Türkiye, Mısır ve Katar'dan tarihi hamle: ABD ve İran'a dev müzakere paketi sunuldu
Arabulucu ülkeler Türkiye, Mısır ve Katar, Umman'da yapılacak kritik görüşme öncesi Washington ve Tahran'a yeni öneri listesini iletti. Pakette İran'ın uranyum zenginleştirmeyi 3 yıl durdurması ve iki dev gücün "saldırmazlık anlaşması" imzalaması gibi çarpıcı maddeler yer alıyor.
ABD ve İran arasındaki gerilimi düşürmek için Türkiye, Mısır ve Katar’dan oluşan arabulucu heyeti, müzakere masasının çerçevesini çizecek radikal bir teklif listesi hazırladı. Katar merkezli Al Jazeera tarafından duyurulan listeye göre; Umman’da gerçekleşecek yüz yüze görüşmelerde taraflara nükleer programdan bölgesel füze tehdidine kadar geniş bir yol haritası sunuldu.
İRAN'A 3 YIL SÜRE: URANYUMDA GERİ ADIM
Önerilen nükleer çerçevenin merkezinde İran'ın kapasitesini dondurması yer alıyor. Teklife göre Tahran yönetimi; 3 yıl boyunca uranyum zenginleştirmeyeceğini taahhüt edecek. 3 yıllık sürenin sonunda ise uranyum zenginleştirme oranı yüzde 1,5 ile sınırlandırılacak. Ayrıca İran’ın elinde bulunan 440 kilogramlık yüzde 60 oranında zenginleştirilmiş uranyumu üçüncü bir ülkeye göndermesi de şart koşuluyor.
BALİSTİK FÜZE VE SİLAH SEVKİYATI DURACAK
Arabulucu ülkelerin sunduğu paket sadece nükleer konuyla sınırlı kalmadı. Bölgesel istikrar için İran’dan; destek verdiği gruplara silah sevkiyatı ve teknoloji transferini tamamen durdurması talep edildi. Ayrıca Tahran'ın balistik füze kullanmayacağını taahhüt etmesi de öneri listesinin en kritik maddeleri arasında yer alıyor.
TARİHİ ÖNERİ: SALDIRMAZLIK ANLAŞMASI
Listenin en dikkat çeken maddelerinden biri ise iki ülkenin birbirine karşı askeri güç kullanmamasını öngören saldırmazlık anlaşmasına imza atması oldu. Bu önerinin, ABD Başkanı Donald Trump'ın özel temsilcisi Steve Witkoff’un İsrail Başbakanı Netanyahu ile görüşmesinden hemen önce taraflara iletildiği belirtildi.
UMMAN'DA YÜZ YÜZE GÖRÜŞME TAVİZİ
New York Times'ın aktardığına göre, müzakere masasının kurulması için her iki taraf da ciddi tavizler verdi. ABD, görüşmelerin Umman’da yapılmasına onay verirken; İran tarafı ise daha önceki "dolaylı görüşme" ısrarından vazgeçerek Amerikalılarla yüz yüze görüşmeyi kabul etti. İran daha önce sadece nükleer programı konuşacağını söylese de, bu müzakerelerde füzelerin ve bölgesel grupların da tartışılması bekleniyor.
