Başka dergisi

Her ne kadar ulusal bir gazetede yazıyor olsam da, derginin bendeki yeri bir başkadır. Dergiler, hayatımızın olmazsa olmazlarıdır. 

Üzerimizde emeği olan ya da ilgi uyandıran isimlerin neredeyse hepsi, dergiler sayesinde gün yüzüne çıkmışlardır. 

İşte İsmet Özel, Süleyman Çobanoğlu, İbrahim Tenekeci, Ahmet Murat, Furkan Çalışkan ve Mustafa Akar. 

Ve Mustafa Kutlu, İsmail Kara, Ahmet Kekeç, Hakan Albayrak, Sibel Eraslan ve Fatma Barbarosoğlu. 

Türk edebiyatında üstat olarak kabul edilen Necip Fazıl Kısakürek, Cemal Süreya, Sezai Karakoç, Attila İlhan ve Cahit Zarifoğlu gibi isimler de dergicidir. 

Görünen o ki, bir derginin başında ya da mutfağında bulunan isimlerin ayakta kalma ve yarınlara uzanma şansı daha fazla oluyor. 

Şunu da hatırlatalım: Bir derdi olanlar dergi çıkarırlar. Ve ancak böyle kimselerin çıkardığı dergiler kalıcı olabilir.

Dergiler, uluslararası ilişkilerin geliştirilmesinde de önemli etkendir. Hatta, evliliklerin ardından, uluslararası ilişkileri geliştirmenin en önemli araçlarından biridir.

Eski Yugoslavya döneminde Üsküp’te yayınlanmaya başlayan ve onlarca yıl yayımlanan Sesler ve Çevren dergileri, bunun en güzel örnekleridir.

Sesler dergisi, Aralık 1965’den Nisan 2001’e kadar, tam 331 sayı yayımlanmıştı. Çevren dergisi ise Kasım 1973’den Aralık 1992’ye kadar, 92 sayı yayımlanmıştı.

Sesler ve Çevren, her ne kadar Türkler tarafından ve Türkçe yayımlanıyor olsalar da, bu dergilerde birçok Boşnak, Sırp, Arnavut ve Makedon edebiyatçı ve akademisyene de söz hakkı verilmişti. Bu dergilerin yayın hayatını sonlandırması, Balkan halkları arasındaki iletişimi de kopardı.

Bu uzun girizgâhtan sonra, sözü Başka dergisine getirmek istiyorum. 

Bilal Yakup yönetiminde yayın hayatına atılan, Başka dergisinin ilk iki sayısı karşımda duruyor. 

Bir ayağı Saraybosna’da, bir ayağı İstanbul’da olan derginin, Enes Güler ve Emin Akben gibi, Saraybosna’da tahsil görmüş, genç bir ekibi var. Yayın danışmanları da, Saraybosna Şarkiyat Enstitüsü’nün önemli akademisyenlerinden Amina Şilyak-Yesenkoviç.

Başka dergisi, pek dillendirmese de, İstanbul ile Saraybosna’yı, Gaziantep ile Üsküp’ü, Bursa ile Belgrad’ı yeniden birbirine bağlama iddiasına sahip. Dergi, İstanbul ve Saraybosna’nın yanı sıra, Üsküp, Belgrad ve pek çok Anadolu şehrine gönderiliyor.

Başka dergisi, Türkçe, Boşnakça ve İngilizce kaleme alınmış yazılara ve şiirlere de ev sahipliği yapıyor.

Derginin birinci sayısında, dosya konusu Saraybosna idi. Bu sayıda yer alan Bülent Parlak’ın Yugoslav isimli şiiri ve Bosna Savaşı’nın tanıklarından gazeteci Şerif Turgut’un Şehir… Şehrim yazısı dikkat çekiciydi.

İkinci sayının dosya konusu ise Belgrad. Yeni sayıda, uzun bir süre AA Balkan Bölge Müdürlüğü görevinde bulunan ve halen Diriliş Gazetesi Haber Müdürü olan Ömer Çetres, Lyilyana Blagoyeviç, Bilal Yakup, Milan Vukomanoviç, Emin Akben ve Enes Güler’ın Belgrad yazıları yer alıyor.

Başka dergisinde, bol bol şiir var. Hem de üç dilde…

Her sayıda, Boşnakça tercümesiyle, bir Türk şairin şiiri yayımlanıyor. İlk sayının şairi Nazım Hikmet idi. İkincisi sayının şairi ise Ahmet Hamdi Tanpınar olmuş. 

Dergide, Boşnak şairlerin şiirleri de Türkçe tercümesiyle yer alıyor. Birinci sayıda, ünlü Sevdalinka sanatçısı Safet İsoviç’in oğlu, Benyamin İsoviç’in bir şiirine yer verilmişti. İkinci sayıda ise Mirzana Paşiç Kodriç ve Marko Pogacar’ın şiirleri var. 

İlk sayıda İsmet Özel’in bir şiiri İngilizce tercümesiyle yayımlanmıştı. Bu sayıda ise ünlü Boşnak edebiyatçı Abdulah Sidran ve Octavio Paz’ın şiiri bulunuyor.

Derginin Türkçe şiirlerini de Faysal Soysal, Seyhan Günay ve Yasin Onat kaleme almışlar.

İlk sayıya Saraybosna yazısıyla katkı sağlayan Amina Şilyak-Yesenkoviç, ikinci sayı için de ezber bozan bir söyleşi vermiş. 

Derginin her iki sayısında da Saraybosna denemeleri bulunan Halil İbrahim İzgi’yi, Balkanlar’da Mevleviliği kaleme alan Ufuk Süslü’yü, Bosna dağlarında bir günü anlatan M. Burak Kılınç ve ikinci sayıya denemeleriyle katkı sağlayan Hatice Tokuz, Juraj Bubalo, Kutlu Kağan Dalkılıç, Emrah Yolcu, A. Furkan Demir, Halit Revaha Zini, Ali Recai Polat, Orçun Ünal ve Fatih Ersin’i de unutmayalım.  

Toparlayalım: Henüz emekleme aşamasında olan Başka dergisi, böyle devam ederse, sahasında önemli bir boşluğu doldurmaya aday. Fakat en büyük engelleri, maddiyat. İkinci sayı Balkan Tour’un (www.balkanstours.com) desteği ile çıkarıldı. Dosya konusu Üsküp olacak; üçüncü sayı için de destek bekliyorlar. 

Not: Başka dergisi ile ilgili bilgi ve yazılarınız için: [email protected], twitter.com/baskayiz ve facebook.com/baskayiz.