29 Mayıs 1453 Fethin yıldönümünde Fâtih’i fethe hazırlayanlar
29 Mayıs 1453 Fethin yıldönümünde Fâtih’i fethe hazırlayanlar
Ankara Savaşı’nı Takdir-i İlâhi olarak kaybeden ve 13 yıl, bir ay, sekiz günlük hükümdarlığı sona eren Yıldırım Bâyezid Hân için İstanbul’u fethetme planları suya düşerken; 51 sene sonra Bizans’a mührünü vurarak Peygamber Efendimiz'in (s.av.) övgüsüne mazhar olacak olan Fâtih Sultân Mehmed Hân için mübârek "Fetih" süreci de başlamış oluyordu..
Ancak, önünde kendisinden büyük olduğu için Veliaht Şehzâde sıfatı taşıyan Ağabeyi II. Sultân Murad Hân'ın büyük oğlu Alaaddin Ali vardı. Şehzâde Mehmed'in yolu kapalı gözüküyordu.
Fakat öyle bir an geldiki, yine Allah-û Teâlânın takdiriyle Veliaht Şehzâde Alaaddin Ali 18 yaşındayken aniden vefât etti.. Şehzâde Mehmed Veliaht olmuştu.
Sultân II. Murad Hân çok sevdiği Şehzâdesi Alaaddin Ali'ye Bursa'da bir türbe yaptırdı ve kendisininde oraya defnedilmesini vasiyet etti. (Kabri oradadır.)
Ağabeyi yerine Veliaht, ardından hükümdar olan Şehzâde Mehmed ilki 12,5 yaşında olmak üzere ikinci kez oturduğu tahtta, vakit kaybetmeden hocalarının kendisini yetiştirirken verdikleri millî ülkü gereği beynine ve kalbine nakşettikleri KIZILELMA'sına yâni Bizans'a yöneldi.
Önce büyük dedesi Yıldırım Bâyezid Hân'ın yaptırdığı Anadolu Hisarının karşısına, temelini 1452 Nisan’ında attığı Anadolu Hisarını 4 ayda tamamladı. Bir taraftan büyüklü küçüklü onlarca savaş gemisi inşâ ettirirken, diğer taraftan planlarını kendi çizdiği devâsâ toplar döktürdü. Askerlerini bedenen ve rûhen hazırladı.
Sonrada; yanıbaşında büyük âlim ve Allah dostu Akşemsettin olduğu halde O’nun tavsiyesi üzerine 23 Mart 1453 Cuma günü Edirne'den hareket etti. Bu tarih aynı zamanda; İstanbul’u fethederek Hadis-i Şeriflerine Mazhar olabilmek için yoluna baş koyduğu Kâinatın Efendisi Sallallahu aleyhi ve sellem’in doğum yıldönümüne denk gelen Rebiülevvel Ayı’nın 12’inci günüydü.
Akşemsettin Hazretleri bu tarihi bilerek seçtiği gibi, 21 yaşındaki Sûltân II. Mehmed dâhil bütün ordunun yol boyunca Salavât-ı Şerife’ye devam etmesini istedi. Bu hâl üzerine 5 Nisan’da varılan İstanbul, 6 Nisan’da kuşatmaya alındı. 53 gün sonra Fâtih olarak 29 Mayıs 1453 Salı günü Topkapı’dan şehre girdiğinde Peygamber Efendimiz'in (s.a.v.) kutlu müjdesine nâil olmuş, aynı zamanda bir çağ kapatıp, bir çağı açmıştı..
Yetmemiş, bu kezde KIZILELMA’sı çıtayı biraz daha yükselttiği Roma olmuştu. Bunun için Gedik Ahmet Paşa 140 gemiyle 1480 Temmuz’unda geldiği Napoli topraklarında fütûhatı başlatmış, Napoli Krallığı Veliaht Prens ve Kalabriya Dukası olan Alfonso’nun ordusunu fenâ bir şekilde bozmuş, ardından kendisine 14 gün boyunca şiddetle direnen Otranto Kalesini 22.000 askerin yarısından fazlasını imha ederek fethetmişti.
Ayrıca kral Ferrante’ye bir askeriyle gönderdiği özel mektubunda Sultân Mehmed Hân’ın 200.000 kişilik ordusuyla İtalya’yı başlarına geçireceğini ve fitne yuvası Vatikan’ı yerle bir edeceğini söylemesi, Papa’yı ziyâdesiyle korkutmuş, Türklerle mücâdele için halka ağır vergiler koydurmuş, ayrıca Roma’nın etrafına hendekler kazdırmayı ihmal etmemiş, kendisi de Fransa’nın güneyindeki Avignon Şehrine geçmeye karar vermişti.
Papa bir şeye daha karar vermişti. Fâtih’i, o güne kadar başaramadıkları yeni bir suikastle şehit etmek. Bunun için akıl almaz hazineler ayırmıştı. Çok geçmedende emellerine ulaştılar..
Fâtih, bütün Avrupa’ya korku salan Roma Seferine çıktığında Venedik'li güyâ müslüman olmuş Yakup Paşa (Maestro Iacopo) tarafından Papa’nın göz kamaştırıcı altınları karşılığında 3 Mayıs 1481 Perşembe günü saat 16.00’da Maltepe ile Gebze arasındaki Sûltân Çayırında ki otağında 49 yaşını 1 ay, 5 gün geçe zehirlenerek şehid edildi. Ordusunu Ege kıyılarından gemilerle Roma’ya taşıyacaktı. Fırsat vermediler. Büyük Türk Hâkân'ı 14 sefer atlattığı suikastlerin 15’incisinden kurtulamamıştı.
