Sudan’da dünyanın görmezden geldiği bir insanlık faciası yaşanıyor
Dünya Rusya’nın Ukrayna’yı işgal savaşı, İsrail’in ise Gazze’de sürdürdüğü vahşeti izlerken, Sudan’da devam eden iç savaşın sebep olduğu korkunç felaket maalesef göz ardı ediliyor.
Sudan’daki bu insani felaketin yaşanıyor olmasının asıl sebebi ise Ömer el Beşir yönetimin devrilmesi sonrası devlet otoritesinde oluşan boşluktan yararlanmaya çalışan ‘Devlet dışı aktörler’in silahlı isyan yoluyla devleti ele geçirme girişimleridir.
Bugün, kökeni Darfur’da işkence ve savaş suçlarından ötürü kötü şöhrete sahip, ‘Cancavid Çetesi’ne dayanan, zaman içinde kabile savaşlarında devlet desteğiyle adeta paralel ordu diyebileceğimiz ‘Hızlı Destek Güçleri’ isimli paramiliter grubun lideri General Muhammed Hamdan Dakalu’nun 100 bin kişilik silahlı güçle 15 Nisan 2023’de Sudan Ordusuna kafa tutmasıyla mevcut olan gerilim iç savaşa dönüştü.
Tüm girişimlere rağmen bir uzlaşma sağlanamadığı savaşın sebep olduğu zorunlu göç, binlerce ölüm ve büyük yıkım maalesef devam ediyor.
•
Savaşta bayram ve dini günler dahil neredeyse ateşkese hiç uyulmadı.
Elektrik, su kesintileri, akaryakıt ve gıda kıtlığı, salgın hastalık ve çatışmalarda öldürülme korkusuyla yaşayan başta başkent Hartum olmak üzere çatışmaların yaşandığı büyük şehirlerde, milyonlarca sivil halk mahsur kalmış durumda.
Dünya Gıda Programı (WFP), Sudan’da ayda en az 800 bin vatandaşa gıda yardımı yapılmasını planlanmıştı.
Ancak isyancı Hızlı Destek Kuvvetleri’nin (HDK) Aralık 2023’ün sonlarında El-Cezire Eyaletinde Dünya Gıda Programı’nın (WFP) depolarını yağmalamasıyla 1,5 milyon insanın bir aylık gıda ihtiyacını karşılamaya yetecek gıda stoğu ve 20 binden fazla çocuk, hamile kadın ve emziren anneye yetersiz beslenme tedavisi için gerekli malzeme çalındı. Bütün bunlar Dünya Gıda Programı’nın (WFP) bölgedeki insani yardım faaliyetlerini askıya almasına yol açtı.
Sudan Doktorlar Sendikası, başkent Hartum ve diğer çatışma bölgelerindeki hastanelerin yüzde 70’inin hizmet dışı olduğunu, faal durumdaki hastanelerin de sağlık personeli, tıbbi malzeme, temiz su ve sanitasyon sağlama alanlarının yetersizliği hayatı tehdit ediyor. Bazı sağlık merkezlerinin elektrik kesintileri nedeniyle kapanma tehdidi altında olduğunu bildirerek, acil yardım çağrısında bulunması maalesef karşılık bulmuyor.
Sınır Tanımayan Doktorlar (MSF) örgütü, ‘Sudan’da İnsani Durum Raporu’nda ülke yetersiz beslenmenin tüm acil durum eşiklerini aştığını duyurdu. Örgüt, 5 Şubat 2024’te yayınladığı raporda, “Açlık ve yetersiz beslenme nedeniyle günlük ölüm oranı her geçen gün artmakta” olduğunu acil not olarak belirtmesi, durumun ciddiyetini anlamaya yetiyor.
UNICEF’e göre 14 milyonu çocuk olmak üzere 25 milyondan fazla Sudanlı (toplam nüfusun yaklaşık yüzde 60’ı) doğrudan insani yardıma muhtaç. Yaklaşık 19,9 milyon Sudanlı acil gıda yardımına ihtiyaç duyuyor.
Bu felaket durumun ışığında Birleşmiş Milletler (BM), 7 Şubat’ta yaptığı açıklamada, “Sudan’daki acil insani ihtiyaçların karşılanması için tahmini mali ihtiyacın 4,1 milyar dolar olduğunu” ancak fonlarda ise bunu karşılayacak miktar bulunmadığını açıklaması, açlıktan ölüm olaylarında önümüzdeki zamanda hızlı artış olacağından endişe ediliyor.
Ülke içinde ve dışında yerinden edilenlerin ve mültecilerin sayısı 10,7 milyona ulaştı.
Tüm bu faktörler bir araya gelerek, Sudan’ı günümüzün en büyük insani felaketi ile karşı karşıya getirdi.
…Bir diğer gerçek ise, savaşın toplu katliam, cinayet, işkence, yağma, gasp, cinsel taciz, çocuk kaçırma vakaları ve çocuk asker gibi onlarca insan hakları ihlaliyle bir kez daha çirkin yüzünü göstermiş olmasıdır.
Kısacası, İç savaş nedeniyle ülkenin altyapısı, sağlık, eğitim ve ekonomisi ağır tahribat aldığı gibi devleti meydana getiren tüm kurumlar çökmüş vaziyettedir.
Zira, bu bilgiler, Sudan’ın içinde bulunduğu içler acısı durumu anlatan gerçeklerdir.
Dileğimiz, iç savaşın son bulması ve insani yardımların acil olarak ulaştırılması için İslam ülkeleri başta olmak üzere uluslararası toplumun harekete geçmesidir.