Trump'ın adımları ters tepiyor! Çin ve İngiltere yakınlaşıyor
Çin Cumhurbaşkanı Xi Jinping ve İngiltere Başbakanı Keir Starmer, Pekin’de yapılan tarihi zirvede iki ülke arasında “uzun vadeli, istikrarlı ve kapsamlı stratejik ortaklık” kurulması konusunda mutabakata vardı. Ziyaret, sekiz yıl aradan sonra bir İngiliz başbakanının Çin’e gerçekleştirdiği ilk resmi temas olarak kayda geçti.
Çin Cumhurbaşkanı Xi Jinping ve İngiltere Başbakanı Keir Starmer, Perşembe günü Pekin’de yaptıkları görüşmede iki ülke ilişkilerinde yeni bir dönemi başlattı. Taraflar, uzun vadeli, istikrarlı ve kapsamlı stratejik ortaklık kurma konusunda anlaştı.
Xinhua Haber Ajansı’na göre Xi, yaklaşan At Yılı’na atıfta bulunarak Starmer’ın ziyaretinin “Yi Ma Dang Xian” ruhunu yansıtacağını, yani iki ülke iş birliğinde “öncülük eden bir adım” olacağını ifade etti.
“DÜNYA ÇALKANTILI, DİYALOĞA HER ZAMANKİNDEN FAZLA İHTİYAÇ VAR”
Xi Jinping, küresel düzende artan istikrarsızlığa dikkat çekerek, Çin ve İngiltere’nin BM Güvenlik Konseyi’nin daimi üyeleri ve büyük ekonomiler olarak dünya barışını, istikrarını ve refahını korumak için diyaloglarını güçlendirmeleri gerektiğini söyledi.
Xi, “Farklılıkları aşmalı, karşılıklı saygıyı korumalıyız. Ancak bu şekilde Çin-İngiltere ilişkileri umut vadeden bir geleceğe yönelebilir,” dedi.
ÇİN: “BÜYÜMEMİZ KİMSENİN TEHDİDİ DEĞİL”
Xi, Çin’in barışçıl kalkınmaya bağlılığını vurgulayarak, “Çin hiçbir zaman savaş başlatmamış ve başka bir ülkenin topraklarını işgal etmemiştir. Ne kadar büyürsek büyüyelim, kimseye tehdit oluşturmayacağız,” ifadelerini kullandı.
Çin lideri ayrıca, İngiltere’nin Çinli işletmelere eşit ve adil bir ortam sunmasını beklediklerini dile getirdi.
YAPAY ZEKA VE DÜŞÜK KARBON TEKNOLOJİLERİNDE İŞ BİRLİĞİ
İki lider, yapay zeka, biyoteknoloji, yeni enerji ve düşük karbon teknolojileri alanlarında ortak araştırma ve sanayi uygulamaları başlatma konusunda anlaştı.
Xi, “Ekonomi, finans, eğitim ve sağlık alanlarında karşılıklı yarara dayalı iş birliğini genişletmeliyiz,” dedi. Çin, ayrıca İngiliz vatandaşlarına tek taraflı vize muafiyeti tanımayı da aktif biçimde değerlendiriyor.
12 ANLAŞMA İMZALANDI
Ziyaret kapsamında taraflar, ekonomi, tarım, gıda güvenliği, kültür ve piyasa düzenlemesi gibi alanları kapsayan 12 hükümetler arası iş birliği belgesi imzaladı.
Ayrıca, Çin-İngiltere Yüksek Düzey Güvenlik Diyaloğu, Stratejik Diyalog ve Ekonomik-Mali Diyalog yeniden başlatılacak.
STARMMER: “ÇİN, KÜRESEL ÖLÇEKTE HAYATİ BİR OYUNCU”
İngiltere Başbakanı Starmer, görüşmede Kral III. Charles’ın selamlarını ileterek, Çin’i “küresel ölçekte hayati bir oyuncu” olarak nitelendirdi.
Starmer, “İki ülke, karşılıklı saygı ve güven içinde uzun vadeli bir stratejik ortaklık kurmalıdır. Bu sadece diplomasi değil, küresel istikrar için de zorunluluktur,” dedi.
Ayrıca İngiltere’nin Tayvan politikasında değişiklik olmayacağını vurguladı.
ASTRAZENECA’DAN 15 MİLYAR DOLARLIK YATIRIM
Ziyaret sırasında İngiliz ilaç devi AstraZeneca, Çin’de ilaç üretim ve Ar-Ge faaliyetlerini genişletmek için 2030 yılına kadar 15 milyar dolarlık yatırım planı açıkladı.
Reuters, bu anlaşmayı “ziyaretin en büyük ekonomik kazanımı” olarak değerlendirdi.
‘ALTIN ÇAĞ’ SONRASI YENİ SAYFA
Uzmanlara göre Starmer’ın ziyareti, on yıl önce “altın çağ” olarak tanımlanan ancak son yıllarda siyasi gerilimlerle zayıflayan ilişkilerin yeniden canlanmasına işaret ediyor.
Duke Kunshan Üniversitesi Rektör Yardımcısı John Quelch, “Bu ziyaret, retorikten ziyade gerçekçiliğe dayalı, daha olgun bir Çin-İngiltere diyaloğunun başlangıcıdır,” değerlendirmesinde bulundu.
ZİYARETİN İNSANİ YÜZÜ: “XIE XIE” ANI
Starmer’ın resmi temasları kadar halkla etkileşimi de dikkat çekti. İngiliz başbakanı, Pekin’de Yunnan mutfağında yerel yemekleri tatarken restoran çalışanlarının hediyesine “Xie xie (teşekkür ederim)” diyerek karşılık verdi. Sosyal medyada milyonlarca kez izlenen bu sahne, Çin kamuoyunda olumlu yankı buldu.
SONUÇ: ÇİN-İNGİLTERE İLİŞKİLERİNDE YENİ SAYFA
Starmer, görüşme sonrası yaptığı açıklamada, “Bu ziyaret ilişkilerimizi güçlendirecek. Çin ile daha ileri bir ortaklık kurmak istiyoruz,” dedi.
Uzmanlara göre bu temas, yalnızca iki ülke ilişkilerini değil, küresel çok taraflı diplomasinin geleceğini de şekillendirecek nitelikte.
