Beşinci hastalık nedir? Halk arasında tokatlanmış yanak sendromu olarak bilinen ve çocuklarda sıklıkla rastlanan beşinci hastalık belirtileri nelerdir?
Beşinci hastalık nedir? Halk arasında tokatlanmış yanak sendromu olarak bilinen ve çocuklarda sıklıkla rastlanan beşinci hastalık belirtiileri nelerdir?
Halk arasında tokatlanmış yanak sendromu olarak bilinen ve çocuklarda sıklıkla rastlanan beşinci hastalık, Parvovirus B19'un sebep olduğu bir tür bulaşıcı enfeksiyon hastalığıdır. 5 ile 15 yaş aralığındaki okul çocuklarında sıklıkla görülen beşinci hastalığın, kız çocuklarında görülme sıklığı erkek çocuklara oranla daha fazladır. Yanaklarda kızarıklık olarak kendini gösteren, döküntülü ve iyi seyirli olan hastalık, özellikle sonbahar sonu ve kış aylarının başında daha sık görülür. Yaygın olarak hâlsizlik, ateş ve döküntü şeklinde kendini gösterdiğinden diğer döküntülü hastalıklarla karıştırılır. Ancak yanak bölgesinde var olan kızarıklık, yüz bölgesinden başlayan döküntü ve dalgalı cilt görünümü, beşinci hastalığın ayırt edici belirtileridir.
Beşinci hastalık nedir?
Bir tür DNA virüsü olan, Parvovirus B19'un enfekte ettiği kişilerde ortaya çıkan beşinci hastalık, bifazik yani iki evreli olarak ilerleyen bir hastalıktır. Hastaların yanaklarında tokat izine benzer bir kızarıklık görüntüsü ortaya çıktığı için yaygın olarak tokatlanmış yanak sendromu olarak bilinir. Yanak bölgesinde başlayan döküntü, özellikle yetişkinlerde kol, bacak ve gövdeye doğru ilerler. Bu bölgelerde de pembemsi, kaşıntılı kabarıklar şeklinde kendini gösterir. Zaman zaman belirtilerin artığı ve azaldığı hastalıkta, 38.5 derecenin altında ateş de görülebilir. Virüsün sebep olduğu hastalık hafif seyirlidir ve çoğunlukla döküntü dışında hastada başka bir şikayete yol açmaz. Uzun süre güneşe maruz kalmak, yorucu aktivitelerde bulunmak, sıcak ortam ve banyo kızarıklıkların artmasına sebep olur. Çoğunlukla bir hafta içinde belirtiler kaybolsa da bazı çocuklarda döküntü birkaç hafta boyunca devam edebilir.
Beşinci hastalık belirtileri nelerdir?
Bağışıklık sisteminin zayıf ya da güçlü olması fark etmeksizin tüm çocuklarda görülebilen beşinci hastalığa, özellikle 5 ile 15 yaş aralığındaki çocuklarda daha sıklıkla rastlanır. Hastalık hafif ateş, baş ağrısı ve burun akıntısı gibi grip ve nezle benzeri belirtilerle başlar. Bu şikayetleri takip eden birkaç gün içinde yanak bölgesinde tokatlanmış yanak görüntüsüne benzer kızarıklıklar ortaya çıkar ve bu kızarıklıklar zamanla kol ve bacak bölgesine yayılır. Bazen kaşıntılı olabilen bu kızarıklık ve kabarıklıklar bir hafta içinde iz bırakmadan yok olur. Yanaklarda örümcek ağına benzer bir kızarıklık ve döküntü ile başlayan beşinci hastalık, diğer döküntülü hastalıklarda olduğu gibi farklı viral hastalıklara davetiye çıkarabilir. Beşinci hastalığın bir diğer belirtisi olan ateş, her çocukta görülmez. Bazı çocuklarda hastalık öncesi başlayan, kızarıklık ve döküntülü dönemde de devam eden ateş, 38.5 derecenin üzerine çıkmaz. Çoğunlukla döküntü ile birlikte ateş de ortadan kalkar. Hastalık sonrası kalıcı bağışıklık sağlandığı için hastalığın tekrar etmesi söz konusu olmaz. Bulaşıcı olması sebebiyle hastalığa yakalanmış çocukların evde istirahat etmesi, toplum sağlığı açısından önemlidir. Beşinci hastalık yetişkinlere de bulaşabilir. Ancak yetişkinlerde eklemlerde ağrı ve şişlik gibi belirtiler gösterir. Solunum ve damlacık yoluyla yani, hapşırık, öksürük, burun akıntısı ve tükürük yolu ile bulaşan beşinci hastalık, henüz döküntüler ortaya çıkmadan da çocuklar arasında kolayca taşınabilir.
Beşinci hastalığın evreleri nelerdir?
Parvovirus B19 virüsüne maruz kalındıktan yaklaşık bir hafta sonra, virüse ait parçacıklar kan dolaşımına katılır. Bunun sonucunda ateş, hâlsizlik ve baş ağrısı gibi grip benzeri belirtiler görülür. Virüs bulaştıktan sonraki 10. gün civarında ise hemoglobin düşüklüğü gibi laboratuvar bulguları ortaya çıkar. Bunlar hastalığın ilk evresini oluşturan belirtilerdir. Beşinci hastalığın ikinci evresi ise yaklaşık olarak 17. günde başlar ve bu dönemde döküntü de görülür. Yetişkinlerde döküntülere ek olarak el ve ayak eklemlerinde şişlik ve ağrı da görülebilir. İyileşme dönemini de kapsayan ikinci evrede laboratuvar bulgularında değişiklik görülür.
