Türkiye savaşı elbirliğiyle yeniyor

İlk vakanın görüldüğü mart ayının başından beri devlet ve millet olarak Türkiye’nin Corona virüsüyle (Covid-19) mücadele konusunda ortaya koyduğu gayret, tüm dünyanın takdirini topluyor. Mücadele için kenetlenen ve tüm imkânlarını seferber eden 83 milyonluk ülke, ekonomi cephesinde de büyük bir savaş veriyor.

Reformlara gidildi

Hükümet tarafından önemli reformlar yapıldı, Covid-19 tehdidini savuşturmak için 20 paket ilan edilerek firmalar yaşama döndürüldü. Ekonomi yönetimince önemli yatırımların ve projelerin iptal edilmemesi, üretim ile ihracatın durmaması, kepenklerin kapanmaması için çalışmalar yürütüldü. Ayrıca fakir fukara ve garip guraba teminat altına alınarak, sosyal barışa katkıda bulunuldu.

Vergi ve sigorta primi ödemelerinin ötelenmesini, kredi tedarikini kolay kılınmasını, stratejik ürünlerin üretiminin teşvik edilmesini, tüccarlar ile ihracatçıların korunmasını öngören başlıca paketler şöyle:

Mükelleflere önemli imkânlar

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından ilk adımda 19 maddelik 100 milyar liralık Ekonomik İstikrar Kalkanı Paketi açıklandı. Bu paketi, sektörler için ard arda açıklanan moral verici destekler izledi. Bu haftaki kredi fırsatlarıyla birlikte sanayici, tüccar, esnaf ve fakir fukara, garip gurabaya şu müjdeler verilmiş oldu.

l 2 milyonu aşkın mükellefin muhtasar, KDV ve sigorta prim ödemeleri 6 ay ötelendi. Böylece yaklaşık 53.6 milyar liralık tahsilat ertelenmiş oldu.

l Ayrıca 1.9 milyon gelir vergisi mükellefi daha mücbir sebep hali kapsamına alındı.

l 65 yaş üzeri, kronik rahatsızlığı binlerce mükellefin vergi ödemeleri ertelendi.

l İç havayolu taşımacılığında 3 ay için KDV oranı yüzde 18’den yüzde 1’e düşürüldü.

l Konaklama vergisinin 2021 Ocak ayından itibaren alınmasına karar verildi.

l Otel kiralamalarına yönelik irtifak hakkı bedelleri ve hasılat payı ödemelerinde 6 ay ertelemeye gidildi.

l Belediye kesintileri 3 ay ertelendi.

l Kamu kurumlarının ve belediyelerin tasarrufunda bulunan taşınmazların kira ödemesine esneklik getirildi.

Firmalara can suyu

l Nakit akışında sıkıntı görülen firmaların kredi anaparaları ve faiz ödemeleri minimum 3 ay ötelendi.

l Aylık  5 bin liranın altında geliri olan aileler için kredi paketi devreye alındı.

l Covid-19’un sıkıntıya soktuğu firmalara kredi yardımı yapılması için düğmeye basıldı.

l Esnaf ve sanatkârların 3 aylık kredi anaparaları ve faiz ödemeleri 3 ay faizsiz olarak ertelendi.

l İhracatçılara stok finansmanı desteği sağlandı.

l Merkez Bankası ihracat ve döviz kazandırıcı hizmetleri desteklemek amacıyla önlemler aldı.

l Kredi Garanti Fonu (KGF) limiti iki kat arttırıldı. Limit 25 milyar liradan 50 milyar liraya çekildi. KGF’den şu aşamada likiditeye gereksinim duyan, teminat açığı bulunan KOBİ’ler yararlanıyor.

l Tutarı 500 bin liranın altında olan konutlarda kredilendirilebilir miktar yüzde 80’den yüzde 90’a taşındı, asgari peşinat yüzde 10’a indirildi.

l Borçlarını ödeyemeyen firmaların kredi siciline ‘mücbir sebep’ notu eklenmesinin yolu açıldı.

l KOBİ’lere yönelik ‘Ticari Alacak Sigortası’ 25 milyon liradan 125 milyon liraya yükseltildi.

Çalışanlar rahatladı

l Esnek çalışma modelleri aktifleştirilerek istihdam korundu.

l İki aylık telafi çalışma süresi 4 aya çıkarıldı.

l Faaliyetlerini durduran ya da sınırlayan firmaların çalışanlarına üç ay maaş yardımı yapılması için çalışmalara start verildi. Bu yardımdan toplam 291 bin firma, 3 milyon 194 bin çalışan faydalandı.

l Asgari ücret yardımı devam ettirildi.

l En düşük emekli maaşı bin 500 lira olarak belirlendi.

l Emeklilerin Ramazan Bayramı ikramiyelerinin ödenmesine başlandı. Kamu bankaları emeklilerin maaş ödemelerini evlerinde yapıyor.

