KDK nedir? Kamu Denetçiliği Kurumu'nun görevleri nelerdir?

KAMU Denetçiliği Kurumu'na (KDK) internet üzerinden başvuran İstanbul'da yaşayan bir ortaokul öğrencisi, ders işleyiş yöntemini beğenmediği öğretmenini şikayet etti. KDK'nın İstanbul ofisinde görevli uzman, okula ziyaret gerçekleştirerek, okul müdürü ve rehber öğretmen ile görüşmeler yaptı, ardından başvuruyu yapan çocuk ile irtibat kurdu. Haberin ardından vatandaşlar KDK nedir? KDK ne işe yarar? Kamu Denetçiliği Kurumu'nun görevleri nelerdir? sorularının yanıtını araştırmaya başladı. İşte merak edilen Kamu Denetçiliği Kurumu'na ilişkin ayrıntılar...

KDK nedir?

14 Haziran 2012 tarihinde kabul edilen Kamu Denetçiliği Kurumu Kanunu ile kamu denetçiliği hukuk sistemimize girmiştir.

Kamu denetçiliği diğer bilinen adıyla ombudsmanlık İsveçe'de “aracı” anlamına gelen ‘ombuds’ ve “kişi” anlamına gelen ‘man’ kelimelerinden oluşmuştur ve aracı kişi anlamına gelmektedir. Yurtdışı uygulamalarına baktığımızda genellikle Ombudsman terimi, Parlamento tarafından halkın şikayetlerini dinleyip, çözümlere ulaştırmak üzere seçilmiş kimse veya kimseleri simgelemektedir.

Hukuk sistemimize kamu denetçiliğinin girmesinin amacı, kanundaki deyimiyle “idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve önerilerde bulunmak” şeklinde tarif edilmektedir.

KDK kimlerde oluşur?

Kamu denetçiliği kurumu, bir Başdenetçi ve beş denetçi ile Genel Sekreter, kamu denetçisi uzman ve uzman yardımcıları ile diğer personelden oluşmakta.

Kamu Denetçiliği Kurumu, Anayasamızın 74 üncü maddesinde yer alan Anayasal bir Kurumdur. 6328 sayılı Kanunun 5. Maddesi gereğince “Kurum, idarenin işleyişi ile ilgili şikâyet üzerine, idarenin her türlü eylem ve işlemleri ile tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve idareye önerilerde bulunmakla…” görevlendirilmiştir.

KDK, Hukukun üstünlüğünün sağlanması, iyi yönetim ilkelerinin yerleştirilmesi ve halka karşı sorumluluk anlayışı içinde ve hakkaniyet temelinde, Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne bağlı bir denetim mekanizması olarak 2013 yılından itibaren faaliyetlerini sürdürmekte, halkın avukatlığını yapmakta ve aldığı kararlar ile idareye yol göstermektedir.

Kamu Denetçiliği Kurumu'nun görevleri nelerdir?

Kurum,6328 sayılı Yasayla, gerçek ve tüzel kişilerin idarenin işleyişi ilgili şikâyetlerini inceleyip, araştırmak ve idareye tavsiyelerde bulunmak amacıyla kuruldu. Yasanın 1.maddesinde görev anlayışı şu sözlerle açıklanıyor; “İdarenin her türlü eylem ve işlemleriyle tutum ve davranışlarını; insan haklarına dayalı adalet anlayışı içinde, hukuka ve hakkaniyete uygunluk yönlerinden incelemek, araştırmak ve önerilerde bulunmak.” Kurum gerekli gördüğü durumlarda yıllık rapor yazma dönemini beklemeyip özel raporlar hazırlayabiliyor.

“İnsanların en hayırlısı insanlara en fazla faydası dokunandır” inancı ile “İnsanı yaşat ki Devlet yaşasın” ilkesini kendisine rehber edinen Kamu Denetçiliği Kurumu;

İdarenin hizmet kalitesinin yükseltilmesine,

İyi yönetim ilkelerinin yerleşmesine,

İnsan haklarının gelişmesine,

Hukukun üstünlüğünün sağlanmasına,

Hak arama kültürünün yaygınlaşmasına,

Şeffaf hesap verebilir, insan odaklı bir idarenin oluşmasına

katkı sağlamaya çalışmaktadır.

Kamu Başdenetçisi (Ombudsman) kimdir?

Şerel Malkoç, 15 Kasım 2016 tarihinde TBMM Genel Kurulu tarafından Kamu Başdenetçisi olarak seçildi.

Şeref Malkoç kimdir?

Trabzon’da doğdu. İlkokul, ortaokul ve liseyi Trabzon’da tamamladı. Lise yıllarında MTTB Ortaöğrenim Komitesi Başkanlığı yaptı. İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi’ni 1982 yılında bitirdi. Trabzon’da 10 yıl serbest avukatlık yaptı. Bu süre içerisinde çeşitli Sivil Toplum Kuruluşunda yöneticilik yaptı. KTÜ İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi’nde Anayasa Hukuku dersi anlattı.

Refah Partisi (RP) Trabzon İl Başkanlığı yaptı. 20 ve 21. dönemlerde Trabzon’dan Milletvekili seçildi. TBMM Adalet Komisyonu Sözcülüğü, Anayasa Komisyonu Başkanvekilliği ve Türk-Alman Parlamentolararası Dostluk Grubu Başkanvekilliği yaptı. Refah Partisi (RP) ve Fazilet Partisi’nin (FP) kapatma davalarında savunmalarını hazırladı ve Anayasa Mahkemesi’nde savunmalarında bulundu. Refah Partisi (RP), Fazilet Partisi (FP) ve Saadet Partisi’nde (SP) Genel Başkan Yardımcılığı görevlerini yürüttü. 54. Hükümetin Başbakanı Prof. Dr. Necmettin ERBAKAN’a 10 yıla yakın danışmanlık yaptı. 28 Şubat davası şikâyet dilekçesini yazdı.

Ulusal yerel radyo ve televizyonlarda yöneticilik yaptı. Yüksek Seçim Kurulu’nda AK Partiyi iki yıl temsil etti. YSK’da görev yaptığı esnada, 30 Mart 2014 Yerel Seçimleri, 10 Ağustos 2014 Cumhurbaşkanlığı, 7 Haziran 2015 ve 1 Kasım 2015 seçimlerine katkıda bulundu. Anayasa ve Başkanlık Sistemi üzerine çeşitli dergi ve gazetelerde makaleleri yayımlandı.“40 Soruda Yeni Anayasa ve Başkanlık Sistemi” adlı kitabı yayımlandı. Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip ERDOĞAN’ın Başdanışmanlığı görevini yürüttü.

15 Kasım 2016 tarihinde TBMM Genel Kurulu tarafından Kamu Başdenetçisi olarak seçildi ve 5 Aralık 2016 tarihinden beri bu görevi yürütmektedir.

Evli ve 3 evlat sahibidir.