"La Grande Aquila é Morta " (Büyük Kartal öldü) yazan mektubu taşıyan Venedik Elçisinin özel kuryesi 19 Mayıs 1481 Cumartesi günü Venedik'e ulaştığında, Roma dahil bütün İtalya'da Papa'nın emriyle günlerce toplar atılıp şenlikler yapıldı, kiliseler gece gündüz çanlarını çalıp, Roma (Vatikan ) Türklerin eline geçmekten kurtuldu diye şükür âyinleri düzenlendi.
Ancak yaptığı icraatlar unutulmadı. Fâtih Sûltân Mehmed Hân için herkesin ittifakla, onun Osmanlı Türk Hükümdarları içinde; en büyük asker, en büyük devlet ve en büyük siyaset adamı, en büyük âlim olduğu şeklinde düşünceleri pekiştirmiş, hatta, filozof olarakta bilinen yabancı ilim adamları daha ileri giden görüşler ortaya atmışlardı. Meselâ İstanbul’un fethinde 58 yaşında olan Giritli büyük Yunan âlimi Georgios Trapezuntios Fâtih’in; Sezar ve İskender’den daha üstün önemli bir şahsiyet olduğunu söylüyor, gelmiş geçmiş bütün hükümdarlardan daha büyük olduğunu iddia ediyordu..
Kısa ömrüne çok şeyler sığdırması, “Atlarımızın ayaklarının ulaştığı yerlere onların hayalleri ulaşamaz” sözünü söyleyebilecek büyük işler başarması, beşikten mezara kadar Fâtih’in üzerine titreyen, emek veren birbirinden değerli hocalarını gündeme getirmiştir.
FATİH’TE EMEĞİ OLANLAR
İlk emek; Edirne'de yeni doğduğunda Fâtih'in Ebesi olan, Bursa Muradiye'de Ebe-Hâtun Türbesinde yatan Ebe Hâtun'un olmuştur.
Sonra Dadısı; Edirne'de mahallesi, İstanbul'da iki camisi olan Cemâleddin Beyzâde Ahmed Bey'in kızı Hând Hâtun'undur.
Lala'sı, (Ata-Beg’i) aynı zamanda eniştesi olan, askeri eğitmeni Vezir Zağanos Paşa'nın büyük emeği vardır.
11 yaşından itibaren Fâtih’in her türlü eğitiminden sorumlu baş hocası Şemseddin Ahmed Molla Gürâni en fazla emeği geçenlerdendir.
Büyük Allah (c.c.) dostu mutasavvıf ve mikrobu bulan ilk tıp âlimi Mehmed Akşemseddin’de Fâtih’in önemli hocalarındandır.
Ayrıca, Hacı Bayram Velî Hazretleri’nin yetiştirdiği, kendi adını taşıyan mahallede medfûn olan Molla Zeyrek, Şâh İsmâil'in büyükbabası Cüneyt’in de hocası olan Molla Hayreddin,
Fâtih Sultan Mehmed’in kendi adıyla yaptırdığı caminin bahçesinde ki Sahn-ı Semân medreselerinin programını yapanlardan biride olan Molla Hüsrev,
Yine Fâtih’in şehzâdeliğinde ki ilk hocalarından Molla Ayas,
Molla Sirâceddin ve Hasan Çelebi, Müderris Kınalı Abdülkadir Hamîdi, Hatipzâde Mehmed Efendi,
Kazasker Veliyyeddin Efendi'nin oğlu Bursalı Vezir Ahmed Paşa,
İstanbul'un ilk Kadısı ve Belediye Başkanı Hızır Bey Çelebi'nin oğlu olan Vezir Hoca Yusuf Paşa,
Kazasker Veliyyeddin Efendi'nin oğlu Bursalı Vezir Ahmed Paşa,
Dünyanın 23.30 derece eğilimini bulan 1474' te vefâtıyla Eyüpsultân haziresinde medfun meşhûr astronomi âlimi Baş Müderris Ali Kuşçu Fâtih Sultân Mehmed Hân'ın başlıca hocalarındandır.
Fâtih'in yabancı hocalarıda vardır. Devlet geleneği olarak, her şehzâdeye öğretilen Çağatay Lehçesi, Farsça ve Arapça'dan başka Yunanca, Latince, Sırpça, İbrânice ve İtalyanca öğrenmiştir. İtalyanca hocası Ciriaco Anconitano ile meşhur İtalyan tarihçisi Giovanni Maria Angioello yine başlıca bilinenleridir.
Emir Âdil Çelebi Efendi'ye intisaplı olan Fâtih Sultân Mehmed Hân, ilime ve âlime büyük önem vermiştir. Yapacağı her önemli iş için istişâre ederek karar vermiş, istihâre namazları kılarak her dâim en doğrusunu yapmaya çalışmıştır.
Rabbim; çağ açıp, çağ kapatacak yeni Fâtih'ler bizlere nâsib etsin inşaallah..
NOT: Mübârek Kurban Bayramınızı tebrik ederim..