Hastalığı gerekçe göstererek soğan fiyatlarını artıran spekülatörlerin oyunu, depolardaki ürünlerin tespit edilmesiyle bozuldu. Vatandaş, haksız kazanç karşısında daha etkin önlem alınmasını bekliyor. Uzmanlar ise üretim planlamasının altını çiziyor.
RESUL EKREM ŞAHAN / ANKARA
Fırsatçıların 1,5 liradan 4 liraya kadar yükselttiği patates soğan fiyatları pazara çıkan vatandaşların tepkisini çekerken uzmanlar, tarımsal üretimdeki düzensizliğe dikkat çekerek üretim planlamasının bir an önce hayata geçirilmesini öneriyor.
Haksız kazanç peşindeler
Yeni Akit’e konuşan Öz Gıda-İş Sendikası Genel Başkanı Mehmet Şahin, “Son günlerdeki soğan ve patates olmak üzere gıda ürünlerindeki artışlara baktığımız zaman bir spekülasyon olduğu gözüküyor” dedi. Şahin, açıklamalarını şöyle sürdürdü: “Bazı fırsatçılar ekonomik sıkıntıları da fırsat bilerek buradan yüksek haksız kazançlar elde etmek istiyorlar. Ama diğer bir sıkıntı ise Türkiye’nin tarımıyla ilgili. Bizim meseleye daha geniş ve kapsamlı olarak bakmamız lazım. Bunun temelinde de üretim düzensizliği yatıyor. Tarım politikalarımızın istikrarlı ve uzun olması gerekiyor. Üreticilerin önünü görebilmesi lazım. Üreticiler, ham madde ve girdi maliyetlerinin onları ayakta tutabilecek, yaşatabilecek ve kâr elde edebilecek düzeylerde olması lazım ki çiftçi rahatça üretim yapabilsin. Maalesef son günlerdeki artışlar çiftçiyi olumsuz yönde etkiledi. Bir piyasa regülasyonu lazım. Bunun için mutlaka kamunun bunun içerisinde daha aktif roller alması lazım. Bu günlerde yeni bir düzenleme olarak Hal Yasası düzenlemesi yapılıyor ama çok geç kalındı. Üretici ile tüketici arasındaki zinciri tamamlayan aracı kuruluşlar spekülatif davranabilirler. Büyük kârı ve kazancı aracılar elde ediyor. Böyle olunca da üreticiye kârı olmuyor tüketiciye de ucuza yansımıyor.”
“Üretim plansızlığı giderilmelidir!”
Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mustafa Yıldız ise ülke olarak soğan üretememek gibi bir durumumuz asla olamayacağını belirterek, üretim planlamasına dikkat çekti. Yıldız, “Sadece soğanda değil, tarımsal ürünlerin bütün alanında üretim plansızlığı var. Çiftçi başıboş bırakılarak ileriye dönük bir plan yapılmamış. Hangi ürünün ne kadar ekildiği, ne kadar üretildiği, pazar fiyatı belirli aralıkta kontrol edilmeli, planlanmalı. Ürünlerin bir çoğunun fazla arzı durumunda yeni piyasalar bulup ihracat yapma yönünde bir politika yok. Aynı zamanda bugüne kadar aracılara engel olunmadı. Çiftçiden mal çekiyor, stok yapıyor. Ürünlerin fiyatları artmaya başlıyor. Maalesef ürünlerin ekim alanları da giderek daralıyor. Çiftçi tarım yapmaktan vazgeçiyor. Çünkü kâr getirmiyor. Bazı soğanlarda bir hastalık da söz konusu. Bunun sebebi zamanında Tarım Bakanlığı’na bağlı ilgili birimlerin tetkikleri yapmamış olmalarıdır. Eğer yeterince tetkiklerini yapmış olsalardı soğanlardaki hastalık söz konusu olmayacaktı” değerlendirmesini yaptı. 
