Beyin uyanıp beden uykuda mı kalıyor! Sirkadiyen ritim bozulursa sağlığınızdan olmayın
Sirkadiyen ritim olarak adlandırılan vücudun iç saati, gece ve gündüz döngüsünü düzenleyerek biyolojik dengemizi korur. Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi’nden Nöroloji Uzmanı Prof. Dr. Yaşar Kütükçü, bu ritmin bozulmasının sadece uykuya dalma güçlüğü değil, aynı zamanda melatoninin doğal salgılanma düzenini de altüst ettiğini belirtti.
Sirkadiyen ritim olarak tanımlanan vücudun iç saati gece ve gündüz döngüsünü düzenliyor. Bu düzen melatoninin doğal salgılanma ritmiyle birlikte çalışıyor.
Anadolu Sağlık Merkezi Hastanesi’nden Nöroloji Uzmanı Prof. Dr. Yaşar Kütükçü, ritmin bozulmasının uykuya dalma güçlüğü ve uykusuzluk gibi sorunlara yol açabildiğini söyledi:
“Özellikle farklı saatlerde uyuyup uyanmayı gerektirebilen vardiyalı çalışma modeli gibi nedenler uyku düzenini olumsuz etkileyebilir.
Günlük yaşamda uyku saatlerinin değişkenlik göstermesi, vücudun gece ve gündüz dengesini şaşırtarak uykuya geçiş sürecini zorlaştırabilir ve bu durum melatoninin doğal salgılanma düzenini de olumsuz etkileyebilir.”
Melatonin, vücutta doğal olarak salgılanan bir hormon. Bazı durumlarda takviye olarak da kullanılabiliyor. Tablet, kapsül, ağızda dağılan tablet, damla, sprey ya da çiğnenebilir formlar gibi farklı seçenekler var.
Kütükçü şunları söyledi: “Bu farklı formlar, melatoninin takviye olarak kullanımında kişilerin tercih ve kullanım alışkanlıklarına göre çeşitlilik gösterebiliyor. Özellikle uyku-uyanıklık döngüsünün bozulduğu durumlarda melatonin takviyeleri, vücudun doğal ritmini desteklemeye yönelik bir seçenek olarak değerlendirilebiliyor.”
Kimler melatonin almamalı?
Melatonin desteğinin herkes için uygun olmayabileceğini de sözlerine ekleyen Kütükçü, şunları söyledi:
“Tüm takviyelerin yan etkileri ve ilaç etkileşimleri mutlaka göz önünde bulundurulmalı.
Örneğin melatonin takviyesine, epilepsi hastaları ve kan sulandırıcı ilaç kullanan kişilerin mutlaka doktor kontrolünde başlaması gerekir.
Bazı kişilerde alerjik etkiler bile görülebilir. Benzer şekilde hamileler ve emziren annelerde de melatonin desteğinin güvenilirliğini gösteren yeterli çalışma olmadığı için önerilmez.
Yaşlı bireylerde ise gün içinde artmış uyku haline yol açabilir.”