TikTok algoritması: Aileyi yok et, jetonu kap rezilliği!..
TikTok belasıyla ilgili her defasında bu köşemizde uyarılarda bulunmaya gayret ediyorum. Çünkü hakikaten büyük bir problem olarak karşımızda duran bu sosyal medya uzantısının ülkemizde geldiği son nokta ise hakikaten gittikçe can sıkıcı bir hale bürünüyor.
Bilindiği üzere son dönemde ülkemizde çok önemli bir yasal düzenleme yürürlüğe girdi.
15 yaşını doldurmamış çocukların sosyal medya kullanımına ilişkin yeni yasal düzenleme de TikTok tartışmalarının önemli başlıklarından biri. Düzenleme, sosyal ağ sağlayıcılarına yaş doğrulama ve çocukların korunmasına yönelik yükümlülükler getiriyor.
Bu düzenleme, TikTok’un Türkiye’de tümden kapatılmasını değil, 15 yaş altındaki kullanıcıların sosyal medya hizmetlerine erişiminin sınırlandırılmasını hedefliyor. Dolayısıyla “15 yaş altına yönelik kısıtlama” ile “TikTok’un Türkiye’de tamamen yasaklanması” aynı uygulama değil.
Düzenlemenin teknik olarak nasıl uygulanacağı ve platformların yaş doğrulama sistemlerini hangi yöntemlerle devreye alacağına ilişkin ayrıntılar, ilgili uygulama takvimi ve ikincil düzenlemelerle netleşecek.
En azından yavrularımızın selameti açısından atılan bu ilk aşamalı planın semerelerini alacağımızı ümid ediyorum. Tabii ki, TikTok’un kapanacağı yönündeki iddiaların sıkça yayılmasının arkasında ise, ABD’nin Alabama eyaletinde platform hakkında yürütülen hukuki süreçte varılan uzlaşmanın da etkili olduğu görülüyor. Bu süreçte TikTok’un çocukların uygulamayı aşırı kullanmasına yol açacak şekilde tasarlandığı iddiaları ele alındı.
Alabama’daki uzlaşma kapsamında çocuk kullanıcılar için günlük iki saatlik kullanım sınırı, gece ve okul saatlerinde erişim kısıtlamaları ve ebeveyn denetimlerinin güçlendirilmesi gibi tedbirler öngörülüyor. Şirketin ayrıca 100 milyon dolar ödeme yapması kararlaştırıldı.
Ancak bu karar Alabama’daki davanın kapsamıyla sınırlı kaldı... Söz konusu uzlaşma, Türkiye’de TikTok’un önümüzdeki süreçte daha da sıkı bir dille kapatılması yönünde söylemlerden daha büyük eylemlere dönüşeceğinin de işareti..
Malumunuz sosyal medya dediğimiz bu bölümsel kullandığımız platformların ne denli tehlikeli olduğunu görmek mümkün. Her defasında söylüyoruz; teknolojinin iyi yanları kuşkusuz fazlasıyla var ve evlatlarımız için de bilgi dağarcığının sonsuzluğuyla çok önemli bir parametre olarak elimizde ama.. İşte bu ama diyerek başladığımız cümlenin sonunda TikTok ülkemizde maalesef izlenme ve sanal hediye kazanmak amacıyla gerçekleştirilen canlı yayınlar tartışma oluşturuyor. Son olarak hepinizin kuşkusuz dikkatini çeken o meşhur birbirine benzemeye çalışan ve hiçbir amacı olmayan aile paylaşımlarını görmüşsünüzdür...
Bir evin salonunda üç kişinin katılımıyla yapılan yayında sergilenen davranışlar dikkat çekerken, platformda bu tür içeriklerle sık sık karşılaşılması eleştirileri beraberinde getiriyor. Tepkilerin odağında ise bu yayınların denetlenmesi gerektiği yönündeki çağrılar yer alıyor.
TikTok'ta gerçekleştirilen bir canlı yayına ait görüntülerde, bir kadın ile iki erkeğin ev ortamında kamera karşısına geçtiği görüldü. Kadının kameranın önünde oturduğu, erkeklerden birinin zaman zaman kadının yanına gelerek çeşitli hareketler yaptığı, diğerinin ise ayakta durarak yayına katıldığı anlar görüntülere yansıdı. Yayın boyunca ekranda izleyici yorumları, sanal hediyeler ve çeşitli etkileşim göstergeleri yer aldı.
Yani mahrem olan bir aile hayatının bile saçma sapan eylemler ve hareketlerle ne denli itibarsızlaştırıldığını görünce, işte teknolojinin o kötü yanlarının da bizde bırakacağı sinyalleri anlamamız gerekli...
TikTok'ta benzer formatta gerçekleştirilen canlı yayınlar, platformun tartışmalı içerikleri arasında yer alıyor. İzleyicilerin ilgisini çekmek, daha fazla etkileşim elde etmek ve sanal hediyeler toplamak amacıyla yapılan bu tür yayınlarda zaman zaman dikkat çekici davranışlar sergileniyor.
Özellikle aile bireylerinin de yer aldığı yayınlar, izlenme ve hediye kazanma uğruna nelerin yapılabileceği sorusunu beraberinde getiriyor. İzleyicilerin sanal hediyelerle yayıncıları destekleyebildiği sistemin, daha fazla ilgi çekmek için sıra dışı davranışları teşvik edip etmediği tartışılmaya devam ediyor. İşte bu aşamada kanunlarımızın daha caydırıcı ve en önemlisi de istismara yönelik hareketlerin de olabileceğini düşünerek ben devlet yetkililerimize bir kez daha seslenmeyi bir vazife addediyorum... Çünkü bu toplumun temel en önemli yapıtaşı olan ailenin büyük badirelerle çarpıştığını da bildiğimiz için, en azından bu TikTok belasının tümüyle yok edilmesi gerekliliğini devlet büyüklerimizin daha da net ve keskin adımlarla yok etmesi en büyük dileğim olacaktır.
Unutulmamalı ki; Aile hayatının güzelliği başka hiçbir şeyde yoktur. Bir memleketin yükselmesi ev ve aile muhabbetine bağlıdır. Onun için de bu hassas noktayı korumak ve tüm tehlikeli dış etkenlere karşı da uyanık olmamız şarttır...
Selam ve dua ile...
