Enerji yatırımlarını arttıracak hamle LNG ihracatının önü açılıyor
Enerji yatırımlarını arttıracak önemli bir adım daha atılıyor. Maden arama faaliyetlerini hızlandırmaya, sıvılaştırılmış doğal gaz ihracatının (Liquified Natural Gas-LNG) önünü açmaya yönelik bu adımlar olumlu yankı uyandırıyor.
Akit Ekonomi
AK Parti tarafından Meclis Başkanlığı’na sunulan ‘Elektrik Piyasası Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Yasa Teklifi’ enerji sektörünce pozitif karşılandı. Sektör temsilcileri, teklifin yasalaşmasının maden arama çalışmalarını verimli kılacağını ifade etti.
İyi bir noktaya geleceğiz
Maden arama firmalarının yetkilileri, yeni düzenlemenin bürokratik süreçleri kısaltacağını dile getirerek, “Böylece üretimde daha iyi bir noktaya geleceğiz” görüşünü paylaştı. Aynı yetkililer, yatırımlara balta vuran hukuki ve teknik engellerin önüne geçilmesini takiben enerjide dışa bağımlılığın azalacağına dikkat çekti. Sıvılaştırılmış doğal gaz (Liquified Natural Gas-LNG) ihracatını da yukarıya taşımayı öngören yasa teklifi, enerji şirketlerinin yöneticilerini heyecanlandırdı. Yeni bölgelere, ülkelere açılmaya ve dünyanın dört bir yanında müşteri aramaya yöneltti.
Önemli bir imkan daha
AK Parti’nin Türkiye’nin enerji üretimine ve ticaretine ivme kazandıracak teklifinde yer alan belli başlı maddeler şöyle: l Maden arama ve işletme ruhsatlarının verilmesi, birleştirilmesi, sürelerinin uzatılması, devredilmesine ilişkin müracaatlar dışında vadesi geçmiş borç durumunu gösterir belge aranılması zorunluluğu kaldırılacak. l Maden Kanunu’na göre ruhsat bedelinin tamamının ocak sonuna kadar yatırılmaması halinde her ay için ayrı ayrı yüzde 4 oranında gecikme zammı uygulanacak. Bu rakamın haziran sonuna kadar ruhsat bedeli olarak yatırılması zorunlu olacak. Aksi halde ruhsat iptal edilecek. l Süre uzatım talebi değerlendirmesi tamamlanmayan ruhsat sahalarında 12 ayı geçmemek üzere Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı onayıyla maden işletme faaliyetine izin verilebilecek. l Rödövans sözleşmesiyle çalışılan sahalarda tüm muafiyetler ve madencilik faaliyetleri kapsamında alınan bütün izinler devredilen ruhsatlarda da aynen korunacak.
OTSP geliyor
l Doğal Gaz Piyasası Kanunu’na yeni bir ekleme yapılacak. Kanuna Organize Toptan Doğal Gaz Satış Piyasası (OTSP) tanımı ilave edilecek. l OTSP, lisans sahiplerince doğal gazın alım satım ve dengeleme işlemlerinin yapıldığı piyasaları kapsayacak. OTSP’nin faaliyete geçmesiyle yükümlülüğünü yerine getirmeyen veya getiremeyen lisans sahiplerinin olması durumunda sistemin devam etmesi için Doğal Gaz Piyasası Kanunu’na ‘son kaynak tedariki’ tanımı konulacak.
Doğal gaz kullanımı kolaylaşacak
l Üretim şirketi tarafından dağıtım şebekesine bağlantı yapılacak. Böylece üretilen doğal gaz dağıtım şirketince satın alınacak. Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (EPDK), bu kapsamda gerekli hallerde satın alınacak doğal gaz bedelini belirleyecek. l LNG ihracatı yapmak isteyen tüzel kişilere önemli imkânlar sunulacak. Bu kişiler, yurt içinde teslim faaliyetinde bulunmamaları kaydıyla LNG taşıma faaliyetinde bulunabilecek. l Dağıtımda LNG gibi sıkıştırılmış doğal gazdan (Comperessed Natural Gas-CNG) da yararlanılabilecek. Boru hatlarından istifade edemeyen bölgelerde LNG veya CNG’den faydalanarak besleme yöntemiyle doğal gaz dağıtılabilecek. Dağıtım şirketleri, LNG veya CNG tesis yatırımlarını kendileri yapabilecekleri gibi bu faaliyetleri hizmet alımı yoluyla da gerçekleştirebilecek. Ancak dağıtım şirketleri LNG ve CNG’nin doğrudan satışı faaliyetinde bulunamayacak. l Acil durum veya mücbir hallerde mevcut iletim ve dağıtım şebekeleri, LNG veya CNG’yle beslenebilecek. LNG ve CNG faaliyeti gerçekleştiren lisans sahipleri, acil durum yahut mücbir hallerde iletim ile dağıtım şirketlerinin taleplerini karşılamakla yükümlü olacak.
BOTAŞ, KİK dışında tutulacak
l EPDK, tüketicilere doğal gazı tedarik etmekte olan şirketlerin yükümlülüklerini yerine getiremedikleri takdirde devreye girecek. Tüketicilere gaz arzı sağlamak için bir veya birden fazla lisans sahibini son kaynak tedarikçisi olarak yetkilendirebilecek. l Boru Hatları ile Petrol Taşıma Anonim Şirketi (BOTAŞ) tarafından yapılacak her türlü doğal gaz alımı, Kamu İhale Kanunu’nun (KİK) dışında tutulacak.
Jeotermal sahalar ekonomiye kazandırılacak
l Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü (MTA), jeotermal veya doğal mineralli su kaynak araştırmalarını ruhsat harcı ile teminatından muaf olarak yapacak. l MTA’nın kaynak varlığı tespit ettiği alanlar, Devlet İhale Kanunu’na göre satışa sunulacak veya bedeli karşılığında veya gelir paylaşımı esasıyla kamu kurumlarına tahsis edilecek. l Genel aydınlatma giderleri, 31 Aralık 2025 tarihine kadar Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın bütçesine konan ödenekten karşılanacak.