Yetim çocuklara aylık bağlanır

Hicri yılın Ramazan ayının 15’inci gününde Müslüman ülkelerde, “Dünya Yetimler Günü” kutlanır. Bu vesileyle yetim çocuklar için dünya gündeminde farkındalık artırma amaçlanır. Bu yönüyle gazetemiz bu hafta çok sayıda habere yer verdi. Bizler de bu önemli gün anısına yetim aylığı hakkında sizlere bilgi vermek istiyoruz. 

Türk sosyal güvenlik sistemi aileyi esas alır ve ailenin korunmasını öncelemek de yetim çocuklara sosyal güvence sağlamayı gerektirir. Buradan hareketle SGK, ölen sigortalının bakmakla yükümlüsü olan yetimlerine aylık bağlar. 

Yetim aylığı bağlanması için ölenin ya emekli iken ölmesi ya da yetim aylığı bağlamaya yeter sayıda sigorta prim ödemesinin bulunması gerekir. 

Emekli maaşı bağlanmadan ölenin yetimine aylık bağlanması için gerekli olan prim günü, ölüm tarihine ve ölenin en sonuncu sigorta statüsüne göre değişkendir. 

Ölen en son SSK sigortalısı ise ve ölüm tarihi 1.10.2008 tarihi öncesi ise yetim aylığı bağlanması için ölenin en az beş yıl sigortalılık süresi ve borçlanma da dahil olmak üzere en az 900 gün prim ödemesinin olması şarttır. Ölüm 1.1.2008 sonrası ise bu kez her tür borçlanma hariç  beş yıl sigortalılık süresi yanında her tür borçlanma hariç 900 gün prim ödemesinin de bulunması gerekir. 

Ölen en son Esnaf Bağkur veya Tarım Bağkur sigortalısı ise ve ölüm tarihi 4.10.2000 tarihi öncesi ise yetim aylığı bağlanması için ölenin en az 1080 gün prim ödemesinin olması şarttır. Ölüm 4.10.2000-1.8.2001 tarih aralığında ise yetim aylığı bağlanabilmesi için 1800 gün prim ödemesinin olması gerekir. Ölüm 2.8.2001-1.8.2003 aralığında ise yetim aylığı için yine 1080 gün prim yeterlidir. Ölüm 1.8.2003 tarihi sonrası ise 1800 gün prim ödemesi bulunan sigortalının yetimine aylık bağlanır. Ayrıca prim eksikse eksik süreleri borçlanabilecek bir sürenin olması şartıyla prim eksiğini borçlanmayla tamamlamak da mümkündür. 

Ölen memur ise veya memurluktan ayrılıp en son sigortası 4/c statüsünde ise 10 yıl prim ödemesi varsa yetimlerine maaş bağlanır. Yine 10 yıl prim ödemesi bulunmamakla birlikte 5 yıl prim ödemesi bulunanın yetimine de SSK yetim şartları üzerinden yetim aylığı bağlanır. 

Yetim aylığı, 18 yaşından küçük erkek çocuklarla yaşları ne olursa olsun bekar-boşanmış-dul kalmış kız çocukları ile evli bile olsa malul yetim çocuklara ödenir. Yetim aylığı alabilmek için yetimin sigortalı çalışmaması da gerekir. Ancak 18 yaşından küçük çocuklarla orta öğrenim görüyorsa 20, yüksek öğrenim görüyorsa 25 yaşına kadar olan çocuklar SSK’lı çalışsa bile yetim aylığı alma hakkına sahiptir. 

Yetimin aylık hissesi yüzde 25 olmakla birlikte ölenin eşine yani yetimin annesine/babasına aylık bağlanmıyorsa hisse yüzde 50’dir. Ancak yetim ikiden fazla ise hisseler toplamı 100’ün çocuk sayısına bölünmesiyle bulunan yüzdesel oran kadardır.