ABD’den Türkiye’ye yönelik skandal adımlar atılmaya devam ediyor. ABD’l, Senatör Edward J. Markey ve Temsilciler Meclisi üyesi Brad Sherman, Türkiye'nin "nükleer silah geliştirmesine karşı" bir tasarı sundu.
ABD'de Demokrat Kongre üyeleri Edward J. Markey ve Temsilciler Meclisi üyesi Brad Sherman, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın "nükleer silah edinme" yönündeki açıklamasını hatırlatarak, ABD Başkanı Donald Trump'ı, mevcut nükleer işbirliği anlaşması 123'ü yenileme ya da yeni bir anlaşma imzalama ile ilgili olarak, herhangi bir yabancı ülkenin kitle imha silahları anlaşması kapsamındaki yükümlülüklerini yerine getirip getirmediği ya da yabancı ülkenin nükleer programının "barışçıl olup olmadığını" doğrulamakla yükümlü tutacak yeni bir tasarı sundu.
"2023'te otomatik olarak yenilenecek"
Son dakika gelişmesine göre tasarıda; sunulan şartların yerine getirilmemesi halinde, Türkiye'nin de dahil olduğu 123 no'lu anlaşmanın yenilenmesi ya da kapsamının değiştirilmesi Kongre'nin onayını gerektirecek. 2008 yılında yapılan 123 no'lu anlaşmanın, Kongre'nin onay gerekmeksizin 2023'te otomatik olarak yenilenmesi bekleniyor.
Demokrat Senatör Markey ise, yaptığı açıklamada "Türk üst düzey liderlerin son açıklamaları, Türkiye'nin Nükleer Silahsızlanma Antlaşması (NPT) kapsamında nükleer bir silah edinmeme konusundaki yükümlülüğünü yerine getiremeyebileceğini göstermektedir" ifadelerini kullandı.
Aynı zamanda Senato Dış İlişkiler Komitesi'ne bağlı Doğu Asya Alt Komitesi'nin üst düzey bir mensubu olan Markey, açıklamasında "Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın uluslararası yasaları ihlal etmesi - Türkiye'nin kuzey Suriye'yi işgali, insan haklarını baskılanması, nükleer silah edinme konusundaki açık niyeti - Kongre'nin Türkiye'yle yeni ya da genişletilmiş bir 123 anlaşması imzalamak için oy kullanma şansına sahip olmasını hayati kılıyor" dedi.
Senatör Markey şöyle devam etti: "Türkiye, NPT Antlaşması'na nükleer silahı olmayan bir devlet olarak imza attı ve Kongre, istikrarsızlaşan Orta Doğu'da bir silahlanma yarışına katlanmayacağını açıkça belirtmeli."
"Nükleer silah edinmek isteyen ülkelere nükleer teknoloji satmamalıyız"
Demokrat Temsilciler Meclisi üyesi Sherman da açıklamasında "ABD, nükleer silah edinme konusundaki ilgisini açıkça dile getiren liderlere nükleer teknoloji satma işini bırakmalıdır. Bunların İran, Suudi Arabistan ya da Erdoğan olması farketmiyor" diye konuştu.
Sherman "Bu tasarı, Kongre'nin söz konusu ülkelerle herhangi bir nükleer işbirliği anlaşmasını onaylamasını zorunlu kılarak ABD'nin nükleer silah edinmek isteyen ülkelere tam yetki vermemesini sağlıyor" ifadelerini kullandı.
Tasarı onaylandı
ABD Senatosu'nun Dış İlişkiler Komitesi, Türkiye'ye Rusya'dan S-400 hava savunma sistemi alımı Cumhuriyetçi ve Demokrat senatörlerce hazırlanan yaptırım tasarısını görüştü.
ABD Temsilciler Meclisi'nin 29 Ekim'de 403'e karşı 16 oyla geçirdiği Türkiye'ye yaptırım yasası, bu kez Amerikan Senatosu'nda. Senato Dışişleri Komitesi, Temsilciler Meclisi'nden geçen metindeki aynı yaptırımları içeren yasa tasarısını görüştü. Yapılan oylamada, Türkiye'ye yönelik yaptırım öngören tasarı, 18 evet, 4 hayır oyuyla kabul edildi. Yaptırım tasarısına "Hayır" oyu veren senatörler: Rand Paul, Ron Johnson, Ted Cruz ve Tom Udall.
Türkiye'den ilk tepki
Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü İbrahim Kalın, Cumhurbaşkanlığı Kabine Toplantısı sonrası Türkiye'ye karşı S-400 alımı nedeniyle yaptırım öngören tasarı onaylanmasıyla ilgili konuştu. Kalın, "Kongre'deki süreci takip ediyoruz. Trump'ın bir iyi niyet içerisinde olduğunu biliyoruz" dedi.