Kamu bankaları aktif

l Kamu bankalarınca da ‘İş’e Devam Kredi Desteği’ paketi hayata geçirildi. 6 ay geri ödemesiz, 36 ay vadeli paketten Covid-19’dan zarar gören ve çalışan sayısında sınırlamaya gitmeyen firmalar istifade ediyor. Başvurular 143 bin 770’e dayanırken, toplam 119 bin 804 firmaya 107 milyar 412 milyon lira finansman tahsis edilmiş durumda. Kamu bankaları tarafından ayrıca teminat eksiği bulunan KOBİ’lerin krediye erişmeleri için KGF kefaleti verilmeye başlandı.

Yolsul ailelere devlet eli

l Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, Covid-19’la mücadeleye büyük önem veriyor. Bakanlık, bu çerçevede virüse dönük tedavilerin faturalarını Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) geri ödeme kapsamına aldı. Bakanlıkça yoksul aileler de tek tek belirlendi. Toplam 4.4 milyon aileye biner lira nakit yardımı yapıldı. Öte yandan Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı görevlilerince Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın ‘Biz Bite Yeteriz Türkiyem’ sloganıyla başlattığı Milli Dayanışma Kampanyası çerçevesinde toplanan bağışlar dar gelirli ailelere dağıtılıyor.

81 milyona internet

l Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı’nın girişimleriyle mobil operatörler tarafından 81 milyon cep telefonu kullanıcısına Ramazan ayında birer gigabyte (GB) internet hediye edildi. Bakanlığın önderliğinde önemli mobil haberleşme kampanyalarına da imza atılıyor. Bu kampanyalar kapsamında Covid-19’u yenmek için gecesini gündüzüne katan 780 bini aşkın sağlık çalışanına ücretsiz ayda 5 GB internet ve 500 dakika sesli görüşme hizmeti verildi. Aile hekimlerine de bedelsiz 10 bin dakika sesli görüşme imkanı tanındı.

Çiftçilere iyi haber

l Tarım ve Orman Bakanlığı, 81 ilde gıda üretiminin hijyenik koşullarda yapılıp yapılmadığını kontrol ediyor. Bakanlık tarafından tarımsal üretimi arttırmak için çiftçilere 1 milyar 987 milyon lira ödendi. Üreticilere Bakan Pakdemirli’den üst üste güzel haberler geldi. Bu haberlerden birisi de “Çiftçiler için 2020 içerisinde 37.3 milyon lira hibe vereceğiz” müjdesi oldu.

Evlerde sular kesilmedi

l Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, ilk olarak su abonelerini rahatlatacak bir genelge yayınladı. Genelgeyle yerel yönetimlerin su kesintisine gitmeleri engellendi. Web Tapu uygulaması da etkinleştirildi. Uygulamayla internetten alım-satım, tapu kaydı, ipotek işlemleri devam ediyor. Bakan Murat Kurum ise firmalara kira müjdesi vererek, Hazine taşınmazları üzerinde tahsisli olan ve faaliyetleri durdurulan ticari ünitelerden de kira bedeli alınmayacağını açıklamıştı. Açık olan ticari ünitelerde kira indirimi uygulaması da hayat buldu.

Fiyat denetimleri arttı

l Ticaret Bakanlığı, Covid-19’un yayılımını önlemekte kararlı. Bu çerçevede ilk olarak fuarları erteleyen bakanlıkça hudut kapılarında da temassız ticaret uygulaması başlatıldı. Beğeni toplayan bu uygulamayla Covid-19 riski minimize edildi. Bununla kalınmadı, rağbet gören ürünleri fahiş fiyattan satan firmalar yakın takibe alındı. Tek tek belirlenip yaptırıma tabi tutulan bu firmalar ifşa edildi. 81 ilin valiliklerine de “Sebze ve meyveler tüketicilerce seçilmeden satışa sunulsun” talimatı gönderildi.

Yeni adımlar da geldi

l Hazine ve Maliye Bakanlığı yetkilileri, hem ekonomiyi dengelemek hem de şirketlerin likidite temin edip yatırım yapmaları için teyakkuz halinde. Reel sektörün talepleri ile şikâyetlerine kulak veren Bakan Berat Albayrak, Ekonomik İstikrar Kalkanı Paketi’nin dinamik olduğunu belirterek, “Gerekli görüldüğü takdirde yeni adımlar atılacaktır” demişti. Nitekim Albayrak’ın Finansal İstikrar ve Kalkınma Komitesi (FİKKO) toplantısında,”Biz devlet olarak bundan sonraki süreçte de tüm gücümüzle milletimizin yanında olacağız” taahhütü yerini buldu.