Physicians Committee for Responsible Medicine’nin analizine göre düşük yağlı vegan diyet, tip 1 diyabet hastalarında insülin ihtiyacını ortalama yüzde 28 azaltırken insülin maliyetlerinde de belirgin düşüş sağladı.
ABD’de faaliyet gösteren Physicians Committee for Responsible Medicine tarafından yürütülen ve BMC Nutrition dergisinde yayımlanan yeni bir analiz, düşük yağlı vegan diyetin tip 1 diyabet hastalarında insülin ihtiyacını önemli ölçüde azaltabileceğini ortaya koydu.
Araştırmaya göre, kalori veya karbonhidrat kısıtlaması içermeyen bitki temelli beslenme programını uygulayan katılımcılar, günlük toplam insülin dozunu ortalama yüzde 28 (günde 12,1 ünite) azalttı. Porsiyon kontrollü diyet uygulayan grupta ise anlamlı bir değişiklik görülmedi.
İNSÜLİN DİRENCİ VE YAĞ TÜKETİMİ İLİŞKİSİ
Tip 1 diyabet hastaları, vücutları yeterli insülin üretmediği için dışarıdan insülin almak zorunda kalıyor. Ancak bazı hastalarda insülin direnci gelişebiliyor. Uzmanlara göre yüksek yağ tüketimi, hücrelerin insüline verdiği yanıtı azaltarak kandaki glikozun hücrelere geçişini zorlaştırabiliyor.
Araştırmacılar, vegan diyetin insülin hassasiyetini artırarak daha düşük dozda insülinle kan şekeri kontrolü sağlanmasına katkı sunduğunu belirtiyor.
MALİYETLERDE DÜŞÜŞ GÖZLEMLENDİ
Çalışmada yalnızca insülin dozu değil, maliyetler de incelendi. Vegan diyet uygulayan grupta günlük insülin harcamaları yüzde 27 azalarak ortalama 1,08 dolar düşerken, diğer grupta kayda değer bir değişiklik olmadı.
Araştırmanın başyazarı ve kurumun klinik araştırmalar direktörü Dr. Hana Kahleova, artan insülin fiyatlarına dikkat çekerek, düşük yağlı vegan beslenmenin hem metabolik hem de ekonomik açıdan fayda sağlayabileceğini ifade etti.
2024 yılında yapılan orijinal çalışmada ayrıca vegan diyet uygulayan katılımcıların ortalama 5 kilogram (yaklaşık 11 pound) kilo verdiği, kolesterol seviyelerinde iyileşme görüldüğü ve insülin hassasiyetinin arttığı bildirildi. ABD’de insülin harcamalarının son 10 yılda üç katına çıkarak 2022’de 22,3 milyar dolara ulaştığı belirtiliyor.
2015 Sağlık Bakanlığı'nın verilerine göre Türkiye'de toplam diyabetli birey sayısı yüzde 9; Tip-2 Diyabetli Hasta sayısı yüzde 7.7; Tip 1 Diyabetli birey sayısı 1.017.043 (%1.3) olarak belirlenmişti. Ülkemizde yaklaşık 30 bin tip-1 diyabetli hasta olduğu tahmin edilmekte.
