20 Şubat 1404: Zeynüddin el-Irâkî'nin vefatı (Hadis Âlimi ve Hâfızı)
Zeynüddin el-Irâkî ve benzeri büyükler, yaşadıkları döneme maddi manevi anlamda damga vurarak iz bırakıp gittiler. Bugün, Hadis Âlimi ve Hâfızı Zeynüddin el-Irâkî'yi hayırla ve rahmetle yâd ediyoruz.
21 Cemâziyelevvel 725’te (5 Mayıs 1325) Kahire’de Menşeetülmihrânî’de doğdu. Kürt asıllı babası Hüseyin, Kuzey Irak’taki Erbil’e bağlı Râznân (veya Râzyân) beldesinden gelerek Kahire’ye yerleşmiştir. Irâkī üç yaşında iken babasını kaybetti. Çok güçlü bir hâfızaya sahip olan Irâkī, sekiz yaşında Kur’an’ı hıfzetti, belli başlı metinlerle birlikte eş-Şîrâzî’nin Şâfiî fıkhına dair et-Tenbîh kitabını da ezberledi.
Kahire/MISIR
Önceleri kıraat ve Arap dili eğitimine ağırlık verdi, daha sonra kırâat-i seb‘ayı okudu. Bu arada fıkıh, fıkıh usulü ve tefsir sahalarında da kendini yetiştirdi.
İzzeddin İbn Cemâa’nın teşvikiyle hadise yöneldi. Kahire’nin tanınmış muhaddislerinden faydalandı. Sonra Mekke ve Medine başta olmak üzere şöhretini duyduğu muhaddislerin bulunduğu birçok ilim merkezlerini dolaştı.
Ṣaḥîḥ-i Müslim’i altı mecliste, Ahmed b. Hanbel’in el-Müsned’ini de otuz kadar mecliste okudu. Irâkī’nin en iyi yetiştiği alan hadisti.
Çok erken yaşlarda telif çalışmalarına başlayan Irâkī, Gazzâlî’nin İḥyâʾü ʿulûmi’d-dîn’deki hadisleri henüz yirmi yaşında iken tahriç etti. 752’den (1351) sonra tamamen hadise yönelerek zamanını okuma, okutma ve yazmaya hasretti.
Irâkī, hadis imlâ meclislerini yeniden canlandırdı. Medine ve Kahire’de ölümünden altı ay öncesine kadar on bir yıl 416 imlâ meclisinde talebelerine hadis rivayet etti.
Ayrıca Mısır ve Suriye’nin muhtelif şehirleriyle Mekke ve Medine’de hadis okuttu, fetvalar verdi. Kahire’de hem talebe yetiştirdi hem hatiplik yaptı. Medine’de üç yıl beş ay süreyle kadılık görevi yanında Mescid-i Nebevî’de imamlık ve hatiplik görevlerini yürüttü. Daha sonra Mekke kadılığı görevinde bulundu.
Irâkī’den devrinin tanınmış âlimlerinin hemen hepsi faydalanmıştır.
Irâkī hem zühdü, takvâsı ve erdemli kişiliği hem de hadis ilimleri sahasındaki dirayeti sayesinde büyük itibar görmüştür. Süyûtî, Irâkī’nin VIII. (XIV.) yüzyılın müceddidi olduğunu söylemiştir. Zeynüddin el-Irâkī 8 Şâban 806 (20 Şubat 1404) tarihinde vefat etti.
