Emeklilik sisteminde değişim başlıyor

 Nevzat Orbay 

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın önceki gün Kabine toplantısının ardından, ‘emeklilik sigortası için çalışma başlatıldığına dair açıklaması kamuoyunda ilgi uyandırdı.

Erdoğan’ın, “2022’de devreye sokacağız” dediği sistemin ayrıntılarında şu planlamalar yer alıyor: Tesis edilecek karma model ile işçilerin kazanılmış hakları korunacak. Çalışanların ilave emeklilik desteği alınabilmesi sağlanacak ve emeklilikte daha da rahat etmelerinin yolu açılacak. Bunun için devlet elini taşın altına koyacak. Erdoğan, “Bu kapsamda oluşacak fon ile Türkiye’nin İstihdam Kalkanını sürekli hale getirmeyi hedefliyoruz” mesajını verdi.

“25 yaş altı ve 50 yaş üstü istihdamına destek verilecek”

İstinye Üniversitesi İİSBF Ekonomi Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Resul Kurt, Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından açıklanan Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi’ne ilişkin şu değerlendirmelerde bulundu: “2020-2022 dönemini kapsayan üç yıllık Yeni Ekonomi Programı’nın (YEP) dikkat çekici noktalarından biri de Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi’ne (TES) geçilmesi planlanmıştı. Uzun bir süredir tartışılan kıdem tazminatı konusunun yeniden farklı bir anlayışla ele alınacağını görüyoruz.

Sayın Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan tarafından yapılan açıklamaya göre;

l Kısa çalışmaya veya ücretsiz izine çıkaran işverenlere normalleşme desteği verilecek.

l İlave istihdama teşvik sağlanacak.

l 25 yaş altı ve 50 yaş üstü kişilerin istihdamına destek verilecek.

l Özellikle gençlerin yararlanabilmesi için kısmi ya da esnek çalışmada değişiklikler yapılacak. Genç istihdamı için 25 yaş altı istihdam desteklenecek. Burada gençlerin çalışma içinde becerilerinin de geliştirilmesi, etkin, verimli ve kaliteli iş gücü sağlanması amaçlanıyor. Ayrıca iş bulmakta zorlanan 50 yaş üstü emekli olmamış kişilerin de istihdam edilmelerinin teşvik edilmesi sağlanacak.

l Devlet destekli “Tamamlayıcı Emeklilik Sigortası” sistemi getirilecek olup 2022’de yürürlüğe girecek.

Sistem nasıl işleyecek?

Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi (TES) sosyal tarafların mutabakatı ile kurulacak bir sistem olacak. TES, emekli aylığını artırıcı ve yaşlılık döneminde gelirin korunmasını amaçlıyor.

Yapılacak çalışmayla 2017’de başlayan otomatik Bireysel Emeklilik Sistemi’nin (BES), TES haline getirilmesi de planlanıyor. Çalışanların tamamı zorunlu olarak TES’e dahil edilecek. Hem çalışanın maaşından kesinti olacak ancak hem işveren hem de devlet katkı sağlayacak.

Ayrıca İşsizlik Fonu’ndan katkı yapılması da masadaki seçeneklerden biri.

Her çalışanın bir TES hesabı olacak ve tüm kesintiler bu hesapta birikecek. İstediği zaman TES’ten çıkamayacak.

Çalışan, emekliliği geldiğinde sistemden çıkabilecek. Ancak kademeli çıkış hakkı da tanınabilir. Sisteme emekliliği yaklaşanların dahil edilmesi ise planlanmıyor.