• İSTANBUL
  • İMSAK
    00:00
    GÜNEŞ
    00:00
    ÖĞLE
    00:00
    İKİNDİ
    00:00
    AKŞAM
    00:00
    YATSI
    00:00
  • 0.0
  • 0.0
  • 0.0
Sefa Saygılı
Sefa Saygılı
TÜM YAZILARI
08 Aralık 2018

Tabiattaki harika dizilim: Fibonacci

Fibonacci dizisi, her sayının kendisinden bir önceki sayı ile toplanması ile elde edilen sayılar dizisidir. Fibonacci dizisinde yer alan rakamların özelliği, bu dizide yer alan sayıların kendilerinden bir öncekiyle oranlandığında oluşan serinin altın orana yaklaşarak ilerlemesidir. 

Yani Fibonacci dizisi ile altın oran arasında ilginç bir ilişki bulunmaktadır. Dizideki ardışık iki sayının oranı, sayılar büyüdükçe altın orana yaklaşmaktadır.

Fibonacci dizisi 1 rakamı ile başlamak zorunda değildir. Herhangi bir rakam ile başlayabilir.

Meselâ; 0-1-1-2-3-5-8-13-bir Fibonacci dizisidir ancak 4-4-8-12-20-32-52-84 olarak da devam edebilir.

Dizinin bulunuşu

Avrupa’da önceleri Romen rakamları kullanılıyordu. Ancak bu rakamlar hesaplamalar için elverişli değildi. Döviz alım satımı, ticari muhasebe, ağırlık ve uzunlukların birimlerini çevirmede bu rakamlarla işlem yapmada zorluklar büyüktü.

Leonardo Fibonacci’nin babası Guglielmo Kuzey Afrika’ya yolculuklar yapan tanınmış ve sevilen bir tacirdi. Orada Arap-İslam harfleri ile karşılaştı ve çok daha pratik olduğunu gördü. Sayılar, oranlar, asal sayı sistemi, köklü sayılar vs. bu sistem ile kolaylıklar getiriyordu.  İşte Arap rakamlarını babasından öğrenen ve büyüsünü keşfeden oğlu Leonardo Fibonacci Arap rakamlarını kullanmak için kampanya açtı. Fakat sayısız avantajlarına rağmen bu sistemi oturtmak kolay olmayacaktı.

Nerede geçiyor?

Fibonacci dizisine örnek olarak; bir çiftlikte tavşanların üreme sayısı,  arıların soyağacını gösteren şema, taç yaprakların dizilimi, deniz kabuklarının geometrik yapısı, ayçiçeği çekirdeklerinin dizilimi, gülün sarmalı, papatyaların yaprak sayıları, karnabahar ve çam kozalağının spiralleri, doğal olarak oluşan hortumların yayılması vs. verilebilir. Bunlar hep Fibonacci dizisine uygun şekilde cereyan etmektedir. Bu nasıl olmaktadır? Bu sayıların kombinasyonunda bir sihir olduğu düşünülebilir mi?

Etrafımızdaki birçok matematiksel yapının arkasında bulunan bu sayıların gizemi yüzyıllar boyunca uzmanları büyülemeye devam etti ve hatta günümüzde sadece Fibonacci sayılarının gözlemlenebildiği yeni alanları belirleyen yayınlar söz konusudur.

Günümüz ünlü düşünür ve filozofu Noam Chomsky, Dilin Mimarisi adıyla dilimize çevrilen eserinde bu konuda; “Adına ‘Fibonacci serileri’ matematiksel dizileri düşünün meselâ. Doğada her şeyde karşımıza çıkıyor, nedenini kimse bilmiyor. Bir ayçiçeğini alıp incelediğinizde, farklı yönlere giden sarmallardan oluştuğunu görürsünüz. Yan yana olan sarmallardaki kısımların sayısı Fibonacci dizilerinde arka arkaya gelen sayılar gibi birbirine bağlılar. Buna benzer şeyleri doğanın her yerinde buluyorsunuz ama neden böyle olduğu bilinmiyor” demektedir.

Doğada birçok şey incelendiğinde belirli bir mantık üzere yaratıldığını görmek mümkündür. Doğada hiçbir şey tesadüf eseri ortaya çıkmaz, her canlıyı kusursuz bir tasarım ile Allah yaratmıştır. Rabbimizin buyurduğu gibi: “…O her şeyi yaratmış ve yarattığı o şeyleri bir ölçüye göre takdir etmiştir.” (Furkan Suresi, 2. ayet) 

FAST FOOD BESİNLER

İngiltere’de yapılan bir araştırma, sürekli fast food besin yiyenlerin sadece damarlarının değil, belleklerinin de tehlikede olduğunu gösteriyor.

Öğünlerinin önemli bir bölümünü kızarmış patates ve şekerli içeceklerden oluşturanlarda sadece bellek problemleri değil; şizofreni, depresyon gibi psikolojik sorunlarla karşılaşma riskleri de yükseliyor. 

Bunun pek çok sebebi var. En önemlileri ise şunlar: Fast food besinleri çok fazla tüketenlerde beyne yararlı B vitaminleri, magnezyum, çinko, kalsiyum gibi mineraller ve Omega-3 yağ asitleri yeteri kadar kazanılamıyor.

Fast food beslenenlerde kan şekeri yükselmeleri, hipoglisemi krizleri, kolesterol ve trigliserit sorunlarının daha sık görülmesinin de önemli bir faktör olduğunun altı çiziliyor. Kısacası fast food sadece kalpten, cinsellikten değil, beyinden de vuruyor!

 

WhatsApp İhbar Hattı

+90 (553) 313 94 23