ALT nedir? ALT yüksekliği nedenleri nelerdir? ALT düşüklüğü nedenleri nelerdir?
ALT NEDİR?
Hücre içi bir enzim olan Alanin Amino Transferaz karaciğer ve böbrekte yüksek, iskelet ve kalp kasında ise düşük miktarlarda bulunur. Bu enzim amino asit metabolizmasında görevlidir.
Hücre içinde yüksek, kanda ise düşük miktarlarda bulunur. Eğer hücre hasara uğrar ve bütünlüğü bozulursa (veya ölürse) hücre içindeki bu enzim kana geçer ve kandaki seviyeleri de yükseltir. Yani hücre hasarını dolaylı yoldan gösterir.
Temelde karaciğer hasarı için kullanılan bu enzim, ciddi böbrek, kas ve kalp hasarının olduğu hastalıklarda da yükselebilir. Örneğin kalp krizinde, ciddi kas hasarının olduğu travmalarda yükselme görülebilir. Ancak bu yükselmeler karaciğer hasarındaki kadar anlamlı değildir. Bu nedenle AST ile birlikte temelde karaciğer hastalıklarının (hasarının) teşhis ve takibinde kullanılır.
ALT NORMAL DEĞERİ KAÇTIR?
Erkeklerde : 10 – 40 U/L
Kadınlarda: 10 – 35 U/L
Çocuklarda erişkinlerin 2 katı kadar yükseklik görülebilir.
Yaşlılarda ise erişkinlere kıyasla hafif yükseklik görülebilir.
ALT TESTİ NEDEN YAPILIR?
Karaciğer hasarını gösteren en duyarlı testlerde birisidir. Karaciğer hastalığı düşünülen her durumda yapılabilir.
ALT YÜKSEKLİĞİ NEDENLERİ
Alanin Amino Transferaz, AST’ye kıyasla karaciğere daha özgü bir testtir.
Karaciğer Hastalıkları
Hepatit A , Hepatit B, Hepatit C gibi viral hastalıklarda ciddi yükseklikler görülür. Bu hastalıklarda ALT, AST’den daha fazla yükselir.
Karaciğer Abseleri
Karaciğer sıçramış kanserler (metastaz)
Reye Sendromu: Çocuklarda viral enfeksiyonlar(su çiçeği gibi) esnasında aspirin kullanılması ile ciddi karaciğer hasarı gelişir.
Safra Tıkanıklıkları
Safra yollarının taş veya tümör gibi bir nedenle tıkanması durumunda AST ve ALT yüksekliği görülür. Ayrıca GGT, Alkalen fosfataz, LDH gibi labaratuvar değerleride yükselir ve kişide sarılık gelişir. Şiddetli karın ağrısı, bulantı ve kusma görülür.
Non-Alkolik Karaciğer Yağlanması
Hem beslenme alışkanlığı, hemde hareketsiz yaşam tarzının benimsendiği günümüzde oldukça yaygın görülmektedir. Hiçbir belirti vermeyeceği gibi halsizlik, yorgunluk gibi genel şikayetlere sebebiyet verebilir.
Sağlıklı beslenerek, spor yaparak ve ideal kilonuza inerek bu durumu azaltabilirsiniz.
DİĞER NEDENLER
İleri derecede kalp yetmezliği (sağ kalp yetmezliği) olanlarda
Ciddi kas travmaları
Pankreas iltihabı (pankreatit)
Ebstein Barr(EBV) virüsünün neden olduğu Enfeksiyoz Mononükleoz
İleri derecede sıvı kaybı (Dehidratasyon)
Kalp kası iltihabı (Miyokardit)
Kalp krizi
Akciğer damarlarına pıhtı atması (Pulmuner emboli)
Kas hastalıkları
Dermatomiyozit, polimiyozit gibi otoimmün hastalıklar
Sepsis (Kan zehirlenmesi), şok
Nöbet geçirme, epilepsi atağı
Çin otlarının kullanımı
Yabani mantar zehirlenmesi
Bitkisel ilaç kullanımı : Bazı bitkisel ilaçlar karaciğere ciddi zarar verebilir.
Güneş çarpması
Tarım ilacı zehirlenmesi
Wilson Hastalığı; bakır birikim hastalığı
Hemokromotoz; demir birikim hastalığı
ALT DÜŞÜKLÜĞÜ NEDENLERİ
ALT düşüklüğü klinik olarak çok önemsenmemektedir.
İlerlemiş kronik böbrek yetmezliği ve üre yüksekliği
Beslenme bozukluğu
B6 vitamin eksikliği
Metronidazol kullanımı Alanin Amino Transferaz düşüklüğüne sebebiyet verebilir.