• İSTANBUL
  • İMSAK
    00:00
    GÜNEŞ
    00:00
    ÖĞLE
    00:00
    İKİNDİ
    00:00
    AKŞAM
    00:00
    YATSI
    00:00
  • 0.0
  • 0.0
  • 0.0
Süleyman Gülek
Süleyman Gülek
TÜM YAZILARI

Doğruluk ve adalet

12 Nisan 2024
A


Süleyman Gülek İletişim:

Doğruluk, kişinin söz ve davranışlarında dürüst ve tutarlı olmasıdır. Rabbimiz Allah
şöyle buyuruyor: “(O öyle yüce Allah ki) Hanginizin daha güzel (doğru) davranacağını
imtihan etmek için ölümü ve hayatı yaratmıştır.” (Mülk, 67/2) ) Yaratılışımızın gayesi,
kimin daha doğru, iyi, güzel bir şekilde davranacağının tespit edilmesi için imtihandır.
Rabbimiz Allah: “Emr olunduğun gibi doğru ol” (Hûd, 11/112) buyurarak ne ile emr
olunmuşsak o şekilde hareket etmemizi, ona uygun davranmamızı istemektedir.
Bu itibarla İslâmî olan, doğru olan şeyleri yapmalı; İslâmî olmayan, câiz olmayan şeyleri,
yani haramları, günahları işlememeli. Dinin özü doğruluktur. İslam dini doğru sözlü olmanın
ve davranışlarda doğru olanı seçmenin üzerinde önemle durmuştur. Doğruluk, daima hakkın
ve haklının yanında yer almaktır. Allah, doğru kimselerle birlikte bulunmamızı istemiştir.
Kur’an-ı Kerim’de, bu konu ile ilgili şöyle buyrulmuştur: “Ey iman edenler, Allah’a
karşı gelmekten sakının (takvalı olun) ve doğrularla beraber bulunun.” (Tevbe, 9/119)
Doğruluk mutluluğun, güven, emniyet ve huzurun kaynağıdır. Buna işaret eden bir ayet
meali şöyledir: “Ey iman edenler Allah’ın azabından korkun ve doğru söz söyleyin ki
böylece Allah işlerinizi düzeltsin ve günahlarınızı bağışlasın. Kim Allah ve Resulüne
itaat ederse büyük bir kurtuluşa ermiş olur.” (Ahzâb, 33/70, 71)
Başka bir ayette de doğruluk ve dürüstlük övülerek bu davranışı sergileyenlerle ilgili şu
müjde verilmiştir: “Rabb’imiz Allah’tır deyip sonra dosdoğru yolda yürüyenlerin üzerine
melekler iner. Onlara, ‘Korkmayın, üzülmeyin, size söz verilen cennetle sevinin!’
derler.” (Fussilet, 41/30)
Doğruluk düşüncede, davranışta, her şeyde olmalıdır. Kendisinden öğüt isteyen birine
Peygamberimiz (s.a.v.): “Allah’a inandım de sonra dosdoğru ol” (Müslim, İman 62)
buyurmuştur. Doğru olmanın önemini Rabbimiz şöyle belirtiyor: “Allah şöyle buyuracaktır;
Bu, doğrulara doğruluklarının fayda vereceği gündür. Onlara, içinde ebedî kalacakları,
zemininden ırmaklar akan cennetler vardır. Allah onlardan râzı olmuştur. Onlar da
O’ndan râzı olmuşlardır. İşte büyük kurtuluş ve kazanç budur.” (Mâide, 5/119)
Doğruluğun, dürüstlüğün mükâfatı cennettir; bu şekilde doğru olmanın önemi anlaşılmaktadır.
Yüce Allah, “(Ey Resulüm!) Şüphesiz sen peygamberlerdensin ve dosdoğru bir yol
üzeresin.” (Yâsîn, 36/3,4) ayetiyle Peygamberimizin doğruluğuna ve ahlakının güzelliğine
dikkatimizi çekmiştir. Hz. Peygamber hayatı boyunca hep doğru sözlü olmuş ve doğrularla
beraber olmuştur. Allah Resulü, “Doğruluk insanı iyiliğe, iyilik de cennete ulaştırır...”
(Buharî, Edep, 69) buyurarak doğru olmanın kazancını belirtmiştir.
Doğru söz ve doğru davranış bütün iyiliklerin özü sayılır. Sözlerine inanılan, kendilerine
güvenilen insanlar sevilir ve saygı görürler. Doğruluk, sağlıklı ve dengeli bir kişiliğin
oluşmasında ve insanın çevresiyle olumlu iletişim kurmasında vazgeçilmez değerlerdendir.
Düşüncesinde, sözünde ve davranışlarında doğruluğu benimseyen kimse Allah’ın
hoşnutluğunu kazanır. Toplumlar da doğru kimseleri örnek alır, onları kendilerine model
seçerler. Doğrulukla adaletli olmak arasında yakın bir ilişki vardır. Çünkü doğruluk adaletin
vazgeçilmez ilkelerinden biridir.

