adeta bir yokluk ve kaos ortamına dönüşmüştü. 40 milyon kişi işsiz ve aşsız kaldı o dönemde insanların binaların tepesine çıkıp intihar etmesi artık sıradan bir şey gibi görülüyordu. New York’daki yeni Washington köprüsü intaharların sembolü haline geldi.
Altını yasakladılar
1933 yılında Franklin Roosevelt 32. ABD başkanı seçildi. Çıkardığı bir başkanlık yasası ile halkın elinde altın bulundurmasını yasakladı. Altınları belli bir fiyata satın alarak yeniden altına dayalı bir sistem kurarak krizi aştı.
Bu ABD'deki ilk kriz olmadı. 70'ler 80'ler ve 2008 yılında da kürsel bir güç olmasına rağmen ABD bile krizlerden kaçınamıyor. 2008 krizinde de binlerce insan evlerini ve işlerini kaybetti.
Kuyumcular üzerinden kriz çığırtkanlığı
Geçtiğimiz günlerde kuyumcuların elindeki bir miktar altının Merkez Bankası'na emanet olarak verilmesine bile karşı çıkanlar bunu bir fırsata çevirip kriz çığırtkanlığı yaptı.
Nereden geliyor bu dolar ilgisi?
Dünyadaki gelişmiş ekonomiler ve gelişmekte olan ekonomilerin çoğunda dolar iç piyasada yerli para gibi kullanılamazken Türkiye'de kullanılabiliyor. Dolar getirisine alternatif borsa gibi üstelik dinen caiz olan ortamlar varken ve yıllara vurulduğunda dolardan kat be kat fazla getirisi olmasına rağmen; maalesef ülkemizde tercih edilmiyor. Bu da dolar ve altını tasarruf aracı olarak öne çıkarıyor.
