Bankalara Kritik çağrı! Faiz oranlarını düşürerek enflasyonla mücadeleye destek verin

Binlerce üreticiyi bünyesinde barındıran Müstakil Sanayici ve İşadamları Derneği’nin (MÜSİAD) Genel Başkanı Mahmut Asmalı’yla büyüme verilerinden enflasyon rakamlarına, kredi faiz oranlarına, alternatif finansman yöntemlerine kadar pek çok konuyu konuştuk.

Çeşitli etkinlikler düzenlenecek

MÜSİAD EXPO’ya kaç firma ve ziyaretçi gelir? Etkinlik, hangi alanlarda ne tutarda (rakamsal olarak) ticarete vesile olur?

19’uncu kez kapılarını açacak olan MÜSİAD EXPO, 124 ülkeden sanayici, yatırımcı ve girişimci iş insanını İstanbul’da bir araya getirecek. İki yılda bir düzenlenen fuar etki alanını her geçen dönemde daha da arttırırken, Türkiye’nin üretim potansiyelini de gözler önüne seriyor. MÜSİAD EXPO’yla ilk kez ticaret yapan ve küresel pazarlara ulaşan binlerce iş insanı, aynı zamanda Anadolu’daki şehirlerimizin kalkınmasına da ciddi katkı sağlıyor. MÜSİAD EXPO kapsamında düzenlenecek çeşitli etkinlikler ise ticari diplomasiye yönelik önemli girişimler barındırıyor. Bu yıl ilk kez D8 Büyükelçileri Zirvesi’nin de yapılacağı fuarda ayrıca IBF Uluslararası İş Forumu, ‘Gıda Güvenliği ve Neslin Muhafazası’ temasıyla gerçekleştirilecek.

Titiz çalışma yürütülüyor

Fuar için titiz bir çalışma yürütülüyor. Bu çerçevede nitelikli alım heyetlerinin oluşmasında ürün ve hizmet odaklı bir anlayış sürdürülüyor. Üyelerimizden gelen talepleri de değerlendirerek, farklı ürün ve hizmet kalemlerinde iş insanlarımızı doğrudan muhataplarıyla bir araya getireceğiz. MÜSİAD EXPO’da düzenlenecek B2B görüşmelerde de iş bağlantılarını bir adım öteye taşıyarak fuar verimini artıracağız. Fuarımızda ana hedefimiz 5 milyar dolarlık bir ticaret bağlantısına imkân sağlamak. 600’e yakın firma burada ürünlerini tanıtacak. Buna karşılık 60’tan fazla ülkeden nitelikli alım heyeti doğrudan muhataplarıyla buluşacak. Türkiye, bölgesel ve küresel ticaretin merkezi konumunda. Ülkemizin stratejik konumu ve barındırdığı potansiyel büyük fırsatlar sunuyor. Aynı zamanda MÜSİAD EXPO’da tanıtımını yapacağımız MÜSİAD Yatırım Destek Ofisi ve MÜSİAD Ticaret Ofisi’yle de bu ticaret ağının sürdürülebilirliğini güçlendireceğiz. Ülkemizin güçlü yarınlarına, üreten Türkiye idealiyle katkı sunmaya devam edeceğiz.

Yeni politikalar geliştirilmeli

Firmaların likidite temin etmekte zorlandıkları, yüksek kredi maliyetleriyle karşı karşıya kaldıkları bir gerçek. Bu noktada firmalar hangi adımları atmalı, alternatif finansman yöntemlerinden hangilerini kullanmalı?

Finansmana ulaşımın önünde elbette birçok engel var. Bunların başında da yüksek faiz oranları ve maalesef bankalarca reel sektör gerçeklerine uymayan birtakım uygulamaların etkisi geliyor. Sebebi ne olursa olsun Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) politika faizinde yaptığı indirimlerin aynı oranda kredilere yansıtılması gerektiğini düşünüyoruz. Üstelik son dönemde işletme sermayesi ihtiyacındaki artışa bağlı olarak finansman gereksinimi de artış kaydetti. Hem hammadde hem de enerji giderlerindeki hızlı artışlar, işletme sermayesindeki yükselişleri tetiklemiş durumda. Böylece alternatif finansman kaynaklarının varlığı eskisinden daha da önemli hâle geldi. Bu noktada bilhassa KOBİ’lerimizin alternatif fonlama kaynakları konusundaki bilgi düzeylerinin ve vizyonlarının iyileştirilip finansman konusundaki becerilerinin arttırılmasını oldukça önemsiyoruz. Finansal istikrar, yatırımcının korunması ve KOBİ’ler için yeni fonlama kanalların açılmasına yönelik daha fazla yasal düzenlemeler yapılması gerektiğine inanıyoruz. Bu bağlamda yenilikçi KOBİ’leri fonlamak için uygun risk paylaşım mekanizmaları oluşturmak üzere mutlaka yeni politikalar geliştirmeliyiz.

