İyimserlik arttı sanayici iştahlandı

Corona virüsünden (Covid-19) ötürü karşı karşıya kaldıkları kayıpları telafi etmeyi amaçlayan sanayiciler, yaz ve sonbahar aylarına umut bağladı. Zira ilk 6 ayda iç talep sayesinde hayata tutunan imalat sektöründe temmuz ayında ihracat toparlandı. Avrupa ve Asya ülkelerinden gelen sipariş adedi de önemli ölçüde arttı.

İstihdam korunmalı

Kimya ve makine gibi sektörler, 2020’de geçen senenin rakamlarını yakalamayı planlıyor. Otomotiv dahil pek çok sektör ise 2019’dan daha iyi bir grafik sergilemeyi hedefliyor. Üreticiler, ilk 6 ayda Covid-19’dan doğan açığın kapanması için maliyetleri aşağı çekecek ve istihdamı koruyacak teşviklerin devam etmesi gerektiği görüşünde birleşiyor.  Öte yandan yatırımcıların büyük bölümünde pandemide ikinci dalga riskinin iyimser tahminleri ortadan kaldırabileceği kaygısı hâkim.

İmalatçılar tarafından ihracata önem veriliyor. Ürün satılan ülkelere yenilerinin eklenmesi için hummalı bir çalışma yürütülüyor. Avrupa’ya olan ticari bağımlılık da tartışılıyor. Hemen hemen tüm sektörlerde alternatif bölge arayışları artıyor. Üreticiler, bu konuda da önlerini açacak yardımlar bekliyor.

Rekor yolda

Otomotiv sektörü ilk 6 ayda kan kaybetti. Toplam üretim, bir önceki yılın aynı dönemine nispeten yüzde 29 azalarak 518 bin 727 oldu. İhracat, adet bazında yüzde 37 azalarak 402 bin 179’a düştü. Yeni normale geçilmesi ve kamu bankaları tarafından kredi kampanyalarının devreye alınması sayesinde iç satışlar, ilk yarıda yüzde 30 artarak 261 bin 902’ye yükseldi. Temmuz ayında yeni bir rekorun kırılacağı ve satışların 80 bini aşacağı tahmin ediliyor. İhracatta haziran ayında başlayan toparlanma eğilimi temmuz ve ağustosta arttı. Otomotiv firmalarının yetkilileri, siparişlerin peş peşe geldiğine dikkat çekiyor. Aynı yetkililer, ikinci bir dalgayla karşı karşıya kalınmaması halinde eylül ayında tam kapasiteye dönülebileceğine işaret ediyor. İç pazarın ise sene sonunda yüzde 45 büyüyeceği ve 750 bin adet taşıt satışı yapılacağı öngörülüyor.

Hedef 20 milyar dolar

Otomotivciler, Covid-19 tehdidinin önüne geçildiği takdirde sıfır otomobil ve hafif ticaride stok sorununun da kasım ayına kadar çözüleceğini düşünüyor. Otomotiv Sanayicileri Derneği (OSD) Yönetim Kurulu Başkanı Haydar Yenigün, en büyük beklentilerinin sürdürülebilir bir iç pazar olduğunu kaydederek, “Tüketici, otomobil alacak almasına ancak biz stok olmadığı için ileriki aylara tarih veriyoruz. Umarız bu sorun aşılır, bizler de rahatlarız” dedi.

İlk 6 ayda kimya ihracatı, yüzde 14 geriledi ve 8.6 milyar dolarda kaldı. Ancak pandemi nedeniyle rağbet gören dezenfektan ürünlerinin ihracatı 16 kat arttı. Sektör, ilerisi için ümitli. İkinci yarıya moralli giren kimyacılar, ürün taleplerine paralel olarak 2019 gibi 2020’de de 20 milyar dolar ihracat yapmayı umuyor. İstanbul Kimyevi Maddeler ve Mamulleri İhracatçıları Birliği (İKMİB) Başkanı Adil Pelister, “Talepler, kuvvetle muhtemel 2021’e kalacak. Onun için gerekli tedbirleri almalıyız. Medikal, ilaç ve hijyen gibi stratejik alanlarda yatırım yapmaya odaklanmalıyız” şeklinde konuştu.

Kritik çağrı

Kimyanın yüzde 70 dışa bağımlı olduğunu hatırlatan Pelister, “Bu nedenle ölçek büyütmeli ve yeni yatırımlar yapmalıyız. Türkiye’ye 50 milyar dolar yük yükleyen ithal ürünlerin büyük bölümü ülkemizde üretilmeli. Ancak devletimiz, dev yatırımlarda Güney Kore gibi yüzde 50’ye kadar makine ve teçhizat hibesi vermeli” çağrısı yaptı.