Habertürk yazarı Bülent Aydemir, Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan'ın açıkladığı Cumhuriyet tarihinin en büyük sosyal konut projesiyle ilgili vatandaşın aklına takılan soruların cevabını köşesine taşıdı.
Habertürk yazarı Bülent Aydemir, Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan'ın açıkladığı Cumhuriyet tarihinin en büyük sosyal konut projesiyle ilgili vatandaşın aklına takılan soruların cevabını köşesine taşıdı. Başvuru tarihi bitene kadar projeye 5 milyona yakın başvuru olacağının tahmin edildiğine dikkat çeken Aydemir, şunları kaydetti:
"Cumhuriyet Tarihinin En Büyük Sosyal Konut Projesi, ilk başvuru gününde vatandaşların yoğun ilgisiyle karşılaştı. Projeyi desteklediğimi başından belirterek, vatandaşımızın ve benim aklıma takılan bazı soruların yanıtlarını aradım. İlk 2 yıl için 250 bin konut, 100 bin arsa ve 10 bin işyeri üretimi ile başlayacak projenin ilk etabının yatırım maliyeti 422 milyar TL olacak. Bunun yüzde 40’ını Türkiye Cumhuriyeti Devleti Hazinesi karşılayacak. Yani yaklaşık 168 milyar lirayı, devlet sübvanse edecek. Projenin toplam yatırım değeri 900 milyar lira olduğuna göre yine toplamında 360 milyar lira devlet tarafından karşılanacak. Aksi zaten düşünülemezdi çünkü yapı üretim maliyetleri, demir-çelik, çimento fiyatları, arsa fiyatları ortada… Fiyatlar uçuyor adeta. Artık dilimize yerleşti; mevcut durumda karı-koca çalışsalar dahi ücretli bir ailenin ev sahibi olması bugünün şartlarında hayal. Bu proje, dar gelirli vatandaşlarımızın ev sahibi olma hayalini hayata geçiriyor. Yeterli mi? Tabii ki değil. Projeler sürdürülmezse yeni hayal kırıklıkları yaşanabilir.
“ARSA MALİYETİ YOK”
TOKİ Başkanı Ömer Bulut’a sordum: “Bir konutun size maliyeti ne kadar, ne kadara satılıyor?” Yanıtı şöyle oldu: “Sosyal konutlarda arsa maliyetini eklemiyoruz. Kamulaştırma ile arsaları aldığımızda bunu sübvanse etmeye çalışıyoruz. İstanbul gibi metropollerde arsa fiyatı 300-400 bin TL’ye yaklaşmış. Burada belki 50-60 bin TL’si maliyete ekleniyor.”
Konutların maliyeti ve satış fiyatına ilişkin bir örnek vermek gerekirse;
2+1 konutun TOKİ’ye maliyeti büyükşehirlerde 1 milyar 131 bin TL. Yüzde 40 indirimle 679 bin TL’ye iniyor.
Büyükşehir olmayan illerde yine 2+1 konutun maliyeti 1 milyon 71 bin TL’ye satılıyor.
Küçük il ve ilçelerde ise yine 2+1’in maliyeti 1 milyon 13 bin TL’den 608 bin TL’ye iniyor.
BÜTÇEYE GETİRECEĞİ YÜK
TOKİ Başkanı Bulut, 2023-2024 genel bütçesinde sosyal destek amaçlı 30-40 milyar lira gibi ödenek konulacağını belirterek, “Bütçeye getireceği fazla bir yük yok. Biz genel bütçeye tabi değiliz. Özel bütçeli kuruluş olduğumuzdan daha önceki uygulamalarımızda olduğu gibi atıl durumda olan, kullanılmayan arazilerden elde edilecek gelirlerden buraya kaynak aktaracağız” dedi. Bulut, TOKİ eliyle inşa edilen yapıların kalitelerinin özellikle son 5 yılda çok beğenildiğini, yüksek kalitede olduklarını, kalite tartışmasına yol açılmayacağını söyledi.
ERDOĞAN’DAN İKİ TALİMAT
Cumhurbaşkanı Erdoğan, projenin lansmanında iki talimat vermiş: Birincisi, projenin ilk etabının temeli yılbaşında atılacakmış. Erdoğan, “Vatandaşı bekletmeyin, hemen başlayın” deyince Ekim ayı içinde temelin atılması kararlaştırıldı. Erdoğan’ın ikinci talimatı ise kriterleri karşılamayıp hak sahibi olmadığı halde indirimli konut almak için başvuranlar konusunda oldu. Erdoğan, “Sakın ha, başvurup aradan kaçar mıyım diyene göz yummayın. Sıkı takip edin” dedi. Bulut’a bu konuyu da sordum. Şu yanıtı verdi: “Kamuoyunda bu konuda olumsuz bir algı yok. 250 bin hak sahibini kurayla belirliyoruz. Daha önce de yüzde 80 oranında alt gelir grubuna yönelik projeler yaptık. Projelerimizin sadece yüzde 20’si kaynak geliştirme amaçlı idi. Haksızlığa göz yummayız.”
4-5 MİLYON BAŞVURU BEKLENİYOR
Projeye, ilk gün yapılan başvuru kimlik numarası sınırlamasına rağmen 300 bini geçti; bugün 500 bini aşması bekleniyor. Başvuru tarihi bitene kadar 5 milyona yakın başvuru olacağı tahmin ediliyor. TOKİ Başkanı Bulut’a, rakamı az bulunlar olduğunu hatırlattığımda şunları söyledi: “Konut üretimimiz daha önce, bugünkü kapasitemizin çok altındaydı. Ancak şu anda yılda 50-100 bin konutu çok rahat yapıyoruz. Hayalperest işlerin içine de asla girmeyiz. İnsanımız da itibar etmez zaten. Bu rakamlar gerçek ve uygulanabilir olduğu için projeyi başlattık.” Sayıyı yeterli bulmayanlar için ise Bulut, “Hedefimiz her vatandaşımızı konut sahibi yapmak. TOKİ yapar mı? Yapar. Bu projeyi bitirmek öncelikli hedefimiz. Sonrasında yeni projeleri hayata geçireceğiz. 20 yılda ne yaptığımıza bakın. Bundan sonra da yaparız” ifadelerini kullandı."
