Zincir marketlerde kesilen kurban kurban olur mu caiz olur mu?
Dini bayramlarımızdan olan Kurban Bayramında hali vakti yerinde olanlar kurban ibadetini yerine getirecek vacip olan kurban kesme ibadetini yerine getirecek. Kurban Bayramı bu sene 9 Temmuz’da başlıyor. Kurbanlık hayvanların pazarlara inmesiyle birlikte vatandaşlar alacakları kurbanlar için sıkı pazarlığa başladı. Bazı zincir marketler he yıl olduğu gibi bu sene de zincir marketler kurban satışı yapıyor. Marketlerden alınan kurban caiz mi? Marketler yoluyla kesilen kurbanlar geçerli mi?
Kurban Bayramına sayılı günler kala zincir marketler kurban satışlarına başladı. Vatanalar zincir marketlerden alınan kurbanın caiz olup olmadığını merak ederken, diyanetin zincir market kurban satışlarına ilişkin fetvasını araştırıyor.
Bir kişi, market veya kuruluşun henüz mülkiyetinde olmayan bir hayvanı/ hissesini kurban olarak satması caiz midir?
Mevcut olmayan ancak vasıfları belirlenmiş bir malın peşin parayla satılmasına selem akdi denir. Mal sahibi, ortada olmayan belirli vasıflardaki bir hayvanı taahhüt edip satıyorsa bu durum selem akdine gireceğinden mezhepler arasında ihtilaf söz konusudur.
Hanefilere göre hisseli kurban satışı nasıl yapılır?
Hanefî mezhebine göre selem akdi ölçü veya tartı ile alınıp satılan mislî mallarda yapılabilir. Hayvanlar ise kıyemî mallardan sayıldıkları için sonradan teslimi şartıyla (selem yoluyla) satılmaları caiz değildir. Buna bağlı olarak Hanefilere göre hissesi satılan hayvanın mevcut olması gerekir. Zira mevcut olmayan hayvanın satışı caiz değildir (Kâsânî, Bedâi‘, V, 209). Bununla birlikte sonraki Hanefiler hayvanlarda da selemin geçerli olacağını kabul etmişlerdir.
Şafilere göre hisseli kurban satışı nasıl yapılır?
Şâfiî mezhebine göre ise hayvanın cinsi, sıfatları ve yaşı belirlendiğinde belirsizlik büyük ölçüde giderilmiş olacağından selem yoluyla hayvanların alım satımı caiz olur (Remlî, Nihâyetü’l-muhtâc, IV, 203, 206).
Bu görüşe göre, yukarıda zikredilen şartların sağlanması halinde market türü kuruluşların henüz mülkiyetinde olmayan hayvanların hisselerini satması caiz olur. Ayrıca bu tür kuruluşların; mülkiyetlerinde olan küçükbaş hayvanları veya büyükbaş hayvanların hisselerini ve bu hisselerin sahiplerini belirlemek şartıyla, kurban hissesi olarak satmalarında bir sakınca yoktur.
