Gelir İdaresi Başkanlığı, gayrimenkul ilan sitelerindeki fiyatlar ile tapudaki gerçek satış bedelleri arasındaki uçurumu kapatmak için düğmeye bastı. MEVA projesi ile her ilan, her metrekare ve her işlem yapay zeka destekli veri setleriyle mercek altına alınıyor.
ANKARA – Konut fiyatlarındaki fahiş artışlar ve vergi kayıplarıyla mücadele kapsamında Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB), dijital platformlardaki gayrimenkul ilanlarına yönelik denetimlerini en üst seviyeye çıkardı. Yapılan kapsamlı analizler, ilan sitelerinde istenen bedeller ile tapu dairesinde beyan edilen rakamlar arasında ciddi uyumsuzluklar olduğunu ortaya koydu.
MEVA projesi devrede: Kaçacak yer yok
GİB tarafından yapılan açıklamada, Mekansal Veri Analizi (MEVA) projesi sayesinde piyasanın dijital röntgeninin çekildiği vurgulandı. Bu teknolojik altyapı ile şunlar takip ediliyor:
- Fiyat güncellemeleri: Satıcıların ilan yayınlandıktan sonra yaptıkları fahiş fiyat artışları anlık kaydediliyor.
- İlan geçmişi: Tamamen kaldırılan veya "satıldı" denilerek sistemden çekilen ilanların son talep edilen bedelleri veri setlerinde saklanıyor.
- Emsal karşılaştırma: Bir bölgedeki ilan fiyatları; gerçek satış bedelleri, bölge emsalleri ve güncel piyasa verileriyle otomatik olarak kıyaslanıyor.
İlanı kaldırmak incelemeden kurtarmaz
Yetkililer, analizler sonucunda bazı satıcıların denetimden kaçmak için ilanlarını yayından kaldırdığını veya rakamları manipüle ettiğini tespit etti. Ancak GİB, bu işlemlerin farklı veri kaynakları üzerinden takip edildiğini ve "geçmişe dönük" incelemelerin devam ettiğini hatırlattı. Vergi kaybına veya kaçakçılığına yol açtığı belirlenen tüm işlemler için yasal süreç başlatılacak.
Mükelleflere kritik uyarı: Gerçek bedeli beyan edin
Denetimlerin sıkılaşmasıyla birlikte GİB, vatandaşları ve emlak profesyonellerini uyardı. Herhangi bir ağır vergi cezası veya yaptırımla karşılaşmamak için:
- Gayrimenkul alım-satım işlemlerinin gerçek satış bedeli üzerinden tapuya tescil edilmesi gerektiği,
- Kira sözleşmelerindeki rakamların ilanlardaki tutarlarla tutarlı olması gerektiği ifade edildi.