Adalet, bir şeyi yerli yerine koymak, her hakkı hak sahibine vermektir. Haksızlıklardan
uzaklaşarak orta yolu tutmak, hüküm ve davranışlarda tarafsız ve ilkeli olmaktır.

Adalet, hem sevgiyi saygıyı hem de hak dağıtımında insaflı olmayı içerir. Buna binaen devlet yöneticisi
vatandaşa, anne-baba çocuğuna, öğretmen öğrencisine, eşlerin birbirlerine, bir kimsenin
arkadaş, dost ve akrabasına gereken ilgiyi, sevgiyi, saygıyı göstermesi; patronun işçisine hak
ettiği ücreti vermesi adil olmanın gereğidir. Toplumsal düzen, adalet olmadan sağlanamaz.
Adalet, her şeyin ve herkesin hakkını vermek, ölçüsüzlükten uzaklaşarak orta yolu tutmak
ve dengeli davranmaktır. Adalet toplumsal huzurun temel unsurudur. Adaletin uygulanmadığı
yerde sosyal ve ekonomik dengesizlikler baş gösterir. Haksızlık ve kargaşa toplumu huzursuz
eder.

Bu nedenle İslam dini her türlü ilişkide adaleti, ölçülü olmayı ve barışı esas almıştır.
Yüce Allah insanların, birbirileriyle olan ilişkilerinde daima adaleti gözetmelerini istemiş,
bu konuya şöyle dikkat çekmiştir: “...Bir topluluğa olan kininiz, sizi adaletli
davranmaktan alıkoymasın...” (Mâide, 5/8) Adaletin gerçekleşmesini engelleyen
hususlardan biri de rüşvettir. Rüşvet, “Aranızda birbirinizin mallarını haksız yere
yemeyin. İnsanların mallarından bir kısmını bile bile günaha girerek yemek için onları
hâkimlere (rüşvet olarak) vermeyin.” (Bakara, 2/188) ayeti ile yasaklanmıştır. Peygamber
Efendimiz (s.a.v) de “Rüşvet alan da veren de cehennemdedir” (Ebu Davud, Akdıye, 4)
buyurmuştur.
O hâlde Allah Teâla’nın yaptıklarımızdan haberdar olduğunu aklımızdan çıkarmamalı ve
yapıp ettiklerimizden hesaba çekileceğimiz bilinci ile hareket etmeliyiz. Ne kendimize ne de
aile fertlerimize haram yedirmemeliyiz. Kul hakkına yol açan bu gibi davranışlardan
sakınmalıyız. Adâlet, en genel anlamıyla hakkı gözetmek, dürüst davranmak
demektir. Adâletin zıddı zulüm ve insafsızlıktır. “Allah adaleti, ihsânı (güzel davranışı)
emreder.” (Nahl, 16/90) Âyette görüldüğü gibi Rabbimiz, doğru dürüst ve adaletli olmamızı
emretmektedir. Allah’ın emrine uygun yaşayanlar dünya ve ahirette mutlu ve huzurlu olurlar.

Haberle ilgili yorum yapmak için tıklayın.

Yorumlar

Okur

Doğruluk ve adalet gerçekten çok güzel konulara temas etmişsiniz teşekkür ederim. Son yıllarda en büyük en çok şikayet adaleler konusunda .Özellikle devletin yani devleti idare edenlerin adaletsizliği dillere pelesenk olmuş. Böyle olunca da bu adaletsizliğin sonucu yavaş yavaş ikinci parti durumuna sonrada kaybolup gitmesine sebep olur.

Kanber

Selamlar bayramınız mübarek olsun yazılarınız etkili ve dikkat çekici Allah'ım hepimizi adaletli olmaya layık eylesin
x

WhatsApp İhbar Hattı

+90 (553) 313 94 23