Eski ahşap Anadolu Müslüman evinde bir gün sabah namazından yatsıya kadar belli bir İslamî adab içinde geçerdi.
Erken kalkan evin hanımı çorbasını hazırlayarak mescide namaza gidecek olan kocasına sabah sofrasını kurardı. Bazı ailelerde önce namaza gidilir ve sofraya namaz dönüşü oturulurdu. Kahvaltı bilinmezdi Meşrutiyete (1908) kadar. O yıllarda önce İstanbul’da başladı usul usul çaylı kahvaltılar, levanten ailelerden taklid edilerek..
Erkek evdeki at ya da eşek gibi hayvanların bakımıyla ilgilenirdi. Biraz da bahçe işlerine yardımcı olurdu. Evin kadınları bu arada ineklerden süt sağma, yemek hazırlama ve sofra kurma işlerinin sorumlularıydı.
Kendilerine ve yörelerine göre zenaatleri veya memuriyetleri olan evin erkekleri erkenden işlerine giderlerdi. Çoğu, memurlar hariç, öğleye kadar işini tamamlarlardı. Bu yüzden öğleden sonra yarım gün bahçesiyle uğraşır ya da kahveye giderlerdi. Esnaf ise ikindi vaktine kadar işinin başında olurdu. Fakat güneş batmadan önce evlerine ulaşırlar ve akşam keyfi evde geçirilir. Yemek yendikten sonra akşam namazı kılınır. Erkekler yine bazen dergâha veya kahveye giderler ve yatsı namazından sonra uykuya dalınırdı.
Kadınların sorumluluk alanı bulaşık yıkama, mutfak düzenleme, temizlik yapma, eve su taşıma ve bahçe işleriydi. Genellikle öğle yemeği yemezlerdi çünkü sabah kahvaltısı yemek gibi kuvvetli yapılırdı. Akşama doğru kocalarını bekler ve sofrayı hazırlarlardı.
Mahremiyete önem verilirdi. Ailede haremlik ve selâmlık ayırımı vardı. Haremin odaları sokağa bakıyor ise, pencereleri kafesli olurdu. Harem ve selâmlık arasında eve konuk gelmiş ise yemek servisleri özel olarak iki taraf arasında tasarlanmış dönme dolaplarla sağlanırdı.
Kafes meselesi
Osman Yüksel Serdengeçti merhum hayli nüktedan bir insandı. Eski evlerimizin pencere kafesleri için de şöyle derdi: “Kadını kızı kafesinden arkasından çıkardılar, sokakta kafeslediler!”
