Geniz eti vücudun bağışıklık sisteminde yer alan organlardan biridir. Fakat bazen öyle bir hal alır ki zararı yararından büyük olabilir. Özellikle büyüme gösterdiğinde, çocuklarda nefes alma zorluğu ve enfeksiyon hastalıklarına yatkınlık kaçınılmaz olur. Peki, geniz eti çocuklarda başka hangi sorunlara yol açar? Tedavi edilmemesi hangi sonuçları doğurur? İşte konunun detayları…
Geniz eti nedir? Nasıl oluşur?
Üst solunum yolları nefes alma esnasında sürekli olarak mikroorganizmalarla temas halindedir. Nazofarenks denilen geniz bölgesinde mukoza altında, burundan gelen mikroplarla mücadele eden çok sayıda lenfoid oluşumlar mevcuttur. Pasif sigara içiciliği, yani anne babanın çocuğun yanında sigara içmesi, alerji ve özellikle mikroorganizmaların tekrarlayan temaslarına maruz kalma neticesinde bu lenfoid oluşumlar büyüyerek geniz etini oluşturur. Geniz eti 4-7 yaş civarında maksimum büyüklüğüne erişir ve bu yaştan sonra genellikle küçülür. Özellikle yuvaya giden çocukların sürekli olarak birbirlerini enfekte etmeleri sonucu geniz eti sıklığı son yıllarda artmıştır.
Büyüdüğünde genzi kapatır!
Geniz eti iki ana nedenle sorun yaratmaktadır. Birincisi; çok büyüdüğünde genizi kapatır ve tıkayıcı uyku apnesi denilen uykuda solunumun duraklamasına kadar varan ciddi problemler yaratır. İkinci olarak; tıkayıcı özelliğinden bağımsız olmak üzere geniz eti mikroplarla istila edildiğinde bir çöplük gibi onların büyümesine ortam hazırlar. Bu durum, üst ve alt solunum yollarında tekrarlayan enfeksiyonlara sebep olur.
Tedavi edilmezse hangi sorunlar yaşanır?
Problemin uzun sürmesi sonucu çocuklarda uzun ve ince yüz yapısı, yüksek damak, üst çenenin öne doğru büyümesi, ağızın sürekli açık olması hali, bozuk dişler ve gözaltlarında çöküklükle karakterize tipik bir yüz ifadesi ortaya çıkar.
Çocuklarda; tıkayıcı uyku apnesi, üst solunum yolu direnç sendromu, horlama, burun tıkanıklığı ve buna bağlı ağız solunumu, dikkat dağınıklığı ve buna bağlı ders başarısında azalma, huzursuzluk ve asabiyet, gece altına işeme, yutma ve konuşma bozukluğu, tat ve koku almada azalma, orta kulakta sıvı toplanması, işitmede azalma, anormal yüz ve diş gelişimi, büyüme ve gelişme geriliği, hipertansiyon, orta kulak iltihabı, sinüzit, bademcik iltihabı, akciğer iltihabı gibi problemlerle karşılaşılır.
Geniz eti tanısı nasıl konulur?
Çocuk hastaların endoskopik muayenesinde dokunun anormal görünümü ile tanı konur. Endoskop ile bakıda dokunun niteliği de gözlenir ve bunun tümör, enfeksiyon, kist ve benzeri lezyonlardan ayırıcı tanısı yapılır. Parmakla muayene ise çocuk için son derece travmatik ve acı verici bir işlem olup yapılmamalıdır.
Ameliyat için uygun yaş sınırı nedir?
Doğru endikasyon konulduğunda her yaşta ameliyat yapılabilir. Bugün daha modern anestetik maddelerle çocuklarda daha güvenli cerrahi yapılabilmektedir. Mecbur kalmadıkça çocuğun anesteziyi daha rahat tolere edebileceği 3 yaş sınırına dikkat edilmektedir.
Ameliyat ne kadar sürer?
Geniz eti ameliyatı, çocukluk döneminin en sık yapılan cerrahi işlemidir. Ameliyatın kendisi 8-10 dakika olup, ameliyathanede uyuma ve uyanma süresi dâhil ortalama 30-45 dakika sürmektedir. Anesteziden uyanma sonrası yaklaşık 5 saatlik süresinin bitimini müteakiben hastalar taburcu edilir ve aynı gün çok sıcak ve katı olmamak kaydıyla her şeyi yiyebilirler. Çocuklar ameliyat yarasından ziyade anestezi verilmesi için kullanılan endotrakeal entübasyon tüpünden dolayı 2 gün boyunca, genizden ziyade boğazlarında ağrı duyarlar. Açık yara olması münasebetiyle çocukların 4-5 gün süreyle okula gitmemeleri uygun olur.
Tedavi edilmezse ciddi sorunlara yol açabilir
Geniz eti çocuklarda sık görülen ve zamanında tedavi edilmediği takdirde ciddi sorunlara yol açabilen bir rahatsızlıktır. Doğru tanı sonrasında uygun bir merkezde gecikmeden tedavisinin yapılması çocuğun sağlığı açısından son derece önemlidir.
