Türkiye'de 2025'teki ölümlerin yüzde 34,7'si kalp ve damar hastalıklarından kaynaklandı

Türk Kardiyoloji Derneği, 29 Eylül Dünya Kalp Günü nedeniyle İstanbul'da düzenlediği bilgilendirme toplantısında Türkiye İstatistik Kurumu'nun 2025 yılı verilerini paylaştı: Türkiye'de 2025'te 491 bin 684 kişi hayatını kaybetti, ölümlerin yüzde 34,7'si kalp ve damar hastalıkları nedeniyle gerçekleşti.

Dernek Başkanı Prof. Dr. Ertuğrul Okuyan, bu oranın yalnızca bir yıl içinde yaklaşık 171 bin kişinin kalp ve damar hastalıklarından hayatını kaybetmesi anlamına geldiğini söyledi. Okuyan'a göre kalp ve damar hastalıkları Türkiye'de hem kadınlarda hem erkeklerde ilk sıradaki ölüm nedeni; her üç kişiden birinin ölümünden sorumlu.

Toplantıya Okuyan'ın yanı sıra AK Parti Erzincan Milletvekili Serkan Bayram, spor yorumcusu Erman Toroğlu, eski futbolcu Tuncay Şanlı ve dernek üyeleri katıldı.

Bir yılda yaklaşık 171 bin ölüm, COVID-19'un 3-4 yıllık toplamında 102 bin 174

Okuyan, tabloyu koronavirüs salgınıyla kıyasladı. Sağlık Bakanlığı verilerine göre COVID-19 pandemisi boyunca, 3-4 yıllık sürede Türkiye'de bildirilen toplam ölüm sayısı 102 bin 174 iken, kalp ve damar hastalıkları yalnızca 2025'te yaklaşık 171 bin can aldı.

"Tüm COVID'de ölenlerin toplam sayısının 1,7 katı bir yıl içerisinde ölüyor kalp nedeniyle. Her yıl Türkiye'de bir kalp-damar hastalıkları pandemisi yaşanıyor. Biz bunun farkında değildik. Ama bunun farkına varıp artık buna 'dur' demeliyiz" diyen Okuyan, kalp ve damar hastalıklarının "sessiz bir salgın gibi" hayatları etkilemeye devam ettiğini belirtti. Okuyan'a göre bu hastalıkların önemli bir bölümünde riskleri yıllar öncesinden fark etmek, kontrol etmek ve hastalık ortaya çıkmadan önlem almak mümkün.

15 yaş ve üzerindeki kişilerin yaklaşık yüzde 35'i tütün ürünü kullanıyor

Risk faktörlerinin Türkiye'de halen çok yaygın olduğunu belirten Okuyan, 2023'te yaklaşık 6 binden fazla kişinin katılımıyla gerçekleştirilen ve Dünya Sağlık Örgütü tarafından da desteklenen ulusal bir araştırmanın verilerini aktardı. Araştırmaya göre 15 yaş ve üzerindeki kişilerin yaklaşık yüzde 34,8'i, yüzde 35'i tütün ürünü kullanıyor; yüzde 32'si yeterli fiziksel aktivite yapmıyor, yüzde 87,9'u ise yetersiz miktarda günlük meyve ve sebze tüketiyor.

40 ila 69 yaş arası grubun yüzde 12,7'sinin ise ya mevcut bir kardiyovasküler hastalığı bulunuyor ya da 10 yıllık kardiyovasküler hastalık riski yüzde 30'un üzerinde. Okuyan, "Tüm bu riskler karşımıza artmış kalp krizleri ve kalp-damar hastalıkları nedenli ölümler olarak çıkıyor" ifadelerini kullandı.

Kalp krizi Türkiye'de Avrupa ülkelerine göre 5 yıl erken ortaya çıkıyor

Genç kalp krizi sayısının gün geçtikçe arttığını söyleyen Okuyan, 28 Ağustos-1 Eylül tarihleri arasında yaklaşık 35 bin kardiyoloğun katıldığı Avrupa Kardiyoloji Kongresi'nde sonuçları aktarılan EUROASPIRE VI çalışmasını hatırlattı. Çalışmaya göre kalp krizlerinin ortaya çıkma yaşı Türkiye'de Avrupa ülkelerine göre 5 yıl daha erken. Okuyan bu veriyi "Yani 5 yıl daha erken ölüyoruz ve 5 yıl daha erken kalp hastası oluyoruz" sözleriyle aktardı.

Okuyan, "Kalp sağlığını korumak yalnızca biz kardiyologların işi değil, toplumun tamamının sorumluluğudur" diyerek Türk Kardiyoloji Derneği adına toplumun tamamını, 29 Eylül Dünya Kalp Günü'nde "Kalp Sağlığımızı Koruyalım" seferberliği kapsamında harekete geçmeye çağırdı.