Gerçek gazeteciler korunacak, itibar suikastı bitecek!
Milli İradenin Sesi Yeni Akit
Türkiye ve dünyadaki gelişmeleri yakından takip etmek için Google listenize Yeni Akit'i ekleyin.
Önceki gün TBMM Adalet Komisyonu’nda kabul edilen ve önümüzdeki hafta Meclis Genel Kurulu’na gelecek olan kanun teklifi, gazeteler ile sosyal medya ve internet haberciliğine yönelik hayati düzenlemeler içeriyor.
Sebahattin Ayan İstanbul
Teknolojik atılımlar sonrası gazetecilik mesleği son demlerini yaşarken, iktidardan konvansiyonel ve dijital medyaya can suyu olacak kritik bir adım geldi. TBMM Adalet Komisyonu’nda kabul edilen ve haftaya Meclis Genel Kurulu’na gelecek olan “Basın Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi” gazeteler ile sosyal medya ve internet haberciliğine yönelik önemli düzenlemeler içeriyor.
Gazetecilik mesleği için kritik önem arz eden değişikliklerden bazıları şöyle:
Gazetecilik resmi unvan olacak
Yeni Basın Yasası ile internet haber siteleri hukuki statü elde edecek. Basın İlan Kurumu nezdinde “Süreli Yayın” sayılacak haber sitelerinde çalışanlar, basın kartı, basın iş sözleşmesi, sigorta, fazla mesai, yıllık ve haftalık izin gibi yıllardır mahrum kaldıkları özlük haklarına kavuşacak. Gazeteciler, fiiliyatta sürdürdükleri mesleklerine ve unvanlarına resmiyette de kavuşacak. İnternet gazetecilerinin akreditasyon uygulanan alanlara girişleri ve özgün içerik üretebilmeleri kolaylaşacak. Haber siteleri, Basın İlan Kurumu aracılığıyla yayınlayacakları resmi ilan ve reklamlar ile ilave gelir elde edecek.
Ekonomik bağımlılık azalacak
Ekonomik bağlılıklar azalacak ve haber özgürlüğü artacak. Böylece sadece haber sitelerinin değil, dijital mecranın büyük bir bölümünün her anlamda hukuki zemine oturtulması sağlanacak. Diğer taraftan resmi ilan ve reklamlar daha çok kişiye ulaşacak; özelikle kamuya ait ilanlarda şeffaflık sağlanarak ve rekabet artırılacak. Vatandaş ise, kamu hizmetlerinden etkili bir şekilde haberdar olacak. Her gün binlerce ilanın yayınlandığı ve 750 bini aşkın ilana tek bir merkezden ulaşıldığı ilan.gov.tr ise, devletin resmi ilan portalı haline getirilecek.
Çağa uygun gazetecilik
Diğer taraftan günümüzün koşullarına ve toplumun beklentine uygun gazetecilik faaliyeti, yazılı basının yanında yeni mecra üzerinden de nitelikli şekilde sürdürülecek. Düne kadar icra ilanlarını tümüyle kaybetme tehlikesi yaşayan ve gerçekleşmesi halinde birkaç yıl içinde kapanma tehlikesiyle yüzleşecek olan yazılı basın, yeni düzenleme ile icra ilanlarının mecrası olmayı sürdürüyor. Önceki düzenlemede, sadece “gazetede ilan edilmesine dair karar” alınması halinde yayınlanan icra ilanlarının yayını, yeni düzenleme ile gazete veya haber sitesinde yayınlanması zorunluluk haline getiriliyor. Bu, bir anlamda yayınlanacak toplam ilan sayısı ve yayın bedelinin ciddi oranda artacağı anlamına geliyor.
Basın itibar suikastı yapamayacak
Sahibi, adresi ve editör kullanıcıları bilinmeyen bazı siteler üzerinden dezenformasyon, tehdit, şantaj, haksız kazanç gibi ceza kanunlarımıza ve Basın Ahlak Esaslarına aykırı yayınlar yapılırken; kurumlar ve kişiler töhmet altında bırakılıyor. Bundan en büyük zararı yine gerçek gazetecilik yapan haber siteleri görüyor. Yasanın yürürlüğe girmesi ile “merdiven altı” diye tabir edilen haber siteleri ayıklanıyor, sosyal medya dahil haber sitelerinin Basın Ahlak Esasları kapsamında yayın yapmaları teşvik ediliyor. Haber siteleri de cevap ve düzeltme metnini yayınlamak, tıpkı yazılı basında olduğu gibi zorunlu hale getiriliyor. Basın beyannamelerinin Cumhuriyet Başsavcılıklarından alınarak Basın İlan Kurumu’na verilmesi; yeni süreçte iş yükünün Cumhuriyet Başsavcılıklarından alınmasını öngörürken, aynı zamanda birçok yönden ortaklığı ve bağlılığı bulunan ve bulunacak gazeteler ile internet sitelerinin tüm iş ve işlemlerinin tek bir noktadan yürütülmesi planlanıyor.
