Dürrizade Es-seyyid Abdullah Efendi

Şeyhülislâm Dürrîzâde Mehmed Arif Efendi’nin oğludur. Abdullah Efendi, pederinin irfan halkasında iktisâb-ı ma’rifet etti. Az zamanda Müderrislik rü’ûsuna, daha sonra İzmir Kadılığı’na nâ’il oldu. Bu me’mûriyeti müteâkib Mekke-i Mükerreme payesini, İstanbul Kadılığı’nı (1208/1793), Anadolu Sadrı’nı işgal etti (1220/1805).
İki sene sonra Nakîbü’l-Eşrâf oldu (1222/1807). Bu esnada Alemdâr Mustafâ Paşa’ya karşı Yeniçeriler’in isyanı vukû’a geldi. Alemdâr’ın Bâb-ı âlî’de feci’ bir sûrette vefatı, Yeniçerilerin galebesi, Şeyhülislâm Sâlihzâde Ahmed Es’ad Efendi’nin azline sebebiyet verdi. Müşârun- ileyhin Meşihatlarında Nizâm-ı Cedîd taraftarı olduğu ileriye sürüldü.
Yerine Dürrîzâde Abdullah Efendi Şeyhülislâm oldu (1223/1808). Abdullah Efendi bir seneyi mütecaviz vazîfe-i fetvayı îfâ etti. Azlini müteâkib hayâtını kûşe-i inzivada geçirdi (1225/1810). Fakat iki sene sonra halefi Şeyhülislâm Ömer Hulusi Efendi’nin istifası üzerine ikinci kere Makâm-ı Meşihat’ı elde etti (1227/1812). Üç sene sonra Sadrazam Hurşid Ahmed Paşa ile birlikte azledildi (1230/1815). Azlini müteakip Üsküdar’da ikâmet etmeyi tercih eylediyse de, hasımlarının iftiraları yüzünden Manisa’ya sürgün edildi (1236/1820). İki sene kadar menfada imrâr-ı evkât eyledi.
Sultân Abdülmecid Han’ın velâdeti münasebetiyle affı Şahane’ye mazhar oldu (1238/1822). İstanbul’a döndükten birkaç gün sonra vefat etti (1244/1828). Medfeni (mezarı), Üsküdar’da Karacaahmed Kabristanı’ndadır. Dürrîzâde Abdullah Efendi, servet ve samana mâlik, vakur ve müta’azzım, merasim konusunda son derece titiz bir Şeyhülislâm idi.
(Allah’ın rahmeti üzerine olsun.)