Diyarbakır- Silvanlılar, ekmeğini: Mustafa Kemal’in askerleri ile paylaşıyordu
Diyarbakır- Silvanlılar, ekmeğini: Mustafa Kemal’in askerleri ile paylaşıyordu
RAMAZAN TOPDEMİR
Millet olarak askerimizi seven, askerimizi bağrına basan bir yapımız bulunmaktadır. Bu durum ülkemizin her vilayeti her beldesi için geçerlidir. Bu bağlamdan yola çıkarak; yüz yıl önce ekmeğini, aşını, sevgisini, Mustafa Kemal’in askerleri ile paylaşan Diyarbakırlılar ve Silvanlılardan bazı notlara değinmek istedim:
Diyarbakır- Silvan binlerce yıllık geçmişi ile medeniyetin ev sahipliğini yapmış bir kentimizdir. Mustafa Kemal, Doğunun güvenliğini sağlamak amacı ile 16 Nisan 1916’da Silvan’a gelerek 16. Kolordu komutanlığı yapmıştı.
Diyarbakırlıların misafirseverliği:
Yedi ay Silvan’da kalan Mustafa Kemal, Silvan halkının sosyal, kültürel ve ekonomik sıkıntıları ile yakından ilgilenmiş, çareler üretmek için gayret göstermiştir. Mustafa Kemal’i Silvan halkı el üstünde tutmuş, Mustafa Kemal de, halkın bu misafirperverliği karşısından dolayı çok duygulanmıştı.
Diyarbakır-Silvanlılar ekmeklerini asker ile paylaşıyor:
Mustafa Kemal,16. Kolordu Komutanı olarak Silvan’a geldiği günden itibaren onu meşgul eden önemli işlerden biri de ordunun yiyecek ve içecek durumu idi. (Bu dönemde Birinci Dünya Savaşı'nın ekonomik sıkıntılarının olduğunu hatırlatmak gerekir.)
Mustafa Kemal, Silvan’da en çok Mehmet Bey ile dertleşir ve Mehmet Bey’e misafir olurdu. Mustafa Kemal, yine karargâh subaylarıyla birlikte Mehmet Bey’e misafir oldu. O gün, öğle yemeğinde çok çeşitli ve nefis yemeklerle ağırlanan Paşa, sofraya davet edildiği zaman: ‘Asker cephede aç iken ben bu nefis yemekleri yiyemem’ diyerek sofraya oturmaz. Mehmet Bey hemen ortaya atılır: ‘Paşam, askerin bir aylık ekmek ihtiyacının teminini üzerime alıyorum. Siz yeter ki bizi bu şereften mahrum etmeyin’ deyince hep birlikte yemeğe otururlar.
Hemen o gün Mehmet Bey 800 kile (bir kile buğday 300 kilodur), Hatip Bey 400 kile, durumu müsait olan halktan da 500 kile buğday toplanarak Levazım Müdürü Şevki Bey’in emrine verilir. Silvanlı, Mehmet ve Hatip Beyler bölgeyi dolaşarak kolordunun ekmek ihtiyacının bir aylığını temin ettiğini hatırlatmak, dikkate değer bir mesajdır.
Sonuç:
Doğu ve Güneydoğu halkı ile bütünleşen ve bölge halkının hissiyatlarını anlayan yöneticiler, siyasiler her daim başarılı olmuşlardı. Masa başında değil de sahada olanlar her daim halkın sevgisini kazanmışlardır. Terörsüz Türkiye programını ya da yol haritasını hazırlayanlar konuyu sadece güvenlik açısından değerlendirmeleri doğru değildir.. Konunun sosyal, kültürel yönünün de önemli olduğunu vurgulamak gerekir.