Koronavirüs salgınına karşı tedbir almak ve yayılmasını önlemek amacıyla maske kullanımı çeşitli yerlerde zorunlu hale geldi. Maske kullanımı yaygınlaştıkça maskelerin nasıl kullanılması gerektiği ve maskelerin nasıl imha edilmesi gerektiği de merak ediliyor. Sağlık Bakanlığı kullanılan maskelerin nasıl takılması ve nasıl kullanışması gerektiğine ilişkin uyarılarda bulunuyor. Peki, kullandıktan sonra çöpe attığımız maskeler risk oluşturuyor mu? Kullandığımız maskeleri nasıl imha etmeliyiz? İşte konuya ilişkin uzmanların görüşü...
Kullandığımız maskeleri nasıl imha etmeliyiz?
Türkiye'de görülen corona virüsü salgının ardından uzmanlar, kullanımı artan maske ve eldivenlerin gelişigüzel çevreye atılmasının risk oluşturduğunu belirtti. Trabzon Tabip Odası Başkanı Ebru Sivri, ''Halkımızın şu an yapabileceği şey, tıbbi atıkları güvenli çöp poşetlerine koymak ve yüzde 1 oranında çamaşır suyunda bekletip o şekilde çöpe atmak" dedi.
Uzmanlar, ölümcül corona virüsünün ardından kullanımı artan eldiven ve maske gibi tıbbı atıkların dezenfekte edilerek, evsel atığa dönüştürülüp toplanması çağrısında bulunuyor.
Trabzon Karadeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fakültesi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Faruk Aydın, enfekte olduğu için zararlı hale dönüşen tüm atıkların tıbbi atık olduğunu ve çeşitli kurumlarca özel yollarla yok edildiğini söyledi.
“Toplumun tamamı bu malzemeleri kullanınca başka biyolojik tehlikeler de karşımıza çıkabilir ve kullandıkları bu malzemeleri evsel atıklara veya çevreye attıkları zaman başka riskler oluşabilir” diyen Aydın, sözlerine şöyle devam etti:
* Corona virüsü farklı maddeler üzerinde değişik sürelerde yaşayabiliyor ve temas edenlere bulaşma tehlikesi var. Eğer balgam gibi bir hücre içindeyse yaşama süresi biraz daha uzayacaktır.
* Bu çöpleri evsel atığa atıp bu evsel atıklarla muhatap olan başka insanlara o süre içinde teması olur ve enfeksiyon oluşturacak kadar mikroorganizma almasına neden olursa bulaştırıcılığı devam eder.
* Evsel atığa atılıp 8- 10 saat sonra başka birine bulaşıp enfeksiyon oluşturma şansı düşük ama bu süreyi kim kontrol edecek? Bu süreyi kontrolde tutmak için onları ayrı bir atıkta ve tıbbi atık yöntemiyle imha etmenin daha doğru bir hareket olacağını öngörüyorum”
Kişisel Koruyucu Donanım ve İş Sağlığı ve Güvenliği Uzmanı Yasemin Öymez, "Maskeleri kullandığımızda, doğru bir şekilde bertaraf etmezsek virüs yayıcı olabilirler. Hangi tip maske olursa olsun çıkardığımızda hiçbir surette yüzeyine elimizi değmeden, mümkünse bir poşetin içine koyup çöpe atmalıyız" dedi.
Yanlış takılan maskenin rahat nefes almayı engelleyeceğini belirten Öymez, "Eğer doğru takmazlarsa ve burun mandalını düzgün yerleştirmezlerse kendi nefeslerinden kendileri rahatsız olur. Ayrıca kendilerinde hastalık varsa dışarıya o boşluklardan hastalığı yayarlar" diye konuştu. Sağlıklı insanların maske kullanmasına gerek olmadığını ifade eden Öymez, şunları söyledi:
ELDİVENE GEREK YOK
"Sağlık çalışanlarımızın kullandığı maskeler normalde tıbbi atık olarak değerlendirilecek ve prosedüre göre imha edilecektir. Ancak biz vatandaş olarak, bu maskeleri kullandığımızda doğru bir şekilde bertaraf etmezsek virüs yayıcı olabilirler. Hangi tip maske olursa olsun çıkardığımızda hiçbir surette yüzeyine elimizi değmeden, mümkünse bir poşetin içerisine koyup çöpe atmalıyız. Bizim dışarıda eldiven kullanmamıza gerek yok. Eldiven takmak demek, elinizin kirlendiğini hissetmemek demektir. Dolayısıyla elinizi yıkama ihtiyacı hissetmiyorsunuz. Fakat bu eldivende bulaş olduğunu anlamadığınız için her yere dokunuyorsunuz, dolayısıyla eldiven kullanımı daha çok tehlike getirebilir."
Maske nasıl takılmalı?
Maskenin nasıl kullanıldığı da fotoğraflar ile anlatılarak, şu bilgilere yer verildi:
"Maskeyi takmadan önce eller en az 20 saniye su ve normal sabunla yıkanır. Maske; katlı kısmı dış tarafta kalacak, üst taraftaki metal şerit burun köprüsünün üzerine gelecek şekilde takılır. Maske lastikli ise maskenin yanlarındaki lastikler kulak kepçesinden geçirilerek takılır. Maske ipli ise maskenin üst kenarlarındaki ipler kulakların üstünden geçirilerek başın arka kısmında bağlanır, alt kenarındaki ipler ensede bağlanır. Maskenin üst tarafındaki metal şerit burun köprüsünün üzerine hafifçe bastırılarak yerleştirilir. Maske burun, ağız ve çeneyi tamamen kapatacak, kenarlardan hava geçişine izin vermeyecek şekilde takılır."
Broşürde ayrıca, "Yeni koronavirüs belirtileri olmayan kişilerin tıbbi maske kullanması gerekli değildir" bilgisine yer verildi.
