Yağ-buğdayda fiyat istikrarı için 5 milyon hektar alan gerekli

Tarımsal araştırmalara yönelik 23 kitabı olan araştırmacı yazar Ziraat Yüksek Mühendisi Oğuz Güler, dünya tarımının pandemi felaketi dolayısıyla altüst olduğuna dikkat çekerek, Türkiye’nin dışarıdan aldığı stratejik tarım ürünlerinin tedariğinde zorluklar yaşanacağı konusunda uyardı. Güler, “2020 başında tonunu 700 dolara aldığımız ayçiçeği yağı hammaddesinin (ayçiçeği tohumu) fiyatı 1100 doları geçti. Fiyatların kısa sürede 1200 doların üzerine çıkması bekleniyor. Sebebi de özellikle AB üyesi ülkelerin ellerindeki tarım hammaddelerini dışarı satmaması. Bunun yanı sıra Ukrayna, Rusya ve Moldova’nın da ihracata kısıtlama getirmesi başta ayçiçeği olmak üzere kritik önemdeki tarım ürünlerinin fiyatlarını rekor düzeylere yükseltecek. Zaten son aylarda market fiyatı fahiş oranda artan ayçiçeği yağındaki artışın önüne geçmek mümkün olmayacak. Bu nedenle buğday, soya, mısır, pamuk ve ayçiçeği için 5 milyon hektar tarla alanı açılması lazım. Bunun için de rafta yeşil yem, kral otu ve topraksız tarım gibi modern üretim çözümlerine odaklanmamız şart” dedi.

Rakamlar ürkütüyor

Oğuz Güler, şöyle devam etti: “Pandeminin başlangıcında Rusya, Ukrayna ve bazı ülkeler dışarı tahıl satışlarını durdurdu. Birçok ülke de tohum satışına kısıtlama getirdi. Haliyle tohum konusunda kısmen dışa bağımlı olduğumuz ve yüzde 60’ını dışarıdan aldığımız ayçiçeğinde kısmi krize maruz kaldık. 2020 Kasım ayında ayçiçeği tohumu ithalatında fon yüzde 3'e indirildiyse de tonu 700 dolar olan ayçiçeği hammaddesini 1100 doların üzerine çıktı. Kısa sürede 1200 doları aşacağı tahmin ediliyor. Geçen yıl üretimiz az ve bu yıl da özellikle AB ülkelerinin tedbir amaçlı dış satımı durdurması yüzünden fiyatlar yüzde 50 döviz bazında artmış ve dolar kurunun da içeride yüzde 25-30 oranında artması ayçiçeği yağında spekülatörlere gün doğurmuş ve kantarın topuzunu kendi lehlerine çalıştırmışlardır. 2020 rakamlarına göre tarımsal olguda 12,6 milyar dolarlık ürün dışarıdan alıp bunun yanında 18 milyar dolarlık dışarı ürün satmamız göz ardı edilmemeli. Ancak her yıl 1.150.000 yeni nüfus ve 450 000 ölüm rakamlarını düşersek her yıl 700.000 ilave nüfusa fazladan gıda üretmek zorundayız. Bu dikkatten kaçmaktadır. Bu açık ya modern tarım, sulama, gübreleme, ya verimli çeşit veya yeni tarım alanları oluşturma ile kapanır. Yeni tarım alanı olarak bu 700.000 kişi için 150 bin hektar alan bulmak ilerleyen yıllarda zorlaşacağından, rafta yeşil yem, kral otu ve topraksız tarım seçeneklerinin acilen gündeme alınması gerekmektedir.”

5 ana ürün için dışarıya 7 milyar dolar ödüyoruz

Dışarıdan aldığımız ana ürünler olan soya, mısır, pamuk, buğday ve ayçiçeği beşlisinin stratejik öneme haiz olduğunu vurgulayan Güler, bu ürünlerin üretimi için gerekli olan tarla alanına ilişkin ise şu bilgileri paylaştı: “Soyada ithal olan 2,4 milyon ton için 550.000 hektar tarla gerek. Mısırda ithal olan 2,5 milyon ton için 250.000 hektar tarla lazım. Buğdayda ithal olan 9,8 milyon tona 3,5 milyon hektar tarla gerek. Pamukta yerli üretim 900.000 ton için 450.000 hektar tarla gerek. Ayçiçeğinde ithal edilen 950.000 ton ürünü ülkemizde üretebilmemiz için 350.000 hektar tarla lazım. 5 ana ürün için yaklaşık 5,1 milyon hektar tarla ihtiyacı var. Bu 5 ana ürün için yaklaşık 7 milyar dolar dışarı gidiyor. Buğday için; 2,3 milyar dolar, pamuk için 1,8 milyar dolar, soya için 1,2 milyar dolar, mısır için 420 milyon dolar,  ayçiçek için; 1,2 milyar dolar harcıyoruz. İşte bu yüzden bu stratejik ürünlerde verdiğimiz açıkların kapatılabilmesi için gerekli tedbirlerin bir an önce hayata geçirilmesi gerekmektedir.”