• İSTANBUL
  • İMSAK
    00:00
    GÜNEŞ
    00:00
    ÖĞLE
    00:00
    İKİNDİ
    00:00
    AKŞAM
    00:00
    YATSI
    00:00
  • 0.0
  • 0.0
  • 0.0
Mehmet Koçak
Mehmet Koçak
TÜM YAZILARI

Kafkasya jeopolitiğinde yeni oyunlar ve Zengezur Koridoru

16 Eylül 2023
A


Mehmet Koçak İletişim: [email protected]

Güney Kafkasya, 30 yıllık Ermeni işgalinin 2020’de 44 gün süren ve Azerbaycan’ın işgal altındaki topraklarını geri almasıyla sonuçlanan Dağlık Karabağ savaşının ardından en gergin dönemini yaşıyor. 

Gerilimin artmasındaki en büyük neden Bakü ve Erivan arasında imzalanan ateşkes anlaşması sonrasında kapsamlı bir barış anlaşmasının hâlâ imzalanamamış olmasıdır.

Ateşkesin barış anlaşmasına dönüştürülememesinin en önemli sebebi Azerbaycan ve Ermenistan arasında imzalanan ateşkes antlaşmasının 9. maddesi gereğince Azerbaycan ile eksklav parçası olan Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti arasında bağlantıyı kuracak olan Zengezur Koridorudur.

Koridorun açılması Ermenistan’a önemli kazanımlar sağlayacak olmasına rağmen barış anlaşmasına yanaşmamasının nedeni bir yandan ABD ve Fransa’nın başını çektiği Batılı emperyalist ülkelerin Ermenistan’a baskıları diğer yandan ise Rusya’nın bölge üzerindeki hakimiyetini sürdürme adına farklı çıkar hesaplarıdır.

Önemli bir bilgi notu:

Kars-Gümrü demiryolu aracılığı ile gerçekleştirilmesi planlanmakta olan Zengezur Koridoru projesi, Kars-Gümrü-Nahçıvan-Megri-Bakü demiryolu projesinin gerçekleşmesi durumunda güzergâh üzerinde kargo taşıma kapasitesi 13 yıl içerisinde 10 milyon tona ulaşabilir. 

Kısacası, sadece Türkiye, Nahcivan ile Azerbaycan için değil, Zengezur Koridoru’nun açılması, bölgedeki ülkelerarası ilişkilerin iyileşmesine katkı sağlayacağı gibi Ermenistan’ın Türkiye ile gerçekleştirdiği ticaret hacmini toplam ticaretinin içerisinde % 3’ten % 13’e çıkarabilir. Aynı zamanda, Zengezur Koridoru, Azerbaycan’ın yanı sıra Çin ve Orta Asya’yı, hatta Ermenistan ve Avrupa’yı birbirine daha rahat bağlama potansiyeline sahip sosyal, ekonomik, jeopolitik ve jeostratejik açıdan önemli bir proje olacaktır.

Şimdi asıl soru şu!

ABD, Fransa’nın başını çektiği Batılı ülkelerin yanında Ermenistan, Rusya ve hatta İran’ın, büyük bir öneme sahip olan Zengezur koridorunun açılmasını istememeleri ve barış anlaşmasını engelleme girişimlerinde bulunmalarının asıl sebebi nedir?

Çünkü Zengezur Koridoru, Ermenistan toprakları üzerinden geçmesine rağmen, anlaşma temelinde, Azerbaycan yönetimi Nahçıvan arasındaki ulaşım ve demiryolu bağlantılarını yeniden kuracağı gibi bu koridor açıldığında Anadolu ve Nahçıvan, Azerbaycan ve Hazar Denizi üzerinden Orta Asya’ya (Türkistan’a) bağlanacaktır. Yani ‘Dünya Türk Birliği’nin kurulmasına açılacak kapı olacak olmasıdır.

İstenmemesi ve sürekli engellenmesinin asıl sebebi işte budur.

*

Barıştan kaçan Ermenistan Başbakanı Paşinyan’ın son zamanlardaki provokatif girişimlerinin bir savaş çığırtkanlığı olduğu açıktır.

Güney Kafkasya ülkelerinden her biri günümüzde kendi bağımsızlıklarını koruyabilmek için kendilerine yakın gördükleri güçlü ülkelerle işbirliği içinde olmayı benimsemiştir. Örneğin Gürcistan Amerika’ya; Ermenistan Rusya’ya; Azerbaycan ise Türkiye’ye yakın durmaktadır.

Yakın zamana kadar Rusya’nın desteğini alan Ermenistan’ın, bölgede istikrarsızlık kaynağı haline gelmesi ile sorunlar daha da artmıştır.  Ancak son yıllarda Ermenistan’ın Rusya’dan uzaklaşarak ABD ve Fransa’ya yakınlaşmaya başladığı gözlenmektedir.

Ermenistan’ın ABD ile ilişkilerini askeri ve siyasi alanda ileri bir seviyeye taşıması bağlamında ABD ile ortak askeri tatbikat gerçekleştirmesi, Rusya’yı ciddi anlamda rahatsız etti.

Söz konusu tatbikatın, komşusu Azerbaycan ile gerginliğin arttığı ve Rusya ile ilişkilerde açık bir sürtüşme yaşandığı dönemde gerçekleşiyor olması, bölgede yeni bir savaşın hazırlanıldığı şüphesine sebep olmaktadır. 

Ermenistan, komşularını rahatsız edecek girişimlerden sakınmalı, biran evvel Zengezur Koridoru’nun açılışına destek sağlayacak Azerbaycan ile uluslararası hukukun evrensel norm ve ilkelerine dayalı, barış anlaşmasının sağlanması için üzerine düşeni yapmalıdır.

Aksi takdirde bölgede barış, huzur ve güvenden söz edilemez.

 

Haberle ilgili yorum yapmak için tıklayın.

Yorumlar

Ahmet Uçar

Yarım hoca dinden yarım doktor Candan ettiği Gibi İşleri yarım bırakan devlet Kendini Hem iç hem dış itibardan eder.

Korkut

Devletlerde insanlar gibi ,kendilerini dost sandiklarin en buyuk darbeyi yiyor.Ukrayna ornegi gibi. 
x

WhatsApp İhbar Hattı

+90 (553) 313 94 23