Tatlı tatlı götürmüşler

HABER MERKEZİ

Göreve geldikleri günden bu yana milletin parasını konser, heykel, yandaş semirtme ve metreslerine harcayan CHP/YP’li belediyelerde skandalların ardı arkası kesilmiyor. Daha önce doğal afet, yangın, sel, hastalık kapsamında acil durumlarda ihale vermeye yarayan Kamu İhale Kanunu’nun 21/B maddesine dayanarak pazarlık usulüyle Muş’taki bir mütevazı bakkala 95 milyon TL’lik “şerbetli tatlı” ihalesi paslayan, Hakkari’den yaklaşık 142 milyon liralık börek alan Ekrem İmamoğlu dümenindeki İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin yine aynı usulsüzlüklere imza attığı Sayıştay raporuna yansıdı. Sayıştay Başkanlığının, İBB’ye ilişkin 2025 Yılı Denetim Raporu’nda, belediyenin şerbetli tatlı alımı işinde bazı tatlıları piyasa fiyatının 4 kat üstünde aldığı tespit edildi.

TABELA ŞİRKETE 95 MİLYON TL

Sayıştay tarafından hazırlanan raporda, İBB’nin yine Muş merkezli bir firmadan pazarlık usulü ile 94 milyon 815 bin 200 lira sözleşme bedelli “şerbetli tatlı alımı” işinde yaklaşık maliyetin gerçekçi belirlenmediği, iş süresince yalnızca sigortalı bir personelinin bulunduğu ve işin alt yükleniciye kapalı olmasına rağmen alt yükleniciden temin edildiğine ilişkin tespitlere yer verildi. İBB tarafından yaklaşık maliyeti belirlemek amacıyla 4 firmadan fiyat teklifi alındığı, maliyetin sadece bu teklifler esas alınarak oluşturulduğu, maliyet hesabında ürünlerin bir önceki sözleşme fiyatlarının hesaplamaya dahil edilmediği belirtildi.
Sayıştay raporda, şu tespitlerde bulunuluyor: “Yapılan incelemede, pazarlık usulü ile yapılan alımlardaki fiyatların sonraki tarihli ihale fiyatlarıyla karşılaştırıldığında göreli yüksek bedellerle gerçekleştirildiği anlaşılmıştır. Firmaların gerçek piyasa koşullarını yansıtan rekabetçi fiyatlar yerine, yaklaşık maliyete yakın veya bu maliyeti aşmayan ancak piyasa rayiçlerinin üzerinde teklifler sundukları, pazarlık usulü ile gerçekleştirilen söz konusu alımda oluşan fiyatların, sonraki dönemde yapılan açık ihale fiyatlarına kıyasla daha yüksek olduğu tespit edilmiştir.”

PİYASAYI YANSITMAYAN MALİYET

İBB’nin savunmasını yeterli bulmayan Sayıştay, asıl sorunun yaklaşık maliyetin hesaplanma yönteminden ziyade, daha önce aynı ürünler için yapılan alımların sözleşme fiyatlarının hesaba katılmaması olduğunu vurguladı. Sayıştay raporunda, aynı dönemde şerbetli cevizli kadayıfın 300 liradan satın alınmasına rağmen pazarlık usulü ihalede aynı ürün için 572 lira ödendiği belirtildi. Soğuk baklavanın ise 370 lira yerine 1200 liradan temin edilmesi, yaklaşık maliyetin piyasa koşullarını yansıtmadığının önemli göstergelerinden biri olarak değerlendirildi. İhalede fiyat teklifi alınan dört firma dışında piyasada faaliyet gösteren başka firmaların davet edilmemesi de eleştiri konusu oldu. Sayıştay, bu durumun rekabet ve eşit muamele ilkeleriyle örtüşmediğine dikkat çekti.

4 katı fiyatla alınmış

Raporda, İBB’nin yüksek fiyat farkını ambalaj, işçilik ve lojistik giderleriyle açıklamasının yeterli olmadığına dikkat çekilerek ürün bazında yapılan karşılaştırmalara yer verildi. Buna göre tel kadayıfın 168 lira yerine 660 liradan 3,9 kat, trileçenin 225 lira yerine 660 liradan 2,9 kat, soğuk baklavanın 506 lira yerine 1200 liradan 2,4 kat, şekerparenin 202 lira yerine 460 liradan 2,3 kat ve sütlü nuriyenin 506 lira yerine 900 liradan 1,8 kat daha yüksek bedelle satın alındığı belirtildi. Özellikle paketleme zorunluluğu bulunmayan ürünlerde de benzer fiyat farklarının ortaya çıkması, İBB’nin ambalaj ve lojistik maliyetlerine dayanan savunmasını tartışmalı hale getirdi.

MENÜDE OLMAYAN BAKLAVAYA PARA

Öte yandan, menülere dahil edilmediği savunulan soğuk baklavadan 748,20 kilogram satın alındığı ve bu alım karşılığında toplam 897 bin 840 lira ödeme yapıldığı da Sayıştay raporunda vurgulandı. Raporun sonuç bölümünde ise şunlar kaydedildi: “Sonuç olarak, yapılacak alımlarda yaklaşık maliyet tespitlerinin mevzuatta belirtilen hususlar göz önüne alınarak gerçekçi bir şekilde yapılması, pazarlık usulü ihalelerde etkin bir rekabet ortamını sağlayacak sayıda firmanın davet edilmesinin sağlanması, sözleşmelerde alt yüklenici yasağı öngörülmüşse bu yasağa uyulması ve isteklilerin teknik kapasitelerinin ihale aşamasında titizlikle değerlendirilmesi gerekmektedir.”