İffet ve tesettür bilinci

İffet ve tesettür bilinci
SÜLEYMAN GÜLEK

Modern hayat, insana sunulan sınırsız seçenekler, hızla akan görüntüler ve sürekli bir “görünür olma” baskısıyla karakterize ediliyor. Sosyal medya platformları, reklam panoları, dizi ve filmler, adeta bir “beden ve görüntü” kültürünü dayatıyor. İşte tam da bu noktada, İslami bir kavram olarak iffet ve tesettür, sıradan bir örtünme emrinden çok daha öte, köklü bir direnç, kimlik ve içsel özgürlük manifestosu olarak karşımıza çıkıyor. 

Tesettür: Metalaşmaya Karşı İnsan Onurunun Kalesi: Modern kapitalizmin en keskin silahı, her şeyi, insan bedeni de dahil, pazarlanabilir bir meta haline getirmektir. Bu sistemde birey, sürekli “beğenilme” ve “talep edilme” kaygısıyla, kendisini bir ürün gibi sunmaya zorlanır. 

Tesettür, bu zincire vurulmuş bir çığlıktır: “Ben, bir tüketim nesnesi değilim. Ruhum, aklım ve irademle var olan bir ‘ben’im. Değerim, dış görünüşümün piyasa değerinde değil, Yaratıcım katındaki takvamdadır. “ Bu, pasif bir saklanma değil, aktif ve bilinçli bir kendini tanımlama ve pazarlama mantığına direnme eylemidir. Kişiyi, geçici trendlerin esiri olmaktan kurtararak, kalıcı ve anlamlı bir değerler sistemine bağlar.

İffet: dijital çağda sınırları belirleyen vicdan.  İffet kavramı, modernitenin belki de en çok aşındırdığı değerlerden biridir. Oysa iffet, sadece fiziki bir örtünme değil; bakışın, sözün, davranışın ve hatta niyetin edebidir. Sosyal medyanın sınırsız ve anonim iletişim imkanları, mahremiyet duvarlarını yıkmış, ilişkileri bulanıklaştırmıştır. 

İffet bilinci, bu dijital kaosun ortasında bir pusula işlevi görür. “Her an Allah’ın huzurunda olduğum” şuuruyla (ihsan), sanal ortamdaki bir paylaşımı, bir mesajı, bir beğeniyi dahi bu ölçüye vurmayı öğretir. Bu, kişiyi, modern dünyanın “her şey serbest” anlayışının getirdiği anlam kaybından ve ilişkisel karmaşadan koruyan bir iç denetim mekanizmasıdır. Peki, modern hayatın bu görsel ve psikolojik tazyiki altında, iffet ve tesettür bilinci nasıl bir anlam taşıyor?

1. Tesettür: Bir Tüketim Nesnesi Değil, Bir Duruştur: Modern kapitalist sistem, bedeni ve görüntüyü en önemli tüketim ve pazarlama nesnesi haline getirmiştir. Tesettür, bu sisteme köklü bir itirazdır. “Ben, metalaştırılmak, bir obje olarak görülmek istemiyorum” demenin en somut halidir. Kişiyi, iç dünyasına, aklına, karakterine ve ruhuna odaklanmaya davet eder. Modern dünyanın “görün” emrine karşı, “ben, olduğum gibi, Yaradanımın istediği şekilde varım” diyen bir bilinç ve irade beyanıdır.

2. İffet: Sadece Fiziki Bir Sınır Değil, Kalbi Bir Haldir: İffet, sadece bedeni örtmek değil; gözü, dili, kalbi, niyeti ve davranışları da korumaktır. Modern iletişim araçlarıyla (mesajlaşma, sosyal medya etkileşimleri) sınırların bulanıklaştığı bir çağda, iffet bilinci, ilişkilerde de bir ölçü ve edep getirir. Bakışlara, kelimelere, sanal ortamdaki paylaşımlara da bir çekidüzen verir. Bu, kişiyi, her an Rabbi’nin huzurunda olduğu şuuruyla (ihsan), ilişkilerini de bu ölçüde düzenlemesidir.

3. Modern Baskıya Karşı Özgürlük Alanı: Modernite, “istediğini giyin, istediğin gibi yaşa” sloganıyla özgürlük vaat ederken, aslında tek tip bir güzellik ve çekicilik anlayışı dayatır. Tesettür, bu dayatmaya karşı gerçek bir özgürlük alanı açar. Kişiyi, moda endüstrisinin her sene değişen, ulaşılmaz standartlarından ve sürekli “beğeni” arayışının psikolojik baskısından azat eder. “Benliğin”, geçici trendlere değil, kalıcı ve anlamlı değerlere bağlanmasını sağlar.

4. Zorluklar ve İmtihanlar: Elbette bu bilinçle yaşamak modern dünyada zorluklar da barındırır. İş hayatında önyargılarla karşılaşmak, medyada tek tipleştirilmiş ve çoğu zaman yanlış temsil edilen bir imajla mücadele etmek, “çağdışı” gibi yaftalara maruz kalmak söz konusu olabilir. Ancak bu zorluklar, aynı zamanda bilinci daha da güçlendiren, kişiyi niyetini ve duruşunu gözden geçirmeye sevk eden birer imtihan alanıdır.

5. Sağlam Bir Kimlik İnşası: Nihayetinde, modern hayatta iffet ve tesettür bilinci, sağlam bir kimlik inşasıdır. Kime, neye, niçin ait olduğunu bilen, bu aidiyetten güç alan bir benlik oluşturur. Bu, bir içe kapanma veya dünyadan el etek çekme değil; tam aksine, dünyaya kendi değerleriyle, kendi tercihiyle katılma halidir. Toplumsal hayatta, iş yerinde, sanatta, sporda, bilimde varlık göstermenin, İslami bir duruşla da mümkün ve güzel olduğunu gösterir.

Sonuç: Modern çağ, Müslüman bireyden, özellikle de iffet ve tesettür bilincini kuşanmış kadın ve erkeklerden, bu bilinci sadece bir giyim tarzı olarak değil, bir hayat tarzı ve dünya görüşü olarak derinleştirmesini bekliyor. Bu, dışarıdan gelen baskılara karşı olduğu kadar, içimizdeki gevşemelere, şekilciliğe ve anlam kaybına karşı da sürekli bir uyanıklık, öze dönüş ve irade terbiyesi gerektirir. İffet ve tesettür, modern dünyanın karmaşası içinde, sakin, dingin ve kendinden emin bir liman olabilir. Önemli olan, bu sığınağın kapısını, hem dış dünyanın dayatmalarına hem de iç dünyamızın zaaf ve tembelliklerine karşı sürekli açık tutan sağlam bir irade, berrak bir niyet ve köklü bir bilinç inşa etmektir. Çünkü gerçek örtü, kumaştan değil, takvadan dokunur.