Isı bataryaları enerji darboğazına çare olacak
Milli İradenin Sesi Yeni Akit
Türkiye ve dünyadaki gelişmeleri yakından takip etmek için Google listenize Yeni Akit'i ekleyin.
Elektriği katı karbon bloklarında günlerce ısı olarak saklayan Antora Energy, 550 milyon dolarlık yeni finansman sağladı. Şirket, üretim kapasitesini büyütüp ikinci fabrikasını kurarken yapay zekâ veri merkezlerinin artan enerji ihtiyacına yönelik projelere de hız verecek.
Yapay zekâ yatırımlarının elektrik şebekeleri üzerindeki baskısı büyürken enerji depolama yarışında yeni bir teknoloji öne çıkıyor. Antora Energy, yenilenebilir kaynaklardan elde edilen elektriği yüksek sıcaklıktaki ısıya dönüştüren termal bataryalarını ticari ölçekte yaygınlaştırmaya hazırlanıyor.
Şirketin tamamladığı 550 milyon dolarlık yatırım turundan sağlanan kaynak, ABD’de yeni üretim hatlarının devreye alınması, ikinci fabrikanın kurulması ve daha yüksek kapasiteli projelerin geliştirilmesi için kullanılacak.
ELEKTRİK KARBON BLOKLARINDA ISIYA DÖNÜŞÜYOR
Antora’nın sistemi, enerjiyi kimyasal biçimde depolayan lityum iyon bataryalardan farklı bir yöntemle çalışıyor. Yüksek dirençli ısıtıcılarla binlerce dereceye kadar ısıtılan katı karbon blokları, elektriği günler boyunca termal enerji olarak muhafaza ediyor.
Depolanan enerji ihtiyaç halinde iki farklı amaçla değerlendirilebiliyor. Karbon bloklarından yayılan yoğun ısı ve ışık yeniden elektriğe çevrilebildiği gibi fabrikalarda kullanılan yüksek sıcaklıktaki buharın üretiminde de doğrudan kullanılabiliyor.
Bu yöntem, sanayi tesislerinin elektrik fiyatlarının yükseldiği saatlerde şebekeden yoğun enerji çekmesini önleyebiliyor. Aynı zamanda rüzgâr ve güneş üretiminin talebi aştığı dönemlerde oluşan fazla elektriğin değerlendirilmesine imkân sağlıyor.
İLK TİCARİ PROJE GÜNEY DAKOTA’DA
Antora’nın ilk büyük ticari uygulaması, Güney Dakota’da Poet’e ait bir biyoetanol tesisinde hayata geçiriliyor. Yaklaşık iki ay önce devreye alma süreci başlatılan termal bataryanın 5 gigavat-saat depolama kapasitesine sahip olduğu bildirildi.
Sistem, rüzgâr santrallerinin düşük maliyetle ürettiği elektriği depolayacak. Biriktirilen enerji daha sonra mısırın etanole dönüştürülmesi sırasında ihtiyaç duyulan buharın sağlanmasında kullanılacak. Böylece tesisin kömürle çalışan kazanlara bağımlılığının önemli ölçüde azaltılması hedefleniyor.
Tam kapasiteye ulaştığında dünyanın en büyük enerji depolama uygulamalarından biri olması beklenen proje için özel bir elektrik tarifesi de geliştirildi. Antora ile Otter Tail Power arasında hazırlanan model, sistemin yenilenebilir enerji arzının yükseldiği ve fiyatların düştüğü saatlerde şarj edilmesini sağlıyor.
TERMAL DEPOLAMADA MALZEME YARIŞI
Isının enerji depolama amacıyla kullanılması yeni bir fikir olmasa da ağır sanayinin karbondan arındırılması çabaları sektördeki yatırımları hızlandırdı. Farklı şirketler seramik tuğla, parçalanmış kaya ve taş benzeri endüstriyel atıklarla çalışan sistemler geliştiriyor.
Termal bataryaların özellikle kimya, gıda, biyoyakıt ve benzeri sektörlerde ihtiyaç duyulan yüksek sıcaklıktaki ısıyı daha ekonomik biçimde sağlaması amaçlanıyor. Bu sistemlerin ucuz ve bol bulunan malzemelerle kurulabilmesi de büyük kapasiteli projelerde önemli bir avantaj olarak değerlendiriliyor.
SIRADAKİ HEDEF YAPAY ZEKÂ VERİ MERKEZLERİ
Antora, yeni finansmanla birlikte ABD’nin büyük veri merkezi işletmecileriyle imzaladığı anlaşmaları projeye dönüştürmeyi planlıyor. Şirketin üzerinde çalıştığı yeni sistemlerin, Güney Dakota’daki 5 gigavat-saatlik uygulamadan 5 ila 10 kat daha büyük olabileceği belirtiliyor.
Yapay zekâ modellerini eğiten ve çalıştıran veri merkezlerinin hızla artan elektrik talebi, bazı bölgelerde şebeke bağlantısı için yıllarca beklenmesine yol açabiliyor. Büyük ölçekli termal bataryaların tüketimi düşük fiyatlı saatlere kaydırarak şebeke yükünü hafifletmesi ve yeni veri merkezlerinin daha kısa sürede faaliyete geçmesine yardımcı olması bekleniyor.
