Emekli ne zaman olurum | 4-A SSK emeklilik şartı 4/C Emekli Sandığı emeklilik durumu
Emekli sandığı ne zaman emekli olurum sorgulama. İş hayatına başlayanlar emekli olacağı günün hayalini kurmakta. Emeklilikte yaşa takılanlar-EYT mağdurları Meclis’ten kendileri için gelecek müjdeli haberi beklerken, SSK ve Emekli sandığı çalışanları ise ne zaman emekli olacağının hesabını yapıyor. Başlama tarihine göre 4-A’lının SSK emeklilik şartları neler? İşte işe başlama tarihi, sigortalılık süresine bağlı olarak prim günü ve yaş şartı kriterleri.
İş hayatına başlayanlar emekli olacağı günün hayalini kurmakta. Emeklilikte yaşa takılanlar-EYT mağdurları Meclis’ten kendileri için gelecek müjdeli haberi beklerken, SSK ve Emekli sandığı çalışanları ise ne zaman emekli olacağının hesabını yapıyor. Başlama tarihine göre 4-A’lının SSK emeklilik şartları neler? İşte işe başlama tarihi, sigortalılık süresine bağlı olarak prim günü ve yaş şartı kriterleri.
Normal şartlarda bir kişi işe başladığında ne zaman emekli olacağını bilir. Bütün gelişmiş ülkelerde böyledir. Ne var ki bizde uzun yıllar sürekli değişen kanunlarla emeklilik tarihini bulmak bir bilmeceye dönüşmüştür. Prof. Dr. Cem Kılıç emekliliğe ilişkin önemli açıklamalarda bulundu.
Emekli olmanın 3 şartı
İşçi, memur ve kendi hesabına çalışan tüm kişiler için emeklilik hakkına kavuşabilmek temelde 3 şartla mümkün.
- İlki sigortalılık süresinin tamamlanması. Sigortalılık süresi, sigortalının malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına bağlı olarak ilk defa çalışmaya başladığı tarih ile tahsis yapılması için yazılı istekte (emeklilik talebinde) bulunduğu tarih, ölen sigortalılar için de ölüm tarihi arasında geçen süre.
SGK’nın verdiği örneğe göre; “İlk defa 01/08/1982 tarihinde hizmet akdine tabi işe başlayan ve 30/09/2009 tarihinde yaşlılık aylığı bağlanması talebinde bulunan bir sigortalının sigortalılık süresi, tahsis talep tarihinden ilk defa işe başlanılan tarih çıkartılarak aşağıdaki gibi tespit olunur.”
Tahsis talep tarihi: 30/09/2009
İlk işe giriş tarihi: 01/08/1982
Sigortalılık süresi: 29/1/27 (27 yıl, 1 ay, 29 gün)
- Emeklilik için ikinci koşul “prim ödeme gün sayısının” tamamlanması. İşe giriş tarihine göre kişilerin prim ödeme gün sayıları farklılaşmaktadır.
- Son olarak ve belki de en önemlisi yine işe giriş tarihine göre değişebilen belirli bir yaşın tamamlanması. İşte bu üç koşul bir arada sağlandığında emekli olmaya hak kazanılıyor.
Dolayısıyla ne zaman emekli olunacağının bilinmesinde iki tarih çok önemli: Doğum tarihi ve ilk kez sigortalı olunan tarih. Ayrıca prim ödeme gün sayısının da bilinmesi gerekiyor. Prim gün sayınızı e-sgk üzerinden öğrenebilirsiniz. Belirtmekte fayda var; emeklilikte belirli bir yaşın tamamlanması şartı doğum tarihine göre şekillendiği için doğum tarihini özellikle gün ay ve yıl olarak emeklilik hesabında kullanmamız gerekiyor.
İlk kez sigortalı olunan tarih sigortalı olunan süreyi ve hangi şartlara tabi olunduğunu belirlemesi açısından önemli bir tarih. Prim ödeme gün sayısı ise emekli maaşını belirleyen çok önemli bir unsur. Dolayısıyla bu üç tarih emeklilikte çok şeyi belirliyor.