Ürünleri çeşitlendirmek şart

Murabaha, muşaraka, mudaraba gibi alternatif finansman yöntemlerine ilgi ne seviyede?

Bankalar artık para alıp para satan konumdan daha fazlasını temsil etmeli ve proje temelli bir yatırım bankacılığı modeline ağırlık verilmelidir. Bu noktada katılım bankaları tarafından sağlanan alternatif finansman yöntemleri elbette reel sektör için kritik bir önemi haiz. Murahaba, muşaraka ya da mudarebe gibi yöntemler; emek ile sermayenin müşterek bir noktada buluşması için önemli bir misyon üstleniyor. Buna karşılık elbette söz konusu bu alternatif finansman yöntemlerinde geldiğimiz aşamayı yeterli görmüyoruz. Katılım bankacılığına ilişkin potansiyelinin arttırılması için mevcut altyapının geliştirilmesi elzemdir. Zira sektörün bilinirliğinin artırılıp mevcut pazarın geliştirilmesi, ürünlerin çeşitlendirilmesi ve katma değeri yüksek yeni araçlar sunulmasıyla doğrudan alakalıdır.

Büyüme süreci devam edecek

Ekonomimiz 2022’de nasıl bir grafik sergiledi?

Türkiye ekonomisinde yılın ilk çeyreğinde yüzde 7.5, ikinci çeyreğinde yüzde 7.6 büyüme görüldü. Ülke, böylece pozitif büyüme eğilimini üst üste 8’inci çeyrekte de devam ettirdi. G20 ülkeleri içerisinde 3’üncü sırada yer alarak pozitif ayrışmayı da sürdürdü. Ayrıca bu dönemde iç talebin yanı sıra net dış talep ve yatırımlardan gelen katkı Türkiye ekonomisinin homojen bir büyüme kaydettiğine işaret etmesi bakımından önemli bir gösterge oldu.

2023’le ilgili öngörülerinizi de alabilir miyiz?

Güncel ekonomik göstergeler, başta istihdam olmak üzere imalat ve ihracat tarafında da olumlu görünümün sürdüğüne işaret etmektedir. Küresel enerji ve emtia fiyatlarındaki olağanüstü artışlar da ithalatı yukarı yönde baskılayıp cari dengeyi olumsuz etkilemiştir. Covid-19 sonrası ciddi anlamda sekteye uğrayan tedarik mekanizması toparlanama sürecindeyken Rusya-Ukrayna savaşının patlak vermesi ise küresel ölçekte olduğu gibi ülkemiz için de bir enflasyon sorununa dönüşmüştür. Buna karşılık Türkiye ekonomisi, güçlü büyüme performansını yılın tamamına yaymayı başarmıştır. Nitekim IMF, OECD ve Dünya Bankası gibi uluslararası kurumlar da ülkemize yönelik büyüme tahminlerini diğer ülkelerin aksine yukarı yönde revize ettiler. Bu bağlamda MÜSİAD olarak bu motivasyonla gireceğimiz 2023 yılında da millî ekonomimizin üretim, ihracat ve istihdam odaklı büyüme sürecinin devam edeceğine düşünüyoruz.

Maliyetler geriye gelmeli

Türkiye Ekonomi Modeli’nin sanayiciye ne gibi avantajlar, fırsatlar getirdiğini merak ediyoruz.

MÜSİAD olarak yeni ekonomi modelinin getirilerine inanıyoruz. Zira yeni model üreticilere, sanayicilere ve yatırımcılara çok ciddi avantajlar vadediyor. Fakat modelin tam anlamıyla işlerlik kazanabilmesi için finansman maliyetleri çok daha makul seviyelere inmeli. TCMB’den yüzde 10.5 oranında borçlanma imkânı olan ticari bankaların maalesef aynı kolaylığı reel sektöre sağladığını söyleyemiyoruz. Bu durum yeni ekonomi modelinin piyasalara yansımasını geciktirmektedir. Bankalar, enflasyondaki yüksek seyrin faturasını üreticiye ve tüketiciye kesmemelidir. Aksine faiz oranlarını aşağıya çekerek enflasyonla mücadeleye destek vermelidir. Bu bağlamda söz konusu engellerin bertaraf edilmesi hâlinde yatırımcılarımızın, üreticilerimizin ve sanayicilerimizin kapasite kullanımlarının daha da artacağı, yurt içi satışlarının yükseliş göstereceğini düşünüyoruz. Ayrıca ihracat potansiyelinin güçleneceği, yeni yatırımlarının hız kazanacağına inanıyoruz.