İnsan Hakları İzleme Örgütü: Suriye'de Esed rejimi güçleri ve Rusya, İdlib'de savaş suçu işledi

ABD merkezli HRW, Nisan 2019-Mart 2020 döneminde Esad rejimi ve Rusya'nın İdlib ve çevresini ele geçirmek için sivil yerleşim yerlerine yönelik saldırılarına ilişkin bir rapor yayınladı.

Buna göre Rusya ve rejim güçleri, söz konusu dönemde sivillerin can güvenliğinden bağımsız olarak İdlib'de sivillerin evlerini, sağlık merkezlerini, ibadethanelerini, okulları ve pazar yerlerini defalarca hedef alarak savaş suçları işledi.

Yaklaşık 11 ay süren saldırılarda misket ve fıçı bombaları sıklıkla kullanılırken, bu dönemde en az 1600 sivil hayatını kaybetti, 1,4 milyon kişi evlerini terk etti.

Rejim ve Rusya defalarca İdlib'deki sivil yerleşimleri "kasten" hedef aldı.

İnsanlığa karşı suç teşkil edebilecek savaş suçlarının sorumlularına da işaret edilen raporda, ihlallerden Suriye rejim lideri Beşar Esad ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in sorumlu tutulabileceği kaydedildi.

Türkiye, Rusya ve Astana'da düzenlenen toplantı 4-5 Mayıs 2017'de İran, İdlib ve bazı bölgelerde komşu illerde (Lazkiye, Hama ve Halep illeri), il başkentinin kuzeyinde humus, Doğu Guta ile ülkenin güney bölgesi Şam (illere Deraa ve Kuneytr), 4 "gerilimi azaltma bölgesi" oluşturuldu.

Ancak rejim ve İran destekli teröristler Rusya'nın hava desteğiyle 4 bölgeden 3'ünü ele geçirerek İdlib'e yöneldi. Türkiye, Eylül 2018'de Soçi ile Rusya ile ateşkes anlaşmasını güçlendirmek için ek anlaşma yaptı.

Rusya ve rejim güçleri, Mayıs 2019'da tüm bölgeyi ele geçirmek için operasyonlar başlattı ve İdlib Gerginliği Azaltma Bölgesi'ndeki birkaç büyük yerleşimi ele geçirdi.

Son olarak Türkiye ile Rusya arasında 5 Mart'ta Moskova'da yeni bir anlaşma sağlandı. Rejim güçlerinin zaman zaman ihlal ettiği ateşkes büyük ölçüde korunmaktadır. 2017-2020 döneminde rejim güçleri ve Rusya'nın saldırılarında yaklaşık 2 milyon sivil Türkiye sınırına yakın bölgelere göç etmek zorunda kaldı.