SSK emeklilik şartları
25 yılı tamamlayan kalan süreye göre 4-C’ilerin-Emekli Sandığı emeklilik şartları
Yaş haddi nedeniyle emeklilik
SSK şartlarından emeklilikte yaş haddiyle emekli olma koşulları: Sigorta başlangıç tarihi, prim sayısı ve kişinin belli bir yaşı tamamlaması. 8 Eylül 1999’dan önce sigortalı olanlar 15 yıl sigorta, 3600 gün prim ve 5060 arasında değişen yaşı doldurduğunda yaş haddinden emekli olabilir.
8 Eylül 1999 - 1 Mayıs 2008 arası sigortalı olanlar 25 yıl sigorta, 4500 gün prim ve kadın ise 58, erkek ise 60 yaş şartını birlikte sağladıkları tarihte emekli olabiliyor. 1 Mayıs 2008’den sonra sigortalı olanlar ise primini 1 Ocak 2036’ya kadar 5400 güne tamamlaması şartıyla, 63 yaşını dolduracağı tarihte emekli olabiliyor. 5400 gün koşulu da bir kademeye tabi ve 4600 günden başlayan kademe her yıl için 100 gün artışla 5400 günde sabitleniyor. Bu yolla SSK ve Bağ-Kur sigortalıları da aynı prim gününe tabi tutuluyor.
Bağ-Kur şartlarından emeklilikte yaş haddiyle emekli olma koşulları şu şekilde sıralanır: 8 Eylül 1999’dan önce sigortalı olanlar 15 tam yıl sigorta yani 5400 gün prim ve 5068 arasında değişen yaşı doldurduğunda yaş haddinden emekli olabilir. 8 Eylül 19991 Mayıs 2008 arası sigortalı olanlar 15 tam yıl sigorta/5400 gün prim ve kadın ise 60, erkek ise 62 arasında değişen yaşı doldurduğunda yaş haddinden emekli olabilir. 1 Mayıs 2008’den sonra sigortalı olanlar ise primini 1 Ocak 2036’ya kadar 5400 güne tamamlaması şartıyla, kadın ise 61, erkek ise 63 yaşını dolduracağı tarihte emekli olabiliyor.
SSK’lılar için çok önemli iki tarih
Emeklilik için geçerli 3 koşulun kimler için nasıl uygulanacağı konusu farklılık gösteriyor. Emeklilik şartlarında 4-a’lılar yani eski adıyla SSK’lılar için çok önemli iki tarih söz konusu. 8 Eylül 1999 ve 30 Nisan 2008. Bu tarihten önceki ve sonraki sigortalılık giriş tarihleri önemli farklılıklar yaratabiliyor. Örneğin 8 Eylül 1999 tarihinde ilk kez sigortalı olan bir kişi emekli olabilmek için kadın ise 58, erkek ise 60 yaşını doldurmuş ve 7000 gün prim ödemek zorunda.
Buna karşılık 7 Eylül 1999 tarihinde ilk kez sigortalı olan bir kişi, kadın ise 56, erkek ise 58 yaşı doldurduğunda ve 5975 gün prim ödediğinde emekli olabiliyor. Emeklilikte, aylığı bağlayıp ödeyecek kurumun belirlenmesinde, sigortalıların emeklilik tarihinden geriye doğru prim veya kesenek ödenerek geçen son 7 yıllık fiili hizmet (360 x 7 = 2520 gün) süresi esas alınıyor. Başka bir anlatımla, sigortalının son 7 yıllık fiili hizmet süresi içerisinde en fazla hangi kurumda hizmeti varsa, yani sigortalının son 7 yıllık fiili hizmet süresinin yarısından bir gün fazlası olan 1261 prim ödeme günü hangi kurumda geçmişse o kurumdan emekli olunuyor.
