Kürt kadınlarının faaliyetlerinden nüfus politikasına dair notlar
Kürt kadınlarının faaliyetlerinden nüfus politikasına dair notlar
RAMAZAN TOPDEMİR
Kürt kadınları ile ilgili yıllarca işlenen temaların başında; yokluk, sefalet, çok çocuk yapma, eğitimsizlik konuları hep ele alınmıştır. Ancak tarihsel bulgular farklı bilgiler ortaya koymaktadır. Kürt kadını, yetiştirdiği ünlü çocuklarla bilinmektedir. Doğuda yetişen, yazarlar, sinema sanatçıları, politikacılar, ses sanatçıları Kürt kadınlarının, (Dayikı Kürdanın) eseridir. Konu ile ilgili örnekler bu düşüncemizi destekleyecektir.
Kürt Kadınlar Cemiyeti: Sait Halim Paşa’nın kızı Emine Hanımın öncülüğünde İstanbul-Divan Yolunda kurulan Kürt Kadınları Cemiyeti 1914-1918 yıllarında aktif faaliyetlerde bulunmuşlardır. İstanbul’da yaşayan, yardıma muhtaç Kürt ailelerine sahip çıkarak sosyal ve kültürel sorumluluklarının gereğini yapmışlardır. Cemiyetin İlk faaliyetlerinden birisi çocuklar ile ilgilidir. Şişli Çocuk Hastanesi’nde Kürt çocuklarını ücretsiz sünnet ettirerek fakir ailelere destek olmuşlardır.
Ünlü Kürt Kadınlarından Birkaç Örnek: Dönemin Dünya Starı ve Kürt Bale Sanatçısı Leyla Bedirhan: 1900’lı yılların dünya starı olan ve Fransa'da yaşamış olan balerin Leyla Bedirhan sanatı ile dünya gündeminde kalmayı başarmıştır. Leyla Bedirhan’ın sanatsal yankısı sadece Fransa ile sınırlı kalmaz. Leyla; İsviçre’de, Almanya’da, İtalya’da İspanya’da, Belçika’da ve Amerika’da da sahneye çıkmış ve sanatseverlerle buluşarak büyük beğeniler toplamıştır. Her tarafta, “Kürt Prensesi” ve “Kürt Bale Sanatçısı” diye basın manşetlerine ve sanat etkinlikleri afişlerine taşınır.
Yazar, Halide Edip Adıvar, Kürt Bedirhan Bey'in oğlu Ali Şamil'in üvey kızıdır. Halide Edip, Kurtuluş Savaşında büyük yararlılıklar göstermiştir. Yazar, Mor Salkımlı Ev Romanı ile Zeyno’nun Oğlu Romanlarında Kürtleri geniş bir şekilde anlatır.
Kara Fatma: Kurtuluş Savaşı’nda cephelerde savaşan ve İstiklal Madalyası alan Kara Fatma lakaplı Fatma Seher Erden de Kürt’tür. Kara Fatma, Atatürk’ün takdirini kazanmış bir Kuvay-i Milliyecidir.
Ayşe Şasa: Bedirhan aşiretinden olan Ayşe Şasa, ünlü senaristtir. Sinema yönetmeni Atıf Yılmaz ile evlilik yapmıştır. “Muradın Türküsü”, “Gramofon Avrat”, “Ah Güzel İstanbul” gibi birçok filmin senaryosuna imza atmıştır. Ayşe Şasa, film ve dizi senaryolarının yanı sıra “Yeşilçam Günlüğü”, “Delilik Ülkesinden Notlar”, “Şebek Romanı” ile tanınmıştır.
Dünden Bugüne Nüfus Politikası: Doğu bölgemizdeki nüfus artışının sosyal, ekonomik nedenleri bulunmaktadır. Cumhuriyet döneminde bölge nüfusunun artırılması için Umumi Müfettişlikler, çalışmalar başlatarak çocuk sayısının artışı ile ilgili politikalar yürürlüğe koymuşlardır.
Erdoğan’ın En Az Üç Çocuk Söylemi Atatürk Döneminde altı çocuk olarak gündeme getirilmiştir. Sayın Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın; yeni evli çiftlere, en az üç çocuk yapın tavsiyesi, aslında Cumhuriyet döneminin bir nüfus politikasıdır. Dönemin sosyal şartları bu nüfus politikasını gerekli kılmıştır. Konunun tarihsel süreci kısaca şöyledir:
Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde 1922 yılında Atatürk tarafından yapılan bir konuşmada ülkenin nüfusunu artırma yönünde bir politika izlendiği görülmektedir. Bunun üzerine nüfus artışı ile ilgili politikalar uygulanmaya başlanmıştır. İlk kez 1929 yılında 5 çocuktan fazla ailelerin yol vergisinden muaf tutulduğunu görüyoruz. Bundan başka 1930 yılında 6 ve daha fazla çocuklu ailelere bir madalya verilmesi kabul edilmiştir.
