Osmanlı'daki bu gelenek de ne yazık ki bize unutturuldu!

Bed i Besmele’ye başlayacak çocuğun giyeceklerinin süslenmesi: Besmele’yebaşlayacak olan çocuk, yeni elbise giyinmiş, elbiseleri değerli mücevherlerlesüslenmiş, boynuna kıymetli bir şal ve sırmalı bir cüz kesesi asılmış bir şekilde amin alayını beklerdi Çocuğa yeni elbise diktirilir, minderi, cüz kesesi hazırlanır, elifbe cüzü alınırdı.

 

Besmele’ye başlayacak çocuğu götürecek olan fayton, kapının önünde hazır beklerdi. Faytonun fenerlerine askılar asılır, çocuğun mektepte üzerine oturacağı yuvarlak veya kare şeklinde kadife gibi kıymetli kumaşlardan yapılan minder, rahle ile birlikte bir kişinin başı üzerinde, faytonun tam önünde taşınırdı. Çocuk faytona, yakınları ile bindikten sonra fayton hareket ederdi. Faytonun arkasında ilahi okuyanlar, onların arkasında da âmînciler ilerlerdi. 

 

Bu grubu ilahici başı yönetir, ilahilerin her mısrasından sonra âmînciler âmîn derlerdi. Bu şekilde önceden belirlenmiş bir güzergâhta rengârenk dolaşan alay, bütün halkın dikkatini hoca merasim günü mektepte okuyan çocukları sıraya dizer, öndekiler yüksek sesle ve koro halinde ilahiler okuyarak, arkadakiler de beyit aralarında "amin!" diye bağırarak neşe içinde çocuğun evine gelirlerdi.

 

Çocuğun ailesi tanınmış ise komşu okulların hocaları ile öğrencileri de törene davet edilirlerdi. İstanbul'da oturan ailelerin okula başlayacak çocuğu törenden önce Eyüp Sultan'a götürerek birlikte dua etmeleri adetti.

Çocuk, boynundaki Elifba cüzünü çıkartır, hoca ile aralarındaki rahleye koyar,ailenin ekonomik gücüne göre bafon (aslı fakfon, bakır, nikel ve çinkodan oluşan gümüş görünüşünde bir alaşım), pirinç, gümüş veya altından hilal (harfleri işaretlemede kullanılan araç)ini de eline alırdı. Hoca, Besmele çekip Rabbi Yessir’i okuduktan sonra, Arapça harfleri teker teker okur ve öğrencisine de okutturur, Rabbi zidni ilmen duasıyla dersi bitirirdi. Öğrenci hem hocanın hem de odadakilerin ellerini öptükten sonra, hoca veya başka birisi tarafından dua edilip, tören tamamlanırdı. Evin müsait olmaması durumunda tören okulda da yapılabilirdi, o zaman ikram edilecek lokma tatlısı okulda dağıtılırdı.

 

Ziyafet: Sofralar kurulur, Âmîn alayına katılan öğrencilere, törene katılanlara yemek verilir veya yalnız lokma tatlısı ikram edilirdi.

Törenin sonunda çocuklara para dağıtılması ve hediye verilmesi: Âmîn  Alayındakilere, ilahicilere para dağıtılır; mektep hocasına ve kalfalara nakdî hediyenin yanında cebelik çuha, mintanlık kumaş da hediye edildiği olurdu.toren bu şekilde sona erirdi.