Günümüzde yaşlıların problemleri
Günümüzde yaşlıların problemleri
Sefa Saygılı
TÜİK (Türkiye İstatistik Kurumu) ülkemizdeki yaşlı nüfusla ilgili istatistikler içeren rakamları yayınladı.
Verilen istatistiklere göre; Türkiye’de ‘yaşlı’ olarak tanımlanan 65 yaş ve üstü nüfus son beş yılda yüzde 26 arttı. Nüfus projeksiyonlarına göre, 2080’de her dört kişiden biri 65 yaş üstü olacak.
Artan yaşam süresi ve azalan doğurganlık, dünya çapında nüfusun yaşlanmasının arkasındaki temel nedenler olarak görülüyor.
Türkiye’de 65 yaş üstü nüfus, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre 2018’den 2025’e 7 milyon 186 bin kişiden 9 milyon 583 bin kişiye yükselmiş. Yani 2 milyon 397 bin artış söz konusu. Bu rakamın 5 milyon 297 bini kadın; 4 milyon 285 bini ise erkeklerden oluşmakta.
2018’de bu nüfusun genele oranı yüzde 8,8 iken, 2025’de yüzde 11,1’e yükseldi.
Nüfus projeksiyonlarına göre Türkiye’de 65 yaş üstünün nüfustaki oranı 2025 yılında yüzde 11,1 iken; 2060 yılında yüzde 22,6 olacak.
Bu oranın 2080 yılında yüzde 25’i aşacağı tahmin ediliyor.
Yine ülkelerin daha hızlı tedbir almalarını gerektiren 85 yaş üstü nüfus olduğu görülüyor, çünkü sağlık harcamalarının ve sağlık personeli sayısının artmasını gerektirecek durumlar bu yaş grubunda daha fazla.
Yaşlılık nedir, bu dönemde ne değişiklikler oluyor?
Yaşlılıkla birlikte insanlar gerek bedensel gerekse ruhsal birtakım değişikliklere uğrarlar. Bunlar arasında derinin buruşması, ciltte lekeler, saçların ağarması ve dökülmesi, boyun kısalması gibi dıştan fark edilen ve pek de önemli olmayan belirtilerin yanında bütün fonksiyonlarda yavaşlama ve düşüşler gözlenir. Görme, işitme gibi yetenekleri zayıflar. Vücudun tamir hızı ağırlaşır.
Beden kapasitesi azalır, iş yapabilme zorlaşır. Hareket kabiliyeti ve enerjide azalma olur. Her türlü hastalık halleri, ıstırap veren her şey, ölüm endişesi, güçsüzlük hissi, sevilen eşya ve kişilerin kaybı, ciddi problemlere sebep teşkil edebilir.
Yaşlılıkta toplumdaki konum da değişir. İş hayatının bitişi yani emeklilik, sosyal ilişkileri ve arkadaşlık bağlarını zayıflatarak kişiyi yalnızlığa sürükleyebilir. Yıllar geçtikçe dost ve arkadaşlık yaptığı yaşıtları hayatını kaybeder, böylelikle daha da kendini yalnız hisseder. Hele eşini kaybetmişse yalnızlık problemi ve ölüm korkusu daha büyük olur. Her vefat hadisesi, yaşlıya öleceğini hatırlatır ve içine hüzün çöktürür.
Bu yüzden yaşlılıkta depresyona sık rastlanır. Yaşlı kendini işe yaramaz, topluma yük ve çocuklarına yük, başkasına muhtaç görebilir. Böylelikle yalnızlık hissi daha da artar.
Yaşlıların evlâtlarından beklentileri
Başkalarının ihtiyaç duyduğu bir insan olmak ve kişinin kendi ailesine veya topluma katkıda bulunması, o şahsın kendini değerli hissetmesi için önemlidir. Bunda da öncelikli görev yaşlının çocuklarına düşmektedir:
• Yaşlılar tecrübe ve birikimlerinden yararlanacağımız bir müracaat kitabı olmalıdırlar. Böylelikle kendilerinin işe yaradıklarını görecekleri gibi bize de rehber olacaklardır.
• Torunlarıyla meşgul olan yaşlılarda fiziksel ve ruhsal açıdan geriye gidişin engellendiği gerçektir. Torunlar sevgi ve ilgiye doyarken tecrübe de kazanacaklardır.
• Yaşlı ile görüşmek evlâtlara da moral verir, karşılıksız sevgi onlara zorluklara karşı güç ve strese karşı dayanıklılık sağlar.
• Aile içindeki problemler de yaşlıların hakemliğinde daha kolay çözülür.
• Şu da bir hakikat; yaşlısı ile ilgilenen evlâtlar kendi çocuklarından da yaşlanınca ilgi, sevgi ve yakınlık göreceklerdir.
Ailesi tarafından sahiplenilen, çocuklarınca aranan ve sevilen yaşlıların daha sağlıklı ve mutlu olacaklarını unutmayalım.
Yaşlılara tavsiyeler
Yaşlılığın afetlerinden korunabilmek için bazı tavsiyeleri sıralayalım.
• Bedensel aktivite özellikle yürüyüş ihmal edilmemelidir.
• Kitap okumak, entelektüel faaliyetlerde bulunmak, bulmaca çözmek zihni aktifleştirir.
• Yaş ilerledikçe yeme miktarı mutlaka azaltılmalıdır. Doğal gıdalara ağırlık vermeli, beyaz un ve şekerden kaçınmalıdır.
• Hayatta bazı hedefleri olmalı, ibadetleri cemaatle yapmaya gayret etmelidir. Böylelikle aynı zamanda sosyalleşir, toplumdan kopmaz.
• Dostluklara, akrabalara önem vermelidir.
• Apartman katı yerine toprağa yakın oturmak, bahçeyle vakit geçirmek de faydalıdır. Yazları köyüne gitmek de çok yarar sağlar.
• Hayata olumlu bakmak, gülümsemek, sigara ve alkolden uzak durmak gerekir.
• Yapılan araştırmalar ve gözlemler; yaşlının dini inancının olması, ibadetlerine devam etmesi halinde daha mutlu ve huzurlu olacağını göstermektedir.