Emek vermeden kazanç elde etme düşüncesiyle faiz ve bahise yönelen, üretmek yerine kısa yoldan zengin olmayı hedefleyen düşünce yapısı, aileleri yıkıyor, toplumu çürütüyor. Uzmanlar ekonomiye de milyarlarca lira zararı olan bu bataklığın kurutulmasının önemine işaret ediyor.
Buğra Kardan İstanbul
Yuvaları dağıtan, aileleri yıkan, ocakları söndüren kumar ve faiz belasının kökünü kurutmak kaçınılmaz hâle geldi. Son olarak Adana merkezli 21 ilde eşzamanlı bir operasyon düzenlenmesi, şovmen Rasim Ozan Kütahyalı dahil pek çok ismin tutuklanması, Adalet Bakanı Akın Gürlek’in de firari eski futbolcular hakkında kırmızı bülten çıkarıldığını ifade etmesi ekonomiye zararı 60 milyar dolara varan sanal kumar ve bahisle mücadelenin kararlılıkla süreceğini gün yüzüne sererken, gözler gerek tüketimi, gerek üretimi, gerek istihdamı, gerek ihracatı yavaşlatan faiz illetine karşı atılacak adımlara çevrildi. Ailelerin heder olmamaları adına köklü adımlar atılması gerektiğini vurgulayan toplumdan “Sosyal çürümeye yol açan bahis ve faiz bataklığı bir an önce kurutulsun” çağrısı geldi.
Gençleri sömüren, evlilikleri bitiren, boşanma ve intihar vakalarını artıran yasa dışı bahise karşı operasyonların sıklaşmasından; Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın talimatıyla kapsamlı bir eylem planı hazırlanmasından memnuniyet duyan iktisatçılar da faizle savaşın ise hızlanması uyarısında bulundular.
“ÖNLEYİCİ TEDBİRLER ALINMALI”
Akit’e konuşan Ekonomist Gamze Büyük Kılınç, şunları ifade etti:
“Sanal kumar ve faizin psikolojik, sosyal, ekonomik zararları ortada. Daha çok dar ve orta gelirli gençlerin kolay yoldan para kazanma anlayışıyla sana kumara yöneldikleri açık. Üretimi ve emeği bırakıp, talihe bel bağlayanların büyük yıkımla karşı karşıya kaldıkları muhakkak. Örnekler çok. Ailelerinin bütçelerinden gizli gizli harcamalar yapanları ve mali krizler oluşturanları görüyoruz. Yuvalar, aileler bu nedenle dağılıyor. Yitirilen paralar, girilen borçlar aile müessesini tehdit ediyor. Sosyal hayatta da güven problem doğuyor. Yakın ve akraba ihtilafları, boşanmalar bundan ileri geliyor. Gençlerin sanal kumarın pençesinden kurtarılması zaruri. Devlet, bu çerçevede yerinde hamleler yapıyor. Adli tahkikatlar başlatıyor. Operasyonlar icra ediyor. Görüyoruz ki Adalet Bakanı Gürlek, bu konuda hassas. Gürlek’in beyanları yeni operasyonlar olacağına işaret ediyor. Ucu kime dokunursa dokunsun yasa dışı bahisle mücadele yoğunlaşmalı. Dört koldan ilerleniyor. Kumar baronlarına ve uşaklarına imkân verilmiyor. Kararlılık ortaya konuyor ancak daha da ileri gidilmesi gerektiği kati. Kara para akışını durdurmak, vergi kaybını aşağı çekmek kadar cürmü önleyici tedbirler almak da aşikâr. Kaçak siteler kapatılmalı, sosyal ağlarda bahis reklâmlarının dönmesi engellenmeli. Yapay zekâdan yararlanılarak risk analizleri yapılmalı. Finansal kontrol mekanizmaları devreye sokulmalı. Şüpheli para, yakından takip edilmeli ve sisteme düşer düşmez alarm vermeli. Yine kripto paralarla ilgili denetimler artırılmalı. Kara paralarla alâkalı tahkikatlar serilikle tamamlanmalı. Firariler, bir bir yakalanmalı. INTERPOL ve EUROPOL’le el ele verilmeli. En mühimi de hukuki müeyyideler ağırlaştırılmalı. Hata yapanın yanına kâr kalmamalı. Gençlere şuur da aşılanmalı. Okullarda çocuklara, gençlere eğitim verilmeli. Sanal kumarın açtığı maddi ve manevi tahribatlar tek tek anlatılmalı. Bahis gibi faizle de savaş hızlanmalı. Çünkü faiz, haneleri ve bireyleri büyük borçlarla karşı karşıya bırakıyor. Sermayedarların üretim ve yatırım yerine paradan para kazanmayı tercih etmeleriyle ekonomide sıkıntılı tablo beliriyor. Faizden ötürü küçük firmalar büyüyemezken tüketici aileler ve bireyler kredi temin edemiyorlar ya da kredi kartı borçlarını ödeyemiyorlar. İşte bu nedenle faizden ülkeyi ve toplumu korumak gerek. Hülâsa haksız kazanç, emeksiz gelir, bağımlılık ve sömürü riskini bertaraf etmek için bahis ve faiz illetiyle savaşa ağırlık verilmeli.”
“OPERASYONLAR DEVAM EDECEK, BAŞKALARINA DA DOKUNULACAK”
İktisatçı Dr. İsmail Çapak da şunları dile getirdi:
“Son zamanlarda büyük yasa dışı bahis operasyonlarına şahitlik ediyoruz. Büyük operasyonlara imza atılıyor. Ünlü isimler yakalanıyor. Büyük meblağlar duyuyoruz. Hakikaten vahim bir tabloyla karşı karşıyayız. Kredi ve kredi kartı kullanarak sanal kumar oynayanların olduğunu biliyoruz. Nihayetinde boşanmalara, intihar ve cinnet haberlerine tanıklık ediyoruz. Artık bu durumun önüne geçilmeli. Yasa dışı bahisle savaşta yeni evreye geçilmeli. Kararlılık daha da artmalı. Milyarlarca dolarların, şöhretlerin ve şovmenlerin olduğu bir ağ var. Bu ağı bitirmek için elden gelen yapılıyor, yapılacak. Operasyonlar devam edecek. Başka yerlere, figürlere de dokunulacak. Burada temel olan ise velilerin çocuklarıyla ilgilenmeleridir. Esas olan anne ve babaların çocuklarına kalkan olmalarıdır, kumarın zararlarını öğretmeleridir. Sanal kumar gibi faiz de büyük illet. Ayetlerde faizle ilgili hükümler var. Bu hususta da toplum şuurlu olmalı. Paradan para kazanma yöntemini terk etmeli. Faizsiz borç alıp vermeli. Karz-ı Hasen (güzel borç) uygulamasına gitmeli. Faizsiz para temin etmenin yöntemlerini araştırmalı. Devlet de tasarruflarını artırmalı. Toplumun faizle ilgili daha hassas olmasını mümkün kılmalı. Faizsiz kazancı, borçlanmayı teşvik etmeli. Hâsılı bundan böyle zararlı, sakıncalı olan kumar ve faizle mücadele ivmelenmeli. Çünkü aile kurumunun kuvvetlenmesi, toplumun varlığını güçlendirmesi, milletin müreffeh olması, ülkenin kalkınması için başka bir yol yok.”
