Libya, Mısır ve Türkiye arasında yeni dönem aralanıyor! İşte elleri boş dönen ülkeler
Yakın zamanda yaşanan tüm gelişmeler Libya, Mısır ve Türkiye arasında Doğu Akdeniz denkleminde yeni bir dönemin aralandığına işaret oldu. Libya Milli Birlik Hükümeti Başbakanı Abdulhamid Dibeybe ve Ukrayna’nın Devlet Başkanı Vladimir Zelensky’nin ziyareti büyük ses getirdi. Türkiye’nin son zamanlardaki caydırıcı adımları bazı ülkelerin ellerini boş döndürüyor.
Hafta başında Ankara çok önemli bir misafiri daha ağırladı. Libya Milli Birlik Hükümeti Başbakanı Abdulhamid Dibeybe ve beraberinde 14 bakanı ile Ankara'da Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından kabul edildi. Bu Ankara nezdinde son derece tarihi görülen ziyaret ile Türkiye-Libya ilişkilerinde özellikle Kasım 2019'da imzalanan Deniz Yetki alanlarının sınırlandırılmasına ilişkin mutabakat ve geçtiğimiz yıl ülkede sağlanan ateşkesin bir nevi taçlandırılması anlamını taşıdı.
Türkiye caydırıcı bir güç oldu
Türkiye-Libya ilişkilerinde elde edilen bu kazanımlar tabiki sadece bu anlaşma ile olmadı. Türkiye, 2011 yılında patlak veren savaşın sonrasında ülkenin gerçek sahibinin Libyalıların onu temsil eden uluslararası alanda meşruiyeti olan Ulusal Mutabakat Hükümetine destek verirken, ülkede Hafter gibi savaş gayri meşru lordunun ve destekçilerinin karşısında hem diplomatik hem de askeri anlamda caydırıcı bir güç oldu. Ateşkesin sağlanmasında sahada ve masada büyük bir çaba sarfetti.
Türkiye bunları sadece Libya ile diğer ülkelerin gözettiği jeopolitik kazanımlar için yapmadı, zira Libya ile Türkiye'nin ve iki ülke halkının her şeyden önce bir kardeşlik bağı olduğunu her fırsatta hatırlattı.
Elleri boş dönen ülkeler
Öte yandan, bu kardeşlik bağının İtalya, Fransa, Rusya, Yunanistan, ABD gibi Libya'da yıllardır tek tarafın kazandığı bir ilişki biçimini yönetmiş ülkeler tarafından zor anlaşıldığı görülüyor. Saydığımız tüm bu ülkelerin temsilcileri yoğun bir şekilde aylardır Libya'ya mekik diplomasisi sürdürüyor ve bir şekilde Libya'nın geleceğinde aslan payını almak istiyorlar. Bu durum geçtiğimiz hafta Malta, Yunanistan, İtalya Başbakanlarının ard arda Libya'nın kapısını çalmasından görülebiliyor. Tümünün en önemli ortak talebi ise tıpkı Türkiye ile olduğu gibi. Libya ile bir deniz yetki anlaşması imzalamak ancak bugüne kadar elleri boş döndüğü de bir gerçek.
Bu anlamda İtalya Başbakanı Draghi'nin Türkiye'ye ve Cumhurbaşkanı Erdoğan'a karşı hakaret dolu ifadelerinin tam da Libya Başbakanı Menfi'nin Ankara ziyareti sırasında gelmesi de bu anlamda bir sürpriz sayılmamalı.
Yunanistan telaşa düştü
Bununla birlikte Dibeybe'nin Türkiye'ye ziyaretini gölgede bırakmak isteyen sadece Draghi değil. Yunanistan'ın çabalarını da göz ardı etmemek gerekir. Son dönemde Libya ile diplomatik ilişkilerini normalleşme sürecine sokma çabaları gözlenen Yunanistan, Türkiye ve Libya arasında 27 Kasım 2019'da imzalanan Deniz Yetki Alanlarının Sınırlandırılmasına İlişkin Mutabakat Muhtırasının iptal edilmesini ve kendisiyle yeni bir anlaşma yapılması istiyor. Mithçotakis'in Libya ziyareti sonrasında Libya'dan böyle bir taviz bekleyen Atina'ya Libya Başkanlık Konseyi Sözcüsü Başkanlık Konseyi Sözcüsü Necva Vehibe önceki gün cevap verdi.
Türkiye ile bu anlaşmayı reddetmediği için Yunanistan'tan tarafından istenmeyen adam ilan edilen ve o dönem Libya'nın Yunanistan büyükelçisi olan Başkanlık Konseyi Başkanı Muhammed Menfi'nin bu kez çok güçlü bir şekilde gittiği Atina'da Mitçotakis'e "Cenevre Anlaşması gereği Başkanlık Konseyinin herhangi bir uluslararası anlaşma yapmasının mümkün olmadığını, bunun Ulusal Mutabakat Hükümetinin yetkisinde olduğunu" belirttiğini aktardı.
Hafter'e destek sürüyor!
Libya sahasında Hafter ve destekçilerinin boş durmadığı göz önünde bulundurulursa uluslararası hukukun, meşruiyetin ve gerçeklerin sırf bu işbirliğini gölgelemek için asimetrik yöntemlere başvuracağı da Türkiye ve Libya'nın dikkatinden kaçmıyor. Hele hele Hafter'e Rusya, BAE ve Mısır'dan hala silah, mühimmat ve paralı savaşçı desteği sağlandığı, Fransa, İtalya, Yunanistan üçlüsünün ülkeyi diplomatik olarak baskılamaya devam ettiği düşünülürse.
Kaynak: Sabah
